Số ca tử vong do ung thư tại Việt Nam tăng hơn 2,4 lần sau 5 năm: Loại ung thư nào nguy hiểm nhất?

Ca tử vong do ung thư gia tăng

Cục Thống kê phối hợp với Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) và Tổ chức Y tế công cộng toàn cầu vừa công bố báo cáo Thực trạng và xu hướng nguyên nhân tử vong tại Việt Nam giai đoạn 2021-2025.

Kết quả cho thấy bệnh tật là nguyên nhân tử vong chủ yếu, chiếm 64,5% tổng số trường hợp tử vong. Trong nhóm tử vong do bệnh tật, chỉ có 28% trường hợp được xác định rõ nguyên nhân bệnh, trong khi 72% trường hợp chưa xác định được nguyên nhân cụ thể.

Các nhóm nguyên nhân tử vong khác gồm suy yếu do tuổi già (20,6%), tử vong không xác định được nguyên nhân (10,2%) và tử vong do các biến cố bên ngoài (4,8%).

Theo báo cáo về nguyên nhân tử vong xác định do bệnh tật, trong giai đoạn 2021-2025, cả nước ghi nhận khoảng 152.100 người tử vong do ung thư, chiếm khoảng 8,4% số trường hợp tử vong do bệnh tật.

Số ca tử vong do ung thư được ghi nhận tăng liên tục qua các năm. Năm 2021, cả nước có hơn 19.000 trường hợp, chiếm khoảng 5% số ca tử vong do bệnh tật.

Đến năm 2023, con số này tăng lên 25.800 trường hợp, chiếm 7,3%. Năm 2025, số ca tử vong do ung thư được ghi nhận là 46.800 trường hợp, chiếm 15,2%.

Như vậy sau 5 năm, số trường hợp tử vong do ung thư tăng hơn 2,4 lần. Báo cáo lưu ý không thể loại trừ khả năng một phần mức tăng phản ánh sự cải thiện trong công tác ghi nhận, xác định và mã hóa nguyên nhân tử vong.

Tuy nhiên tỉ trọng tử vong do ung thư chiếm 15,2% tổng số ca tử vong do bệnh tật năm 2025 cho thấy đây là gánh nặng bệnh tật cần được quan tâm, đặc biệt trong công tác phòng ngừa, phát hiện sớm và điều trị.

Ung thư phổi, ung thư gan chiếm gần 40% số ca tử vong do ung thư

Theo báo cáo, bốn loại ung thư có số trường hợp tử vong phổ biến nhất trong giai đoạn 2021-2025 là ung thư phổi, ung thư gan, ung thư dạ dày và ung thư đại tràng. Tổng số ca tử vong do bốn loại ung thư này chiếm 50,6% số trường hợp tử vong do ung thư.

Trong đó ung thư phổi là nguyên nhân gây tử vong hàng đầu, chiếm trung bình 22% tổng số ca tử vong do ung thư trong cả giai đoạn. Tỉ trọng này tăng từ 18% năm 2021 lên 24,9% năm 2025.

Đứng thứ hai là ung thư gan, chiếm trung bình 17,4% số ca tử vong do ung thư. Tỉ trọng tử vong do bệnh này cũng tăng, từ 15,9% năm 2021 lên 18,7% năm 2025.

Ung thư dạ dày và ung thư đại tràng có tỉ trọng thấp hơn nhưng đều ghi nhận xu hướng tăng. Cụ thể, tỉ trọng tử vong do ung thư dạ dày tăng từ 4,7% lên 6,4%, trong khi ung thư đại tràng tăng từ 3,5% lên 6,6% trong giai đoạn nghiên cứu.

Các loại ung thư khác chiếm 49,4% tổng số ca tử vong do ung thư trong cả giai đoạn. Tuy nhiên tỉ trọng nhóm này giảm từ 57,8% năm 2021 xuống còn 43,4% năm 2025.

Theo báo cáo, sự thay đổi này chủ yếu do tỉ trọng tử vong của bốn loại ung thư phổ biến nói trên tăng lên, không đồng nghĩa số ca tử vong tuyệt đối của nhóm ung thư khác giảm.

Cứ ba người tử vong do ung thư có hai người là nam giới

Báo cáo cũng cho thấy nam giới có số ca tử vong do ung thư cao hơn nữ giới. Trung bình, cứ ba người tử vong do ung thư trong giai đoạn 2021-2025 thì có hai người là nam giới. Tỉ lệ này được duy trì trong cả năm năm nghiên cứu.

Ở nam giới, bốn loại ung thư phổ biến nhất gồm ung thư phổi, ung thư gan, ung thư dạ dày và ung thư đại tràng chiếm 55,5% tổng số ca tử vong do ung thư. Tỉ trọng này tăng từ 47,4% năm 2021 lên 61,3% năm 2025.

Trong khi đó ở nữ giới, tỉ trọng tử vong do ung thư phổi và ung thư gan thấp hơn so với nam giới. Tuy nhiên phụ nữ có thêm gánh nặng tử vong do các loại ung thư liên quan đến hệ sinh sản.

Theo báo cáo, ung thư thuộc hệ sinh sản nữ chiếm 13,6% tổng số ca tử vong do ung thư ở nữ giới trong giai đoạn 2021-2025. Số trường hợp tử vong do nhóm bệnh này tăng từ 571 người năm 2021, chiếm 9% số ca tử vong do ung thư ở nữ, lên 2.357 người năm 2025, tương ứng 16%.

Về độ tuổi, tử vong do ung thư chủ yếu tập trung ở nhóm trung niên và người cao tuổi. Tỉ trọng tử vong tăng nhanh từ nhóm tuổi 40 trở lên, đạt mức cao nhất ở nhóm 60 - 69 tuổi với 32,9%, sau đó giảm mạnh ở nhóm trên 80 tuổi.

Bên cạnh đó, số trường hợp tử vong do ung thư ở người dưới 20 tuổi cũng tăng trong giai đoạn nghiên cứu.

Cụ thể, dữ liệu đăng ký khai tử ghi nhận 364 trường hợp tử vong do ung thư ở nhóm dưới 20 tuổi năm 2021, tăng lên 379 trường hợp năm 2022 và 648 trường hợp năm 2025. Như vậy, sau 5 năm, số trường hợp tử vong được ghi nhận ở nhóm tuổi này tăng hơn 1,7 lần.

Những số liệu trên được công bố trong bối cảnh Việt Nam tiếp tục hoàn thiện hệ thống đăng ký, thống kê hộ tịch và nâng cao chất lượng dữ liệu về nguyên nhân tử vong. Đây là nguồn thông tin phục vụ công tác theo dõi tình hình sức khỏe dân số, đánh giá gánh nặng bệnh tật và hoạch định chính sách y tế.

Ung thư vú phát triển nhanh ở người dưới 60 tuổi

TT - Ung thư vú có khuynh hướng phát triển kích thước nhanh hơn ở những phụ nữ tuổi dưới 60. Đây là kết quả thống kê của các nhà khoa học tại Trung tâm Thống kê ung thư Na Uy khi phân tích số liệu của 395.188 phụ nữ Na Uy ở độ tuổi 50-69 bị ung thư vú trong khoảng thời gian 1995-2002.