Xây dựng hồ sơ đưa Ca Huế thành di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại

Ngày 4-11, UBND TP Huế cho biết vừa ban hành kế hoạch xây dựng hồ sơ khoa học di sản Ca Huế, hướng đến đệ trình UNESCO xem xét ghi danh vào Danh sách di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Ghi hình, lưu giữ tư liệu về Ca Huế

Theo kế hoạch, việc xây dựng hồ sơ nhằm làm rõ những giá trị lịch sử, văn hóa, nghệ thuật và xã hội của Ca Huế, đồng thời góp phần bảo vệ, trao truyền và phát huy giá trị di sản trong đời sống đương đại.

Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch TP Huế được giao làm đầu mối, chủ trì tham mưu triển khai các nhiệm vụ. Thành phố sẽ thành lập ban chỉ đạo, ban tổ chức và lựa chọn đơn vị tư vấn có năng lực, kinh nghiệm để phối hợp thực hiện.

Trong quý 4-2026, Huế dự kiến hoàn thiện kế hoạch chi tiết, dự toán kinh phí và các thủ tục tổ chức thực hiện. Sang quý 1-2027, các đơn vị liên quan sẽ khảo sát thực địa, điền dã và làm việc với cộng đồng đang nắm giữ, thực hành Ca Huế.

Nội dung khảo sát tập trung vào thực trạng thực hành, không gian biểu diễn, môi trường văn hóa liên quan, lịch sử hình thành và quá trình phát triển của loại hình nghệ thuật này.

Công tác kiểm kê sẽ thống kê, đánh giá các chủ thể thực hành, không gian biểu diễn, bài bản, nhạc cụ và tư liệu liên quan.

Các nhà nghiên cứu, nghệ nhân, nghệ sĩ và người thực hành sẽ được tham vấn để bổ sung thông tin phục vụ hồ sơ.

Theo kế hoạch, trong quý 2-2027, TP Huế tổ chức hội thảo khoa học trong nước nhằm bổ sung cơ sở nghiên cứu về lịch sử, văn hóa, nghệ thuật và những nét đặc trưng của Ca Huế.

Tiếp đó, hội thảo quốc tế dự kiến diễn ra trong quý 3-2027, tạo điều kiện trao đổi với các chuyên gia nước ngoài về giá trị di sản và kinh nghiệm bảo vệ, trao truyền các loại hình âm nhạc truyền thống.

Cùng với đó, việc thu thanh, quay phim, chụp ảnh và xây dựng tư liệu giới thiệu Ca Huế sẽ được triển khai trong quý 2 và quý 3-2027. Các nghệ nhân, nghệ sĩ, người thực hành và những bài bản tiêu biểu sẽ được lựa chọn để ghi âm, ghi hình tại các không gian phù hợp.

Hồ sơ gồm lý lịch khoa học bằng tiếng Việt và tiếng Anh, báo cáo kiểm kê, kế hoạch bảo vệ và phát huy giá trị di sản, bộ ảnh, tư liệu âm thanh, phim khoa học cùng các tài liệu liên quan.

Trong đó, phim khoa học giới thiệu Ca Huế dự kiến dài khoảng 10 phút, phim tư liệu khoa học có thời lượng từ 30 đến 60 phút. Những tư liệu này sẽ góp phần lưu giữ hình ảnh nghệ nhân, nghệ sĩ, không gian thực hành và đời sống văn hóa gắn với di sản.

Bảo tồn di sản từ cộng đồng

UBND TP Huế yêu cầu quá trình xây dựng hồ sơ bảo đảm tính khoa học, khách quan, chính xác và khả năng kiểm chứng của thông tin, tư liệu. Việc thực hiện phải tuân thủ quy định của pháp luật về di sản văn hóa, Công ước năm 2003 của UNESCO và hướng dẫn của các cơ quan có thẩm quyền.

Đặc biệt thành phố sẽ thu thập ý kiến, cam kết và tài liệu thể hiện sự tham gia, đồng thuận của cộng đồng đang nắm giữ, thực hành Ca Huế. Đây là nội dung quan trọng nhằm bảo đảm hồ sơ phản ánh tiếng nói của những người trực tiếp gìn giữ và trao truyền di sản.

Trong quý 3 và quý 4-2027, các đơn vị tập trung xây dựng lý lịch khoa học, hoàn thiện tư liệu, lấy ý kiến chuyên gia và cộng đồng, chỉnh sửa hồ sơ trước khi trình Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch thẩm định theo quy định.

Sau quá trình thẩm định, thành phố sẽ phối hợp với các cơ quan liên quan hoàn thiện hồ sơ và thực hiện những bước tiếp theo trong quy trình đệ trình UNESCO. Kinh phí thực hiện được bố trí từ ngân sách thành phố và các nguồn hợp pháp khác.

40 năm Huế vẫn ca, vẫn Ca Huế

Có một đêm Ca Huế rất đặc biệt. Đêm của tri ân. Đêm của tri âm. Đêm có 'rất nhiều điều để mừng vui' như lời của nhà thơ Võ Quê - chủ nhiệm Câu lạc bộ Ca Huế thính phòng.