Liệu những người có mức thu nhập khiêm tốn có thể an cư với nhà ở vừa túi tiền nhưng vẫn chất lượng và đầy đủ tiện ích đáp ứng chuẩn mực sống đô thị thông minh, văn minh không? Đâu là giải pháp cho bài toán này?

Tuổi Trẻ xin giới thiệu tới bạn đọc góc nhìn và giải pháp do kiến trúc sư Bernard Low Boon Yong, Tổng giám đốc Công ty TNHH Global Vireon Studio (Singapore), chia sẻ sau hội thảo Giải pháp xây dựng và phát triển đô thị thông minh tại TP.HCM ngày 20-8.

Nhà ở vừa túi tiền và chất lượng sống tốt hơn

* Ông đánh giá thế nào về các chính sách phát triển nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà ở thương mại giá phù hợp tại Việt Nam? Có điểm tương đồng nào với chính sách phát triển các loại hình nhà ở này của Singapore?

- Việt Nam nói chung và TP.HCM nói riêng đang trên đà phát triển nhanh chóng, và bài toán giải quyết nhu cầu an cư cho đại bộ phận dân cư với điều kiện tài chính khiêm tốn luôn là quan tâm hàng đầu của Chính phủ.

Tại Singapore, Chính phủ tập trung phát triển mô hình nhà ở công cộng (Public Housing) để giải quyết bài toán này. 

Còn Việt Nam, Chính phủ hiện đang đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội với những mục tiêu cụ thể đặt ra đến năm 2030. 

Gần đây, Chính phủ cũng định hướng phát triển thêm phân khúc nhà ở cho thuê và nhà ở vừa túi tiền. Xét trên bình diện chung khá tương đồng với mô hình nhà ở công của Singapore.

* Singapore thành công từ chính sách phát triển nhà ở công, Việt Nam có thể tham khảo gì khi cũng có cùng mục tiêu và ưu tiên trong việc phát triển phân khúc nhà ở này?

- Việt Nam đang tăng tốc phát triển nhà ở xã hội nhưng trọng tâm dường như vẫn là đạt chỉ tiêu về số lượng. Cần nhất phải xây dựng được một chiến lược toàn diện cho việc phát triển "nhà ở vừa túi tiền phục vụ số đông".

Tại Singapore, chiến lược phát triển nhà ở công đã được xây dựng và hoàn thiện suốt 60 năm qua. Chính phủ đã dành 8% quỹ đất công để xây dựng hơn 1,13 triệu căn hộ công, để an cư cho khoảng 80% dân số (khoảng 3,2 triệu người). Trong số này, có tới 90% cư dân sở hữu nhà ở công.

Việt Nam, đặc biệt là TP.HCM cần xây dựng một chiến lược phát triển nhà ở toàn diện và phù hợp hơn làm kim chỉ nam cho quy hoạch đô thị, hoạch định chính sách cũng như ban hành các tiêu chuẩn thiết kế và thi công.

Mục tiêu cốt lõi là cung cấp số lượng nhà ở tối đa với mức chi phí mà người dân thực sự có khả năng chi trả, trong khi vẫn bảo đảm chất lượng xây dựng tốt, chất lượng cuộc sống cao và tăng cường sự gắn kết cộng đồng.

Tối ưu chi phí để giá nhà từ 20-25 triệu đồng/m2

* Theo ông, làm thế nào để nhà ở tại Việt Nam, đặc biệt là TP.HCM, trở nên thực sự vừa túi tiền với người dân?

- TP.HCM đang triển khai tích cực nhà ở xã hội nhưng nhiều dự án còn tách biệt nơi làm việc, chưa đồng bộ hạ tầng, giao thông kết nối và các tiện ích thiết yếu. Điều này làm tăng tổng chi phí sinh hoạt và đi lại của cư dân. 

Và để sở hữu được một căn nhà ở xã hội tại các vị trí có hạ tầng kết nối tốt cũng không dễ do nguồn cung hạn chế và lãi suất vay mua nhà vẫn còn tương đối cao.

Hiện tại, các chính sách hỗ trợ phát triển nhà ở xã hội/nhà cho thuê/nhà ở thương mại giá phù hợp nhận được nhiều sự quan tâm. Nhưng rất cần thiết tích hợp chặt chẽ giữa chính sách hỗ trợ tài chính, quy hoạch, phân bổ quỹ đất và quản lý thực hiện dự án..., để đảm bảo chi phí nhà ở ở mức hợp lý nhất song hành với việc duy trì chất lượng sống tốt cho người dân.

Việt Nam cần có các tiêu chuẩn chuyên biệt, chi tiết cho phân khúc nhà ở xã hội, nhà ở cho thuê và nhà ở thương mại vừa túi tiền. 

Các mô hình này rất cần vai trò dẫn dắt mạnh mẽ của Nhà nước để tạo ra một hệ thống bảo chứng cho tiêu chuẩn và chất lượng nhà ở giúp cộng đồng cư dân phát triển đồng bộ và hài hòa mà vẫn giữ tổng chi phí nhà ở ở mức tối ưu nhất - bao gồm chi phí mua, thuê mua, quản lý vận hành, cũng như phí dịch vụ tiện ích và tiêu hao năng lượng.

* Từ kinh nghiệm thiết kế, thi công và quản lý dự án nhà ở công cộng tại Singapore, ông đã tham gia tư vấn cho một số dự án nhà ở xã hội và nhà ở vừa túi tiền tại Việt Nam. Giá thành và chất lượng của các dự án này như thế nào?

- Tôi đã tham gia tư vấn cho một số dự án nhà ở vừa túi tiền tại khu vực Bình Dương (thuộc vùng đô thị TP.HCM) và TP Đồng Nai.

Việc kiểm soát các tiêu chuẩn thiết kế, công nghệ xây dựng, mức độ tiêu hao năng lượng và tính toán các giải pháp công trình xanh cần phải được đặt ra ngay từ giai đoạn khởi đầu của dự án bảo đảm tiết giảm chi phí đầu tư xây dựng lẫn tiết kiệm chi phí cho người sử dụng trong toàn bộ vòng đời công trình. 

Khái niệm "vừa túi tiền" (affordability) không chỉ nhìn nhận đơn thuần qua giá mua nhà ban đầu, mà phải được tính toán trên tổng vòng đời sử dụng của chính căn hộ đó.

Mức giá phổ biến trong khoảng 20-25 triệu đồng/m² là hoàn toàn có thể đảm bảo công năng sử dụng tốt và hệ thống tiện ích tương đối đầy đủ. 

Mục tiêu cuối cùng là mang lại những ngôi nhà chất lượng tốt với mức giá hợp lý, thuận tiện đến nơi làm việc và tiếp cận các tiện ích dịch vụ; qua đó kiến tạo nên những cộng đồng cư dân an toàn, văn minh và tràn đầy sức sống cho người dân Việt Nam. 

Nhà ở vừa túi tiền và TOD là 'tương lai' đô thị thông minh TP.HCM

Phát triển nhà ở vừa túi tiền và TOD là thành phần quan trọng trong xây dựng đô thị thông minh TP.HCM.