Ngày 25-8, tại Diễn đàn tham vấn các giải pháp phát triển du lịch tỉnh Lâm Đồng giai đoạn 2026-2030, tầm nhìn đến năm 2040, ông Lê Minh Hoan, nguyên Phó chủ tịch Quốc hội, gợi mở một cách nghĩ khác cho du lịch Lâm Đồng: chuyển từ "check-in" sang "check-deep" - trải nghiệm sâu hơn với du lịch văn hóa, nông nghiệp.

"Chúng ta đang sống trong thời đại check-in. Một cảnh đẹp lên mạng xã hội, hàng nghìn người tìm đến. Nhưng nếu chỉ có một tấm ảnh đẹp, người ta chụp xong rồi đi", ông Hoan nói.

Theo ông, thay vì chỉ đưa du khách đến một khu vườn cà phê để chụp ảnh, có thể để họ chạm vào đất, hái quả, tự rang, tự pha một ly cà phê, ngồi trò chuyện với người trồng rồi mang về một gói cà phê gắn với câu chuyện của chính người nông dân vừa gặp.

Câu chuyện ấy đặt ra một câu hỏi: liệu người trẻ đang bắt đầu muốn một điều gì khác sau những chuyến đi? Khi những địa điểm đẹp ngày càng xuất hiện dày đặc trên mạng xã hội, một bức ảnh đẹp có thể không còn đủ để tạo ra sự khác biệt. Thay vào đó, trải nghiệm, câu chuyện và sự kết nối với vùng đất có thể trở thành điều khiến du khách nhớ lâu hơn.

"Check-deep" không phải một cách đi hoàn toàn mới. Du lịch trải nghiệm, du lịch cộng đồng, du lịch nông nghiệp đã được nói đến nhiều năm. Nhưng cách gọi này gợi ra một thay đổi trong tâm thế của người đi: thay vì chỉ hỏi "đến đâu để chụp ảnh?", họ bắt đầu quan tâm "đến đó có thể làm gì, hiểu gì và gặp ai?".

Đua theo số lượng, theo số đông mà quên mất bản thân thật sự thích gì

Nguyễn Thanh Tuấn, travel blogger tại Việt Nam, người đã đi khắp 34 tỉnh thành, là một trong những người đang trải nghiệm những chuyến đi theo cách như vậy. Anh cho biết không phải chuyến đi nào cũng dành thời gian "đi sâu". Có khi cả năm anh chỉ thực hiện 1-2 chuyến, phần lớn là những hành trình quay lại nơi từng đến và để lại nhiều cảm xúc.

Theo Tuấn, khi còn trẻ, thời gian và tài chính chưa nhiều, nhiều người thường muốn đi thật nhiều nơi, trải nghiệm thật nhiều thứ mới mẻ. Trào lưu check-in những địa điểm nổi tiếng từng khiến người trẻ chạy theo số lượng, muốn có mặt ở càng nhiều nơi càng tốt.

"Chúng ta chạy đua theo số lượng, theo số đông mà quên mất bản thân thật sự thích gì", Tuấn nhận xét.

Sau nhiều hành trình, anh bắt đầu nhận ra điều giữ mình lại ở một điểm đến không hẳn là số lượng địa danh có thể đi qua, mà là những nơi khiến anh muốn quay lại, muốn ở lâu hơn và có thêm trải nghiệm.

Gần đây, Tuấn đến đảo Cá Voi, Khánh Hòa và Côn Đảo, mỗi nơi dành khoảng một tuần. Lịch trình của anh khá đơn giản: tắm biển, sáng dậy sớm ngắm bình minh, có ngày đi bộ xuyên rừng, ngày leo núi, chiều ngắm hoàng hôn, tối ngắm sao trời.

"Mọi thứ đều thật nhẹ nhàng, mọi lo toan, áp lực cuộc sống hầu như không tồn tại", anh kể.

Điều khiến Tuấn muốn quay lại những nơi này không chỉ là cảnh quan. Anh ấn tượng với việc bảo vệ môi trường, thiên nhiên, sự thân thiện của người dân, giá cả rõ ràng tại các hàng quán, đường sá sạch đẹp và hệ thống biển chỉ dẫn.

Theo Tuấn, những điều tưởng như nhỏ nhặt ấy lại quyết định rất nhiều đến chất lượng một chuyến đi. Một bãi biển sạch, một bữa ăn ngon với giá cả rõ ràng, sự nhiệt tình của nhân viên khách sạn hay cảm giác an tâm khi tham gia một hoạt động mạo hiểm đều có thể khiến du khách cảm thấy số tiền mình bỏ ra là xứng đáng.

"Mỗi người đều có sở thích du lịch, tài chính khác nhau, nhưng chắc chắn hầu hết ai đã dành thời gian, công sức, tiền bạc để đi du lịch đều mong muốn có được kết quả xứng đáng với số tiền mình bỏ ra", Tuấn nói.

"Check-deep" chính là sự kết nối với vùng đất qua những câu chuyện

Nếu Tuấn tìm thấy sự thư thái khi dành cả tuần để sống chậm trên một hòn đảo, Lữ Duy Tường, một travel blogger khác, lại chọn cách bước vào đời sống của người dân địa phương để hiểu hơn về vùng đất.

"Có những chuyến đi, tôi đến một nơi để ngắm cảnh, chụp vài tấm hình làm kỷ niệm rồi rời đi. Nhưng cũng có những hành trình khiến mình muốn chậm lại, bước sâu hơn vào đời sống của người dân để hiểu vùng đất ấy được tạo nên từ những gì", Tường cho hay.

Hành trình của Tường bắt đầu ở xã Hàm Thuận Nam, Lâm Đồng, giữa những vườn thanh long trải dài. Anh may mắn bắt gặp một khu vườn đang vào mùa thu hoạch, được tận tay hái và thưởng thức thanh long ngay tại vườn, đồng thời nghe người nông dân kể về mùa vụ.

Với người trồng, một vụ được mùa, được giá không chỉ là niềm vui mà còn là khoản thu nhập để trang trải cuộc sống và tiếp tục đầu tư cho vụ sau.

"Lúc ấy, trái thanh long không còn đơn thuần là một loại quả. Phía sau vị ngọt là những tháng ngày chăm sóc, những mùa nắng mưa và cả sự chờ đợi của người nông dân", Tường kể.

Từ vườn thanh long, Tường đến làng chài Phú Hài, phường Phú Thủy, Lâm Đồng khi trời còn chưa sáng hẳn. Làng chài thức giấc cùng những chuyến thuyền trở về. Cá, mực được đưa lên bờ, người gỡ cá, người giũ lưới, người sửa ngư cụ để chuẩn bị cho chuyến ra khơi tiếp theo.

Ở phía đầu làng, những người dân đã ra bãi biển từ lúc hừng đông. Người chạy bộ, người tập thể dục, những nhóm bạn ngâm mình dưới nước trò chuyện và cùng đón bình minh.

"Có lẽ đó cũng là một vẻ đẹp mà nếu chỉ đến để chụp ảnh, tôi sẽ rất dễ bỏ qua", Tường nói.

Từ làng chài, anh tiếp tục đến cánh đồng muối Cà Ná, xã Cà Ná, Khánh Hòa. Giữa cái nắng gay gắt của miền biển, những diêm dân đang miệt mài thu hoạch. Người cào muối, người xúc, người vận chuyển về sân bãi.

Tường trò chuyện với người dân, tìm hiểu cách nước biển kết tinh thành những hạt muối trắng và cảm nhận rõ hơn sự nhọc nhằn phía sau sản vật tưởng như rất bình dị. Với diêm dân, nắng là mùa vụ, là sản lượng và là nguồn thu nhập.

"Nắng càng to, muối càng nhanh kết tinh, nhưng cũng đồng nghĩa với những giờ lao động dưới cái nóng khắc nghiệt", Tường kể.

Rời cánh đồng muối, anh đến làng nghề hấp cá cơm Cà Ná. Những lò hấp hoạt động liên tục, cá cơm chín được đưa ra trải trên sân phơi. Người hấp, người phơi, người thu gom, đóng gói. Một làng nghề bình dị hiện ra qua nhịp làm việc hối hả và phía sau đó là sinh kế của nhiều gia đình.

Dọc bờ biển, Tường còn bắt gặp những ngư dân thu hoạch rong biển. Những công việc tưởng như bình thường với người địa phương lại giúp anh nhìn thấy thêm một phần đời sống của vùng đất.

Sau hành trình, điều Tường nhận được không chỉ là những bức ảnh hay danh sách những nơi đã đặt chân tới. Anh biết vì sao diêm dân cần những ngày nắng, một mẻ cá cơm phải trải qua những công đoạn nào trước khi đến tay người tiêu dùng, nhịp sống của một làng chài bắt đầu từ lúc trời còn chưa sáng và phía sau một trái thanh long ngọt là cả một mùa chăm sóc của người nông dân.

"Những điều ấy có thể rất nhỏ, nhưng lại khiến chuyến đi trở nên có chiều sâu", Tường chia sẻ.

Ăn một trái thanh long, anh nhớ đến người trồng. Dùng một chút muối, anh nhớ đến cánh đồng dưới nắng. Nhìn những con cá cơm, anh nhớ đến sân phơi và những người làm nghề.

Theo Tường, cái được lớn nhất của "check-deep" chính là sự kết nối với vùng đất qua những câu chuyện, với người dân qua công việc và với những điều bình dị mà trước đây có thể vô tình đi ngang qua.

Còn với Tuấn, "check-deep" có thể là một xu hướng, nhưng xu hướng rồi cũng thay đổi. "Đã là xu hướng thì sẽ luôn chỉ tồn tại trong một khoảng thời gian thôi. Thời đại thông tin thì không nói trước được điều gì", anh nhận định.

Điều quan trọng với một điểm đến, theo Tuấn, là phải giữ được nét đẹp đặc trưng, bảo tồn thiên nhiên và thích nghi với thị hiếu du khách.

Có lẽ vì vậy, "check-deep" không nhất thiết có nghĩa người trẻ sẽ bỏ check-in. Họ vẫn có thể chụp ảnh trước một cảnh đẹp, quay video một địa điểm nổi tiếng và chia sẻ lên mạng xã hội. Nhưng sau bức ảnh ấy, họ muốn có thêm một câu chuyện.

Một chuyến đi vì thế có thể bắt đầu bằng một cú check-in, nhưng nếu đủ thời gian để ở lại, quan sát, trò chuyện và trải nghiệm, người đi có thể mang về nhiều hơn một tấm ảnh.

Việt Nam đứng thứ 3 thế giới về lượng tìm kiếm tour du lịch trọn gói trên Google

Theo Google Việt Nam, trong nửa đầu năm 2026, Việt Nam đứng thứ 3 thế giới về lượng tìm kiếm tour du lịch trọn gói trên nền tảng Google, tăng 22% so với cùng kỳ. Lượng tìm kiếm từ khách quốc tế tăng 20%.