Cáo trạng của Viện KSND tối cao mới ban hành đã phơi bày những thủ đoạn tinh vi trên của "ông trùm" thực phẩm chức năng giả Nguyễn Năng Mạnh (cựu chủ tịch HĐQT Công ty MediUSA). Mạnh bị cáo buộc cầm đầu đường dây sản xuất, tiêu thụ sản phẩm là thực phẩm chức năng giả cho người già, trẻ em trị giá 540 tỉ và thu lợi bất chính 264 tỉ đồng.

Đường dây thực phẩm chức năng giả hơn 500 tỉ

Đáng chú ý, cáo trạng còn hé lộ phi vụ rò rỉ thông tin điều tra cho "trùm" thực phẩm chức năng giả và chiêu trò hối lộ cán bộ hải quan để được tạo điều kiện thông quan nguyên liệu trong vụ án này. 

Bốn cựu cán bộ bị truy tố gồm: Nguyễn Danh Dũng, cựu cán bộ Phòng 4 Cục Cảnh sát phòng chống tội phạm về môi trường (C05, Bộ Công an); Nguyễn Thế Việt, cựu phó cục trưởng Cục Giám sát quản lý về hải quan; Nguyễn Hữu Tuân, cựu phó phòng giám quản 5 Cục Giám sát quản lý về hải quan và Phan Công Chiến, cựu trưởng phòng quản lý kinh doanh dược Cục Quản lý dược, Bộ Y tế.

Theo cáo trạng, Nguyễn Năng Mạnh ngoài là chủ tịch HĐQT Công ty MediUSA còn là giám đốc Công ty MegaPharco, phó giám đốc sở hữu 70% cổ phần tại Công ty Mediphar, cổ đông sáng lập Công ty Hùng Phương. 

Nguyễn Năng Mạnh cùng hai người khác với vai trò là cổ đông, thành lập các công ty và trực tiếp nắm quyền chi phối, chỉ đạo, điều hành mọi hoạt động của Mediphar, MediUSA và các công ty thuộc hệ thống. Từ năm 2016, nhóm của Mạnh đã tổ chức, điều hành 12 công ty, 2 nhà máy Mediphar và MediUSA để sản xuất, tiêu thụ thực phẩm chức năng giả với số lượng đặc biệt lớn, chủng loại đa dạng.

Kết quả điều tra xác định Mạnh dùng thủ đoạn trên bao bì, nhãn mác sản phẩm thể hiện nhập khẩu từ Mỹ, châu Âu. Tuy nhiên, thực tế các sản phẩm chủ yếu được nhập từ Trung Quốc và mua trôi nổi trên thị trường. Thị trường tiêu dùng mà nhóm của Mạnh nhắm tới bán sản phẩm chủ yếu tập trung vào người già, trẻ em. Tuy nhiên kết quả kiểm nghiệm sản phẩm cho thấy chỉ tiêu chất lượng nhiều thành phần chỉ đạt dưới 30% so với công bố.

Nguyễn Năng Mạnh còn bị cáo buộc thực hiện các hành vi sai phạm từ khâu xin cấp phép để được cấp giấy chứng nhận đạt chuẩn GMP cho nhà máy hoạt động sản xuất. Các bị can đã đưa tiền cho các đoàn thẩm định, kiểm tra để được tạo điều kiện thuận lợi. Số lượng sản phẩm do đường dây này sản xuất đặc biệt lớn để phân phối, tiêu thụ ở hầu hết các tỉnh, TP trên toàn quốc, cáo trạng nêu.

Tổng doanh thu thực tế của Công ty Mediphar, MediUSA thông qua hoạt động sản xuất, buôn bán hàng hóa là hơn 1.700 tỉ đồng. Trong đó, kết luận giám định xác định 88 sản phẩm là hàng giả, đã bán với doanh thu 540 tỉ đồng. "Ông trùm" Nguyễn Năng Mạnh cùng đồng phạm bị cáo buộc thu lợi bất chính số tiền hơn 264 tỉ đồng.

Báo tin mật cho "trùm" hàng giả

Cáo trạng của viện kiểm sát còn làm rõ phi vụ rò rỉ thông tin điều tra cho "trùm" thực phẩm chức năng giả. Theo cáo trạng, Nguyễn Danh Dũng khi còn là cán bộ công an được phân công phụ trách, theo dõi lĩnh vực an toàn thực phẩm và kiểm tra hoạt động sản xuất thực phẩm chức năng của Công ty MediUSA và có mối quan hệ với Nguyễn Năng Mạnh. 

Mạnh đã trao đổi đặt vấn đề với Dũng nhờ giúp thông tin khi lực lượng chức năng kiểm tra, xác minh các công ty sản xuất thực phẩm chức năng do Mạnh điều hành.

Ngày 10-4-2025, sau khi được phân công nhiệm vụ xác minh các hoạt động, sai phạm của sáu công ty do Mạnh điều hành, Dũng đã chủ động gặp gỡ, thông tin cho "ông trùm" thực phẩm chức năng giả này biết. Mạnh nhờ được giúp đỡ, Dũng đồng ý và hướng dẫn cách thức đối phó với hoạt động điều tra như thu hẹp sản xuất, tránh đánh động, rà lại sổ sách giấy tờ...,
cáo trạng nêu.

Theo chỉ dẫn của cán bộ công an Dũng, Mạnh đã thu hẹp sản xuất, tránh đánh động, rà soát lại sổ sách, giấy tờ, bỏ tài liệu chi phí ngoài. Ngày hôm sau (11-4), Dũng tiếp tục gặp gỡ và thông tin các công ty của Mạnh vẫn đang trong quá trình xác minh, chưa có lịch kiểm tra và nhắc lại việc thu gọn hoạt động, hủy bỏ giấy tờ, tài liệu. Nói chuyện xong, Mạnh đưa phong bì in logo của Công ty MediUSA cho Dũng, bên trong có 30 triệu đồng.

Một tuần sau, thực hiện chỉ đạo của lãnh đạo Bộ Công an, văn phòng Cơ quan cảnh sát điều tra (C01, Bộ Công an) phối hợp C05 khám xét khẩn cấp Công ty Mediphar, MediUSA và các công ty do Mạnh làm cổ đông chính. Tuy nhiên do được Dũng hướng dẫn nên Mạnh đã thống nhất chỉ đạo cấp dưới tiêu hủy toàn bộ sổ sách, chứng từ kế toán doanh thu thật của công ty. Nhóm này cũng tiêu hủy toàn bộ ổ cứng máy tính, cất giấu, tiêu hủy thực phẩm chức năng...

Mặc dù quá trình điều tra, Cơ quan cảnh sát điều tra đã kịp thời phát hiện, thu giữ hơn 100 tấn thực phẩm chức năng (tại các kho và nơi tiêu hủy) nhưng toàn bộ sổ sách, chứng từ kế toán và ổ cứng máy tính đã bị nhóm của Mạnh tiêu hủy, vứt bỏ tại sông Hồng nên không thể thu hồi, cáo trạng nêu.

Hành vi tiết lộ thông tin và hướng dẫn của cựu cán bộ công an cho Mạnh đã gây cản trở hoạt động điều tra của Cơ quan cảnh sát điều tra Bộ Công an, ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc thu giữ chứng cứ, tài liệu điều tra vụ án, viện kiểm sát cáo buộc và truy tố Dũng về tội "cố ý làm lộ bí mật công tác".

Hối lộ để được thông quan, bỏ qua sai phạm

Theo quy định, khi nhập khẩu nguyên liệu để sản xuất thực phẩm chức năng, doanh nghiệp cần có tờ khai hải quan, hóa đơn thương mại, giấy chứng nhận xuất xứ và phiếu phân tích hàng hóa do bên xuất khẩu cung cấp. Đồng thời phải có bản tự công bố sản phẩm thể hiện rõ thành phần, mục đích sử dụng cũng như các nguyên liệu hoặc phụ gia cũng như kết quả kiểm tra đạt yêu cầu.

Theo cáo trạng, do gặp khó khi nhập khẩu, Mạnh đã tìm cách móc nối và "mua chuộc" cựu cán bộ của Cục Giám sát quản lý về hải quan, Tổng cục Hải quan (cũ). Nguyễn Hữu Tuân, khi đó là phó phòng của cơ quan này, đã đồng ý giúp Mạnh.

Kết quả điều tra xác định thời điểm tháng 11-2023, công ty của Mạnh nhập khẩu bốn lô hàng khai báo là nguyên liệu thực phẩm chức năng nhưng không được thông quan. Mạnh đã chỉ đạo nhân viên gặp cán bộ hải quan Tuân để nhờ giúp đỡ.

Nhận lời giúp Mạnh, bị can Tuân đã đưa hồ sơ lên cho cục phó Việt xét duyệt. Cựu cục phó đồng ý giúp, ban hành các văn bản để tạo điều kiện cho bốn lô hàng của Mạnh được thông quan.

Thậm chí, cục phó Việt còn liên hệ với Phan Công Chiến để Cục Quản lý dược sớm có văn bản trả lời "tạo điều kiện" cho công ty của Mạnh được nhập khẩu. Và "ông trùm" thực phẩm chức năng giả đã hai lần chuyển cho Tuân tổng cộng 1,5 tỉ đồng. Tuân đưa lại cho cục phó Việt 800 triệu đồng. Việt tiếp tục đưa cho trưởng phòng quản lý kinh doanh dược 50 triệu đồng.

Ngoài ra, Mạnh còn bị cáo buộc trong các lần đặt lịch thẩm định và hậu kiểm hai nhà máy đã hối lộ cựu cục trưởng, cục phó cùng một số cán bộ tại Cục An toàn thực phẩm Bộ Y tế. Mạnh chi tiền để được bỏ qua sai phạm và đẩy nhanh quá trình thẩm xét hồ sơ và cấp phép. Nhóm lãnh đạo, cán bộ của cục này đã bị tòa án đưa ra xét xử trong một vụ án khác.

'Trùm' đường dây thực phẩm chức năng giả cho trẻ em, người già bị cáo buộc thu lời 264 tỉ

Nguyễn Năng Mạnh, Chủ tịch HĐQT Công ty MediUSA, bị cơ quan truy tố cáo buộc cầm đầu đường dây sản xuất, tiêu thụ sản phẩm là thực phẩm chức năng giả cho người già, trẻ em trị giá 540 tỉ đồng và thu lợi bất chính 264 tỉ.