Ông bà sống xa nhau, phim tài liệu sinh viên khiến khán giả rơi nước mắt

10 thành viên nhóm Than Hồng, sinh viên ngành báo chí Trường đại học Khoa học xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TP.HCM, khiến khán giả xúc động với câu chuyện tình của ông Diệu và bà Vũ.

Một chuyện tình tưởng chừng viên mãn

Mưa trên triền dốc không kể về một tình yêu trọn vẹn theo cách thường thấy. Ông Diệu và bà Vũ là vợ chồng, cùng đi qua những năm tháng chiến tranh, vun vén cho gia đình. Nhưng khi tuổi già và bệnh tật kéo đến, những biến chứng về sức khỏe khiến bà Vũ thay đổi về nhận thức, thường nghĩ ông Diệu ngoại tình.

Nhiều lần bà giận dữ, "tấn công" ông. Vì thương cả hai, gia đình quyết định để ông bà sống xa nhau. Ông ở Nghệ An, bà theo con cháu vào TP.HCM.

Điều đặc biệt của bộ phim là nhóm Than Hồng không cố tìm một người đúng, một người sai. Máy quay đi qua những sinh hoạt đời thường, từ chuyện sức khỏe, bữa cơm đến những lần hỏi thăm. Phía sau những lời trách móc vẫn là tình cảm chưa hề biến mất.

Ông Diệu từng viết những câu thơ dành cho bà:

“Bà đau tôi chăm sóc bà,

Đến khi tôi yếu có bà chăm tôi,

Tào khang đạo lý ở đời,

Quý nhau như thể cái hồi thanh xuân”.

Với Quỳnh Anh, 21 tuổi, đạo diễn bộ phim, những câu thơ ấy cũng là cách ông Diệu nói về tình cảm dành cho người bạn đời. Hai người không còn sống cạnh nhau như trước nhưng vẫn giữ sự quan tâm dành cho nhau.

“Tôi muốn mọi người nhìn thấy tình yêu của ông bà đẹp như thế nào. Tôi không muốn kể câu chuyện theo hướng ai đúng, ai sai, cũng không muốn chỉ nói về bệnh tật hay những điều buồn trong cuộc sống của ông bà.

Tôi muốn mọi người thấy rằng dù có những chuyện khiến hai người phải xa nhau, tình cảm của họ vẫn còn ở đó. Những người chưa yêu thì hãy yêu, những người đang yêu thì hãy tiếp tục yêu”, Quỳnh Anh nói.

Đó cũng là điểm khác của một bộ phim tài liệu: câu chuyện không được dựng nên hoàn toàn từ trí tưởng tượng của người làm phim mà đến từ chính những con người và đời sống thật trước ống kính.

Câu chuyện càng đặc biệt khi người đứng sau máy quay lại chính là cháu gái của hai nhân vật.

“Trước khi làm phim, tôi nghĩ tôi hiểu gia đình mình khá nhiều. Nhưng khi bắt đầu tìm hiểu câu chuyện của ông bà, tôi mới nhận ra có rất nhiều điều mình chưa biết. Có những chuyện trước giờ mình thấy rất bình thường, nhưng khi ngồi xuống hỏi, lắng nghe và nhìn kỹ hơn thì mới thấy trong đó có rất nhiều câu chuyện”, Quỳnh Anh bày tỏ.

Bộ phim đặt người xem trước một câu hỏi gần gũi hơn: mình đã thực sự hiểu những người thân bên cạnh mình đến đâu?

Từ bể đề tài đến những ngày quay trắng đêm

Ban đầu, Mưa trên triền dốc không phải câu chuyện mà nhóm Than Hồng định thực hiện.

Thế nhưng chỉ còn khoảng một tháng trước hạn nộp, nhân vật chính không thể tiếp tục tham gia vì lý do ngoài dự kiến. Cả nhóm gần như phải bắt đầu lại từ đầu.

Cuối cùng, Quỳnh Anh kể về câu chuyện của ông bà mình. Nhóm quyết định đi Nghệ An ghi hình ông Diệu trong điều kiện thiếu thốn về thiết bị, kinh nghiệm và thời gian.

Phiên bản đầu tiên được hoàn thành trong khoảng một tháng. Sau đó nhóm tiếp tục quay bổ sung, chỉnh sửa và làm lại cách kể. Khoảng 20% tư liệu cũ được giữ lại, phần còn lại được xây dựng sâu hơn vào đời sống và tâm lý của hai nhân vật.

Những ngày cuối, 10 thành viên vừa học, vừa thực tập, vừa chỉnh sửa phim. Có những buổi làm việc kéo dài đến khuya, cũng có lúc tranh luận vì mỗi người có một cách nhìn khác nhau về cách kể.

Nhưng chính quá trình đó giúp nhóm hiểu hơn về phim tài liệu: không phải cứ có một câu chuyện hay là có một bộ phim hay. Người làm phim phải đi đến với nhân vật, chờ đợi, quan sát, đặt câu hỏi và nhiều lần quay lại để tìm được những chi tiết đủ sức kể câu chuyện.

Phim tài liệu qua lăng kính sinh viên báo chí

Lần đầu tiên một liên hoan phim tài liệu của sinh viên do khoa báo chí và truyền thông Trường ĐH Khoa học xã hội và Nhân văn (ĐH Quốc gia TP.HCM) tổ chức.