Lý do không hẳn vì CV chưa đẹp hay thị trường lao động thiếu việc, mà bởi điều họ chưa thật sự hiểu "Mình muốn gì?".

Càng nộp CV càng không biết mình muốn gì

Việt Anh (25 tuổi, TP.HCM) tốt nghiệp loại giỏi ngành truyền thông. Cậu từng làm tại một công ty truyền thông, được 2 tháng thì nghỉ vì thấy môi trường chưa thực sự phù hợp. Thế là chật vật đi tìm việc khác. Có lúc Việt Anh thức tới 2-3h sáng chỉ để sửa hồ sơ.

Việt Anh tìm và nộp đơn liên tục vì áp lực đồng trang lứa. Bạn bè cậu ai cũng có việc hết rồi. Người lương cao, người chuẩn bị lên leader.

“Tôi thì sáng mở laptop tìm việc, chiều đóng lại vì thấy công việc nào cũng không khiến mình muốn bắt đầu. Chẳng biết mình muốn gì?”, anh tâm sự.

Ngân Phúc (23 tuổi, TP.HCM) tốt nghiệp đã gần nửa năm với tấm bằng loại giỏi nhưng vẫn chưa tìm được công việc phù hợp. Chưa có nhiều kinh nghiệm thực tế, trong khi phần lớn bài tuyển dụng đều yêu cầu ứng viên “có kinh nghiệm” kèm với đó là áp lực từ gia đình.

“Có đợt ngày nào tôi cũng sửa CV, rải cả chục chỗ, đúng ngành hay trái ngành đều rải hết. Phỏng vấn xong HR bảo sẽ liên hệ lại trong tuần tới, rồi email im ắng luôn”, Phúc kể.

Thất nghiệp kéo dài khiến Phúc cũng tỏ ra chán nản. Có những ngày anh không muốn ra khỏi phòng, không muốn mở điện thoại.

“Tôi stress tới mức vừa mong có người gọi phỏng vấn, vừa sợ phải đi làm. Không ai gọi thì lại thấy bản thân vô dụng. Nhưng càng nộp nhiều, tôi càng không biết mình thật sự muốn làm gì”, cậu nói.

Doanh nghiệp không chỉ tuyển người “ngoan”, mà cần người biết làm việc

Trao đổi với Tuổi Trẻ Online, chị Nguyễn Thanh Phương - Founder & CEO Công ty TNHH Chuyển hóa Nguồn nhân lực Việt Nam (VHRT - VHR Transformation) - cho rằng nhiều bạn trẻ học giỏi, GPA cao, bằng đẹp, tiếng Anh tốt nhưng vẫn khó tìm được công việc phù hợp vì hiện chỉ đáp ứng khoảng 1/3 yêu cầu của doanh nghiệp, trong khi cần đủ ba yếu tố: kiến thức, kỹ năng và thái độ.

Sinh viên mới ra trường chủ yếu có kiến thức, nhưng kiến thức đó chỉ ở mức độ nền tảng, chưa chuyên sâu, và chưa hoặc rất ít được chuyển hóa vào trong công việc.

“Các bạn cũng có rất ít kỹ năng cần thiết cho công việc. Các kỹ năng cơ bản (cứng, mềm) cần phải được biết và tự trang bị trước khi bước chân vào thị trường lao động”, chị Phương nói.

Trong khi đó, điều doanh nghiệp tìm kiếm không chỉ là một người “ngoan” hay có thành tích học tập đẹp, mà là người có tinh thần học hỏi liên tục, biết quan sát, lắng nghe và có khả năng ứng dụng sáng tạo vào công việc.

Một nguyên nhân khác là thiếu "may mắn" hoặc có cơ hội mà không nắm bắt được do thiếu những điều kiện về kiến thức, kỹ năng, và thái độ đã nêu ở trên, nên khi cơ hội đến thì chưa sẵn sàng.

Với những bạn trẻ học giỏi, có bằng cấp đẹp nhưng vẫn loay hoay chưa tìm được công việc phù hợp vì chưa thật sự hiểu mình muốn gì, chị Phương nói đầu tiên là phải tự ý thức và định giá lại bản thân. Xác định rõ mình đang ở đâu, sau đó tìm ra khoảng GAP (khoảng cách) về kiến thức, kỹ năng so với yêu cầu thực tế của công việc mong muốn.

"Người trẻ cần xây dựng một lộ trình học hỏi, lên kế hoạch cụ thể để lấp đầy các khoảng trống về kiến thức và kỹ năng đã được xác định", chị Phương khuyên.

Bên cạnh chuyên môn, chị cho rằng các bạn trẻ cũng cần rèn luyện những phẩm chất mà doanh nghiệp hiện nay đặc biệt coi trọng, như tinh thần học hỏi liên tục, khả năng hợp tác và sự chính trực trong công việc.

Ngoài ra, người trẻ không nên ngại tìm kiếm sự hỗ trợ từ những người có kinh nghiệm như bố mẹ, người thân hoặc những người mình tin tưởng, đặc biệt khi gen Z có xu hướng không muốn nghe theo ý kiến của phụ huynh.

Rời văn phòng độc hại, đi làm tay chân: Liệu thu nhập cao hơn, đỡ 'nặng đầu'?

'Khoảnh khắc nào bạn nhận ra lao động chân tay dễ chịu hơn so với trí óc?', bạn đọc có người chọn bỏ công việc văn phòng máy lạnh để theo công việc tay chân môi trường không 'toxic', lại có người nói nếu yêu nghề thì làm gì cũng được.