Theo báo South China Morning Post, giới học giả Trung Quốc đang kêu gọi tăng mạnh trợ cấp chăm sóc trẻ em toàn quốc để ngăn khủng hoảng dân số, đồng thời cảnh báo tỉ suất sinh nước này có thể chạm mức thấp nhất thế giới nếu thiếu biện pháp kịp thời.

Các chuyên gia khuyến nghị Bắc Kinh tham khảo kinh nghiệm của Singapore và Hàn Quốc - hai quốc gia trong khu vực cũng đối mặt với thách thức nhân khẩu học, nhưng đã triển khai nhiều chính sách khuyến sinh mạnh mẽ.

Năm ngoái, tổng tỉ suất sinh - số con trung bình một phụ nữ sinh trong đời - của Hàn Quốc ở mức thấp nhất thế giới là 0,8. Singapore và Trung Quốc lần lượt đạt 0,87 và 1,0, đều thấp hơn nhiều ngưỡng sinh thay thế 2,1 để duy trì dân số ổn định.

Trong bối cảnh đó, Singapore mới đây công bố gói hỗ trợ tài chính hào phóng, lên tới khoảng 48.750 USD/trẻ, nhằm chặn đà giảm tỉ lệ sinh. 

Còn tại Hàn Quốc, các khoản hỗ trợ tiền mặt được xem là yếu tố then chốt giúp số ca sinh tăng trở lại, theo ông James Liang - đồng sáng lập Viện Nghiên cứu dân số YuWa. 

Năm 2021, trợ cấp nuôi con của Hàn Quốc chiếm khoảng 1,6% GDP bình quân đầu người. Con số này vọt lên 2,7% năm 2022 và đạt 4,8% năm 2025.

Ngày 26-8, giới chức Hàn Quốc thông báo số trẻ sinh tháng 6, quý 2 và nửa đầu năm nay đều cao nhất so với cùng kỳ gần bảy năm qua. 

"Nếu Trung Quốc không tăng cường đáng kể chính sách hỗ trợ sinh đẻ, tỉ suất sinh nước này nhiều khả năng sẽ thấp hơn Hàn Quốc và Singapore trong vài năm tới, đứng cuối bảng toàn cầu", ông Liang cảnh báo.

Hiện Trung Quốc trợ cấp 3.600 nhân dân tệ (535 USD)/năm cho trẻ sinh từ 1-1-2025 đến khi tròn ba tuổi, tổng mức tối đa 10.800 nhân dân tệ (1.607 USD)/trẻ. Tuy nhiên giới chuyên môn cho rằng con số này cần cao hơn nhiều mới đủ để khuyến khích người dân sinh thêm con.

Ông Liang tính toán để đạt mức hỗ trợ tương đương Hàn Quốc năm 2025, Trung Quốc nên trợ cấp 855 nhân dân tệ (127 USD)/tháng/trẻ đến khi trẻ tròn sáu tuổi, tổng khoảng 62.000 nhân dân tệ (9.225 USD)/trẻ. Điều này có thể giúp tổng tỉ suất sinh Trung Quốc tăng thêm 25% trong vài năm tới. 

Trong khi đó chuyên gia nhân khẩu học He Yafu đề nghị nâng trợ cấp lên ít nhất 1.000 nhân dân tệ (148 USD)/tháng đến khi trẻ sáu tuổi. Như vậy tổng tối thiểu là 72.000 nhân dân tệ (10.706 USD)/trẻ, gấp hơn sáu lần gói hiện hành, mới đủ san sẻ chi phí nuôi con vốn đắt đỏ với nhiều gia đình.

Trong một thập niên qua, số trẻ sinh mỗi năm tại Trung Quốc đã giảm hơn một nửa, từ gần 18 triệu (2016) xuống dưới 8 triệu (2025). Dân số nước này cũng liên tục thu hẹp từ khi đạt đỉnh năm 2021. 

"Những nút thắt cốt lõi dẫn tới tỉ lệ sinh thấp tại các nước Đông Á khá tương đồng: chi phí nuôi con quá cao, cạnh tranh giáo dục gay gắt và nguồn cung dịch vụ chăm sóc trẻ em không đủ", ông He nhận định.

Dân số Trung Quốc đạt đỉnh và bắt đầu giảm?

TTO - Số trẻ sơ sinh giảm ở một số tỉnh của Trung Quốc trong 6 tháng đầu năm 2022 làm gia tăng lo ngại dân số nước này có thể bắt đầu giảm ngay từ đầu năm nay, thay vì năm 2025 như dự báo trước đó.