Ở hội thảo giải pháp xây dựng và phát triển đô thị thông minh tại TP.HCM chiều 20-8, nhiều chuyên gia trong và ngoài nước đã đóng góp kinh nghiệm, giải pháp hữu ích để phát triển nhà ở vừa túi tiền, thông minh và TOD là cấu phần quan trọng của đô thị thông minh.

Nhà ở vừa túi tiền, thông minh

Đáng lưu ý, kinh nghiệm phát triển nhà ở vừa túi tiền, thông minh, phù hợp khả năng chi trả của người dân được kiến trúc sư Bernard Low Boon Yong, Tổng giám đốc Công ty TNHH Global Vireon Studio (Singapore), chia sẻ với hội thảo. 

Theo ông Boon Yong, Việt Nam nói chung và TP.HCM nói riêng đang trên đà phát triển nhanh chóng, và bài toán giải quyết nhu cầu an cư cho đại bộ phận dân cư với điều kiện tài chính khiêm tốn luôn là quan tâm hàng đầu của chính phủ.

Để giải quyết bài toán này, Việt Nam đang đẩy mạnh phát triển nhà ở xã hội và phân khúc nhà ở cho thuê, nhà ở thương mại giá phù hợp. 

Về bản chất, ba loại hình nhà ở này đều nhận được sự trợ lực lớn từ các chính sách của Nhà nước, tương đồng với mô hình nhà ở công của Singapore.

Tại Singapore, chiến lược phát triển nhà ở công cộng đã được xây dựng và hoàn thiện suốt 60 năm qua. Chính phủ đã dành 8% quỹ đất công để xây dựng hơn 1,13 triệu căn hộ công cộng, cung cấp nơi an cư cho khoảng 80% dân số (khoảng 3,2 triệu người). Trong số này có tới 90% cư dân sở hữu nhà ở công cộng của mình. 

"Singapore đưa ra bộ 7 nguyên tắc để bảo đảm phát triển nhà ở công không chỉ là nơi để ở mà còn chú trọng phát triển tiện ích thông minh, sự thuận tiện thường nhật, tính gắn kết cộng đồng và chất lượng cuộc sống, song song với việc giữ tổng chi phí nhà ở ở mức phải chăng, vừa túi tiền", KTS Boon Yong chia sẻ.

Từ phân tích trên, KTS Boon Yong cho rằng Việt Nam cần xây dựng được một chiến lược toàn diện cho việc phát triển "nhà ở vừa túi tiền phục vụ số đông". 

Mục tiêu cốt lõi cần đạt được là giải quyết thách thức nền tảng: cung cấp số lượng nhà ở tối đa với mức chi phí mà người dân thực sự có khả năng chi trả, trong khi vẫn bảo đảm chất lượng xây dựng tốt, chất lượng cuộc sống cao và tăng cường sự gắn kết cộng đồng.

Kiến tạo đô thị TOD thông minh

Một kinh nghiệm nhận được nhiều quan tâm tại hội thảo đó là phát triển đô thị thông minh theo mô hình TOD được trình bày từ ông Endo Yuichi, Phó giám đốc Công ty Toshin Development Vietnam Co., Ltd, thuộc Tập đoàn Takashimayan (một trong những tập đoàn bán lẻ với mô hình cửa hàng bách hóa cao cấp hàng đầu của Nhật Bản).

Ông Endo Yuichi chia sẻ về một ví dụ thành công điển hình từ phát triển đô thị thông minh gắn với TOD tại nhà ga Nagareyama Otakanomori. 

TOD tại đây đã liên kết chặt chẽ giữa giao thông, nhà ở, thương mại và hạ tầng công cộng. Tại đây, cư dân được thụ hưởng hệ thống công viên, trường học, các tiện ích thương mại và dịch vụ, đồng thời giá trị bất động sản cũng được gia tăng.

Đối với trung tâm thương mại tại đây cũng hưởng lợi theo tuyến metro, có doanh thu và giá trị cho thuê tăng trưởng ổn định, dài hạn. Chính quyền địa phương cũng hưởng lợi từ nguồn thu ngân sách gia tăng nhờ sự phát triển dân cư và hoạt động kinh tế trong khu vực ga.

"Gắn với TOD ở nhà ga này, Công ty Toshin Development phát triển, vận hành 10 tòa nhà thương mại cùng quảng trường trước ga. Từ tháng 3-2025, 100% điện năng sử dụng tại các cơ sở này được cung cấp từ nguồn năng lượng tái tạo. Bên cạnh đó, dầu ăn đã qua sử dụng từ các nhà hàng trong trung tâm thương mại được thu gom và tái chế thành nguyên liệu sản xuất nhiên liệu hàng không. 

Chúng tôi cũng lắp đặt 24 trạm sạc xe điện và triển khai chương trình Food Drive, thu nhận thực phẩm dư thừa từ các hộ gia đình để hỗ trợ những người có nhu cầu...", ông Endo Yuichi phân tích về các chỉ số khai thác hiệu quả từ đô thị thông minh gắn với TOD.

Kinh nghiệm quý giá về nhà ở vừa túi tiền thông minh và mô hình đô thị thông minh gắn với TOD nhận được nhiều sự quan tâm và đồng thuận từ các chuyên gia, nhà quản lý tại hội thảo.

Đô thị thông minh thì chi phí nhà ở phải phù hợp, mang lại hạnh phúc người dân

Phát biểu kết luận hội thảo, Giám đốc Sở Xây dựng Trần Quang Lâm khẳng định quyết tâm của TP.HCM trong việc cụ thể hóa đề án phát triển đô thị thông minh toàn cầu. Trong đó chú trọng các mục tiêu an sinh, trọng tâm là mục tiêu phát triển gần 200.000 căn nhà ở xã hội đến năm 2030.

Ông Lâm thông tin về việc TP.HCM giao Sở Xây dựng phối hợp chặt chẽ các đơn vị liên quan xây dựng ngay bộ tiêu chí chuẩn cho các khu đô thị và dự án nhà ở xã hội quy mô lớn, kiến tạo không gian sống xanh, tiện nghi và hiện đại. Đồng thời thành phố cũng đang đẩy mạnh phát triển hạ tầng đường sắt đô thị theo mô hình TOD, hướng tới chuẩn tiếp cận giao thông công cộng trong 15 phút.

"Đô thị thông minh được xác định phải tích hợp xuyên suốt từ khâu quy hoạch, thiết kế, công nghệ thi công lắp ghép, vật liệu xanh, điện mặt trời, xử lý nước thải tuần hoàn đến quản lý vận hành thông minh nhằm tối ưu chi phí và mang lại hạnh phúc cho người dân", Giám đốc Sở Xây dựng khẳng định.

'TP.HCM phải là hình mẫu đô thị thông minh, cụ thể hóa mục tiêu top 50 đô thị dẫn đầu toàn cầu'

Nỗ lực phát triển đô thị thông minh của TP.HCM phải là hình mẫu cho các địa phương khác trên cả nước, cụ thể hóa mục tiêu trở thành 50 đô thị dẫn đầu trên toàn thế giới.