Trao đổi với Tuổi Trẻ, luật sư Phan Đức Huỳnh (Đoàn luật sư TP Đà Nẵng) cho biết tình trạng lừa đảo tiền đặt cọc phòng trọ thường lặp lại vào mỗi mùa nhập học. Kẻ xấu thường đánh vào tâm lý nôn nóng, nhẹ dạ và thiếu kinh nghiệm của tân sinh viên, phụ huynh khi tìm chỗ ở trọ lâu dài, sạch sẽ, vừa túi tiền.

Những người này có thể đưa lên mạng xã hội thông tin về những phòng trọ có vị trí thuận lợi, giá thuê hấp dẫn, hình ảnh đẹp, hoặc đưa ra lý do phòng đang có nhiều người hỏi thuê để thúc giục người có nhu cầu chuyển tiền "giữ phòng".

Cần kiểm tra kỹ phòng ngay cả khi ở xa

Luật sư Phan Đức Huỳnh khuyến cáo sinh viên và phụ huynh không nên chuyển tiền chỉ dựa trên hình ảnh, thông tin được đăng tải trên mạng.

Trước khi quyết định đặt cọc, người thuê cần xác minh rõ người cho thuê, ưu tiên đến trực tiếp xem phòng.

Trường hợp ở xa, có thể yêu cầu người cho thuê thực hiện cuộc gọi video để kiểm tra phòng thực tế thay vì chỉ xem những hình ảnh được gửi qua mạng.

Bên cạnh đó, người thuê nên lưu lại bài đăng, hình ảnh và toàn bộ nội dung trao đổi với người cho thuê. Đây có thể là những căn cứ quan trọng nếu sau đó phát sinh tranh chấp hoặc có dấu hiệu bị lừa đảo.

Theo luật sư, nếu quyết định đặt cọc, dù số tiền chỉ vài trăm nghìn đồng hay 1-2 triệu đồng, các bên nên có thỏa thuận rõ ràng bằng tin nhắn. Nội dung trao đổi cần thể hiện những thông tin cơ bản như người cho thuê, căn phòng, địa chỉ, giá thuê, số tiền đặt cọc và thời điểm nhận phòng.

Khi chuyển khoản, người thuê cũng nên ghi rõ nội dung giao dịch, chẳng hạn "Đặt cọc thuê phòng số... tại địa chỉ...". Những thông tin này sẽ giúp xác định mục đích của khoản tiền và là chứng cứ quan trọng nếu sau này xảy ra tranh chấp.

Cảnh giác với yêu cầu bất thường

Luật sư Phan Đức Huỳnh cũng lưu ý người thuê cần cảnh giác với những yêu cầu bất thường trong quá trình giao dịch.

"Không chuyển tiền khi chưa xác minh rõ người nhận và mục đích giao dịch; không cung cấp căn cước công dân, thông tin tài khoản, mật khẩu, mã OTP cho người lạ", luật sư khuyến cáo.

Người thuê cũng không nên truy cập các đường link hoặc cài đặt ứng dụng không rõ nguồn gốc chỉ vì được yêu cầu để "xác nhận đặt phòng" hoặc "hoàn tiền".

Trong trường hợp nghi ngờ bị lừa, người thuê cần nhanh chóng lưu giữ các thông tin liên quan như bài đăng, số tài khoản nhận tiền, biên lai chuyển khoản, tin nhắn, số điện thoại... và trình báo cơ quan công an gần nhất khi có dấu hiệu chiếm đoạt.

Luật sư Huỳnh nhấn mạnh không phải cứ đặt cọc từ 2 triệu đồng trở lên thì mới được pháp luật bảo vệ.

Trong quan hệ dân sự, quyền và nghĩa vụ của các bên không phụ thuộc vào việc số tiền đặt cọc là 1 triệu đồng hay 2 triệu đồng. 

Nếu vụ việc có dấu hiệu của tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản, cơ quan có thẩm quyền sẽ xem xét tổng thể nhiều yếu tố, trong đó có thủ đoạn gian dối, mục đích chiếm đoạt, giá trị tài sản và các tình tiết khác theo quy định pháp luật.

Do đó, người thuê không nên cố tình nâng số tiền đặt cọc lên trên 2 triệu đồng chỉ với suy nghĩ rằng như vậy sẽ "dễ xử lý hình sự" hơn.

Lừa đảo đặt cọc phòng trọ, công an phường vào cuộc

Khi các trường đại học ở Huế thông báo thời gian nhập học cũng là lúc phụ huynh, tân sinh viên đổ về trung tâm TP Huế để tìm phòng trọ.