
Phòng trực cấp cứu tại Bệnh viện Bệnh nhiệt đới trung ương - Ảnh: DƯƠNG LIỄU
Số ca sốt xuất huyết tăng tại nhiều địa phương
Theo báo cáo mới nhất của Trung tâm Kiểm soát bệnh tật TP.HCM (HCDC), trong tuần 45 (từ ngày 2 đến 8-11), thành phố ghi nhận 2.099 trường hợp mắc sốt xuất huyết, tăng 16,8% so với mức trung bình của 4 tuần trước đó.
Tính từ đầu năm 2026 đến tuần 45, TP.HCM ghi nhận tổng cộng 46.690 ca mắc sốt xuất huyết. Những địa bàn có số ca mắc trên 100.000 gồm đặc khu Côn Đảo, Ngãi Giao và Minh Thạnh.
Tại Hà Nội, theo Trung tâm Kiểm soát bệnh tật thành phố, trong tuần từ ngày 6 đến 13-11, toàn thành phố ghi nhận 619 trường hợp mắc sốt xuất huyết tại 101 phường, xã. Cộng dồn từ đầu năm đến nay, Hà Nội ghi nhận 7.026 trường hợp mắc tại 122 phường, xã, chưa ghi nhận ca tử vong.
Dù số mắc tại Hà Nội thấp hơn những năm có dịch lớn, diễn biến tại TP.HCM cho thấy nguy cơ sốt xuất huyết vẫn hiện hữu, nhất là khi thời tiết mưa ẩm tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh sinh sản.
Theo HCDC, phần lớn người mắc sốt xuất huyết Dengue có triệu chứng nhẹ và có thể hồi phục trong 1-2 tuần. Tuy nhiên, khoảng 5% người nhiễm vi rút Dengue có thể tiến triển thành sốt xuất huyết nặng, gây ra những biến chứng nguy hiểm như sốc giảm thể tích tuần hoàn, rối loạn đông máu và suy tạng.
Đặc biệt, giai đoạn nguy hiểm thường rơi vào ngày thứ 3 đến ngày thứ 7 của bệnh, cũng là thời điểm người bệnh bắt đầu hạ sốt hoặc hết sốt. Vì vậy, không ít người lầm tưởng bệnh đã thuyên giảm, dẫn đến chủ quan và chậm trễ trong việc phát hiện dấu hiệu chuyển nặng.
Một số nhóm có nguy cơ diễn tiến nặng cần được theo dõi sát gồm trẻ em, đặc biệt là trẻ dưới 1 tuổi; phụ nữ mang thai; người từ 60 tuổi trở lên; người có bệnh nền, thừa cân, béo phì và người từng nhiễm vi rút Dengue.
HCDC khuyến cáo, dù thuộc nhóm nguy cơ hay không, người mắc sốt xuất huyết cần đến cơ sở y tế khám và cấp cứu ngay khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo như đau bụng nhiều, liên tục; nôn ói nhiều; mệt lả, lừ đừ, li bì; vật vã, bứt rứt hoặc thay đổi trạng thái tỉnh táo.
Các biểu hiện khác cần lưu ý là tay chân lạnh, da tái hoặc lạnh ẩm, tiểu ít hoặc không tiểu trong nhiều giờ.
Người bệnh cũng cần đi khám ngay nếu có dấu hiệu xuất huyết bất thường như chảy máu mũi, chảy máu chân răng, xuất hiện nhiều nốt xuất huyết hoặc mảng bầm tím trên da, nôn ra máu, đi ngoài phân đen hoặc có máu, tiểu ra máu, chảy máu âm đạo bất thường.

Chú ý dấu hiệu phát ban, xuất huyết sau sốt - Ảnh minh họa: TT
Phòng bệnh chủ động, giảm nguy cơ chuyển nặng
Theo ThS Lương Chấn Quang, Trưởng khoa Kiểm soát và Phòng ngừa bệnh tật, Viện Pasteur TP.HCM, cho biết hằng năm, các tỉnh khu vực phía Nam nằm trong vùng lưu hành sốt xuất huyết, với nguy cơ mắc bệnh khoảng 250 ca/100.000 dân.
Với hiệu quả vắc xin khoảng 80% trong năm đầu tiên sau tiêm, trong điều kiện lý tưởng, nguy cơ mắc bệnh có thể giảm xuống còn khoảng 50 ca/100.000 dân.
Tuy nhiên, mức nguy cơ này vẫn đáng lưu ý bởi vi rút Dengue và muỗi vằn luôn tồn tại trong cộng đồng. Hơn nữa, bệnh có thể gặp ở mọi nhóm tuổi, trong khi vắc xin hiện được chỉ định cho người từ 4 tuổi trở lên.
Theo bác sĩ CKI Lê Thị Giao Thi, Hệ thống Nhà thuốc và Tiêm chủng Long Châu, điểm khác biệt của vắc xin so với các biện pháp phòng muỗi truyền thống là khả năng giúp hệ miễn dịch chủ động nhận diện vi rút Dengue và tạo đáp ứng miễn dịch trước khi cơ thể tiếp xúc với virus.
Vi rút Dengue có 4 type huyết thanh gồm DENV-1, DENV-2, DENV-3 và DENV-4. Sau khi nhiễm một type, cơ thể có thể tạo miễn dịch lâu dài với type đó nhưng không đồng nghĩa được bảo vệ trước 3 type còn lại. Vì vậy, một người có thể mắc sốt xuất huyết nhiều lần trong đời.
Khi nhiễm lại một type Dengue khác, nguy cơ diễn tiến nặng có thể cao hơn, đặc biệt ở lần nhiễm thứ hai. Do đó, quan niệm đã từng mắc sốt xuất huyết thì không cần tiêm vắc xin là chưa chính xác.
Hiện vắc xin Qdenga là vắc xin sống giảm độc lực, được thiết kế nhằm tạo đáp ứng miễn dịch với cả 4 type vi rút Dengue và được Bộ Y tế cấp phép lưu hành tại Việt Nam.

Các bác sĩ khuyến cáo tiêm phòng vắc xin sốt xuất huyết để chủ động phòng bệnh - Ảnh: L.C
Không bỏ qua việc diệt muỗi, lăng quăng
Theo bác sĩ Giao Thi, sốt xuất huyết có thể xuất hiện quanh năm tại Việt Nam nhưng thường gia tăng vào mùa mưa. Thời tiết nóng ẩm, mưa nhiều tạo điều kiện cho muỗi vằn sinh sản và phát triển.
Sau những trận mưa, nước thường đọng lại trong chai lọ, lốp xe cũ, chậu cây hoặc các dụng cụ chứa nước không được đậy kín. Đây là những nơi muỗi vằn có thể đẻ trứng, phát triển thành muỗi trưởng thành và làm tăng nguy cơ lây truyền bệnh.
Người dân cần chủ động phòng bệnh từ trước mùa mưa và duy trì thường xuyên trong năm, thay vì chờ đến khi dịch bùng phát mới triển khai biện pháp phòng ngừa.
ThS Quang cũng nhấn mạnh, tiêm vắc xin cần song hành với kiểm soát véc tơ truyền bệnh, diệt lăng quăng và muỗi. Đây là giải pháp quan trọng để giảm nguy cơ mắc bệnh trong cộng đồng, đồng thời bảo vệ những nhóm chưa đủ tuổi tiêm chủng, bởi muỗi vằn không chỉ truyền vi rút Dengue mà còn có thể truyền các tác nhân gây bệnh khác như Zika và Chikungunya.
Các chuyên gia khuyến cáo, không có biện pháp đơn lẻ nào có thể bảo vệ tuyệt đối trước sốt xuất huyết. Việc kết hợp tiêm chủng, loại bỏ nơi muỗi sinh sản, diệt lăng quăng, phòng tránh muỗi đốt và nhận biết sớm dấu hiệu cảnh báo là cách tiếp cận cần thiết để giảm nguy cơ mắc bệnh và biến chứng.
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận