Tối cuối năm, mưa đổ xối xả trên khắp TP.HCM. Giữa khu đô thị Vạn Phúc, căn phòng nghiên cứu và phát triển (R&D) của Công ty cổ phần Gremsy vẫn sáng đèn. Ánh sáng ấy đã được duy trì suốt hơn chục nghìn ngày qua, bất chấp bên ngoài thế nào.

Không đứng ngoài cuộc chơi drone

Trong phòng lab, ông Trần Quốc Vinh, Tổng giám đốc Công ty cổ phần Gremsy, đứng lặng trước cụm module camera (payload) mới đang chạy thử nghiệm. "Thêm một lần thử nữa", ông Vinh nói nhẹ. Khi nhịp rung đầu tiên vang lên, ông nhìn chăm chú, như đang lắng nghe nhịp tim của một sinh vật còn non trẻ...

Quay ngược về tháng 4-2011, một nhóm kỹ sư Việt quyết định thành lập Gremsy, với lý do: "Vì sao những máy bay không người lái ngày một phủ kín bầu trời, nhưng trí tuệ Việt đóng góp vào đó dường như vẫn đứng dưới đất?".

Khi đó, dịch vụ khởi điểm Gremsy là quay phim, chụp ảnh trên không. Cái thời điểm mà drone vẫn còn là khái niệm xa lạ với phần lớn người dân Việt thì tại nhiều nơi trên thế giới đã bước vào kỷ nguyên bay tự động.

Cơn sốt máy bay không người lái nhanh chóng lan rộng chính là lúc ông Vinh và cộng sự nhận ra: chúng ta đang phụ thuộc hoàn toàn vào công nghệ bên ngoài. Ông khởi sự bằng việc nghiên cứu, sản xuất những chiếc gimbal đem lại sự ổn định tuyệt đối nhất khi gắn lên drone/UAV.

Để lô sản phẩm gimbal đầu tiên thành hình, có tính năng vượt trội, đủ điều kiện ra mắt là cả một quãng đường dài. Dù trực tiếp mài từng milimet trên từng thanh thép, chính ông Vinh không nhớ đã xé bỏ bao nhiêu bản vẽ, rồi hàng tá sản phẩm mẫu bị cho ra rìa.

Nghiên cứu gimbal không có chỗ cho sự cẩu thả. Một video rung nhẹ có thể phá hỏng cả cuộc khảo sát địa chất. Một khung hình lệch có thể khiến lực lượng cứu hộ chậm vài phút. Một dao động chỉ 1 - 2% đủ để làm mất dữ liệu của cả một dự án năng lượng nghìn tỉ.

Mất gần hai năm, đến 2013 Gremsy mới sản xuất và thương mại hóa thành công dòng gimbal H10 - sản phẩm đầu tiên xuất khẩu sang Mỹ và châu Âu. Khoảnh khắc H10 xuất hiện trong thị trường điện ảnh Mỹ, ông Vinh vui mừng vì kỹ sư Việt hoàn toàn có thể làm sản phẩm đạt chuẩn quốc tế.

"Đôi mắt" của Hollywood

Thay vì công bố về khoảnh khắc đặc biệt đó, ông Vinh triệu tập khối kỹ sư Gremsy lại, yêu cầu làm các phiên bản gimbal nâng cấp dòng H10 ngay.

Rồi các dòng H6, H7, H14, H16 lần lượt ra đời. Gremsy nhanh chóng trở thành cái tên quen thuộc trong thị trường quay phim điện ảnh. Đáng nhớ nhất là khi gimbal H16 được sử dụng để quay một số cảnh trong loạt phim truyền hình giả tưởng đình đám Game of Thrones (Trò chơi Vương quyền).

Giai đoạn 2018 - 2019 đánh dấu bước ngoặt khi Gremsy chuyển mạnh sang lĩnh vực công nghiệp, tập trung vào các dòng gimbal cao cấp, tương thích với nhiều hệ camera lớn như Leica Geosystems, Sony... Năm 2021, Gremsy hợp tác với Sony, cung cấp gimbal tích hợp cho drone Sony Airpeak S1.

Giai đoạn 2021 - 2023, Gremsy tiếp tục tạo dấu ấn với các payload đột phá, trong đó có gimbal carbon Aevo đầu tiên. Các sản phẩm được phát triển theo triết lý "Plug and Play", nghĩa là khách hàng có thể lắp đặt và vận hành ngay, không cần tinh chỉnh phức tạp.

Chiến lược mới được ông Vinh vạch ra cho Gremsy và đặt tên là "mắt thần". Khi đó, đội ngũ Gremsy nghiên cứu module camera thế hệ mới, tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI), có cảm biến nhiệt để quan sát trong mọi điều kiện. Công nghệ lõi nằm ở thuật toán điều khiển ổn định độc quyền và nền tảng tích hợp mở. Nhờ đó, gimbal Gremsy có khả năng bù trừ độ lệch cực nhanh và chính xác, ngay cả khi drone bay tốc độ cao hoặc gặp gió mạnh, nó xử lý rung chấn trước khi hình ảnh truyền về.

Đứng cạnh các dòng sản phẩm payload như ZIO, VIO, ông Vinh không thể giấu nổi sự tự hào. Đây được xem là hai cụm payload quang - hồng ngoại (EO/IR) siêu nhẹ, phục vụ các nhiệm vụ như giám sát và chữa cháy rừng.

Camera nhiệt cho phép phát hiện những thay đổi nhiệt cực nhỏ trên thảm thực vật và mặt đất, phát hiện những điểm nóng âm ỉ trước khi bùng thành đám cháy lớn. Hiện VIO/ZIO đã có mặt trong nhiều lĩnh vực: năng lượng, xây dựng, khảo sát, an ninh, tìm kiếm cứu hộ...

Trí tuệ Việt đi ra thế giới

Sau 14 năm, Gremsy từ start-up nhỏ trở thành doanh nghiệp công nghệ với trên 90% doanh thu đến từ xuất khẩu. Bắc Mỹ chiếm 50%, châu Âu 30%, châu Á - Thái Bình Dương 20%. Doanh nghiệp duy trì tốc độ tăng trưởng 20 - 25%/năm.

Nhà máy nghiên cứu, chế tạo và sản xuất module camera thế hệ mới của Gremsy vừa được khởi công tại Khu công nghệ cao TP.HCM với số vốn đầu tư ban đầu là 550 tỉ đồng. Đây cũng là minh chứng hiện thực hóa tầm nhìn toàn cầu và cam kết nội địa hóa làm chủ chuỗi cung ứng. Đây sẽ là "đại bản doanh" mới của Gremsy với công suất 14.000 bộ/năm, hơn 400 kỹ sư chất lượng là người Việt.

Tìm chìa khóa giúp Việt Nam dẫn dắt ngành thiết bị bay không người lái

Công nghiệp thiết bị bay không người lái đang tăng trưởng mạnh mẽ toàn cầu, mở ra không gian chiến lược và nhiều vấn đề liên quan mà Việt Nam không thể ngoài cuộc.