Sang Việt Nam tròn một năm, Khanthavong Phetdavanh (19 tuổi, Lào) hay còn gọi là Lulee nay đã có thể giao tiếp và viết tiếng Việt ở mức cơ bản phục vụ việc học tập và sinh hoạt hằng ngày.

Những ngày đầu loay hoay với tiếng Việt

Nhìn lại quãng thời gian đầu mới sang Việt Nam, Lulee vẫn nhớ rõ cảm giác lúng túng khi lần đầu đối diện với một ngôn ngữ hoàn toàn mới. Những thanh điệu lên, xuống, dấu hỏi, dấu ngã dễ khiến Lulee "vấp" ngay từ những câu chào đơn giản nhất.

Quyết định đến Việt Nam của Lulee xuất phát từ việc nhận thấy nhiều cơ hội nghề nghiệp, nền giáo dục tốt, môi trường học tập năng động và chi phí sinh hoạt phù hợp. "Cơ duyên để mình đến Việt Nam cũng bắt đầu từ chính suất học bổng dành cho sinh viên quốc tế", Lulee nói.

Hiện cô đang theo học ngành ngôn ngữ và văn hóa Việt Nam tại Trường đại học Sư phạm TP.HCM. Với Lulee, lựa chọn này giúp cô mở cánh cửa để bước vào đời sống văn hóa của một đất nước mà mình dự định gắn bó lâu dài.

"Mình muốn hiểu Việt Nam từ ngôn ngữ, con người đến văn hóa. Khi hiểu rồi, mình có thể góp phần kết nối tốt hơn mối quan hệ giữa Việt Nam và Lào", Lulee hào hứng chia sẻ.

Trước khi sang Việt Nam, Lulee đã tự học tiếng Việt trực tuyến trong ba tháng như một cách "làm quen từ xa". Khi chính thức nhập học, cô tiếp tục theo học một khóa tiếng Việt dành cho sinh viên quốc tế.

Lulee luôn cẩn thận từ những buổi tập phát âm chậm rãi và kiên nhẫn chép lại từng từ mới sau mỗi buổi học. Dần dần, cô tích lũy cho mình vốn tiếng Việt đủ để giao tiếp cơ bản và viết những đoạn văn ngắn.

Ngoài sự chăm chỉ, Lulee còn tự đúc kết cho mình những cách học tiếng Việt phù hợp. Cô hiểu rằng muốn giao tiếp được thì trước hết phải có vốn từ vựng đủ rộng. Vì vậy, Lulee chọn cách học thuộc từ vựng trước, sau đó mới ghép dần với ngữ pháp.

Đến lớp, cô mạnh dạn trò chuyện cùng bạn bè người Việt và xem mỗi cuộc trò chuyện như một "buổi tập nói 1:1".

Ngoài giờ học trên lớp, Lulee còn tranh thủ học cả những ngày nghỉ. Cô thường đi bộ tập thể dục vào sáng sớm quanh công viên Tao Đàn, đồng thời tranh thủ "thực chiến" tiếng Việt với người dân nơi đây. "Gặp người Việt thì mình nói tiếng Việt, còn nếu gặp người nước ngoài mình cũng chớp cơ hội bắt chuyện để luyện luôn tiếng Anh", Lulee kể.

Bên cạnh giao tiếp, Lulee còn tự bồi đắp kỹ năng viết bằng cách xem phim, nghe nhạc và đọc sách tiếng Việt, coi đó là cách làm quen dần với câu chữ và cách diễn đạt tự nhiên của người bản xứ.

Cũng áp dụng phương pháp trên, Guziyi (19 tuổi, Trung Quốc), bạn cùng lớp với Lulee, thừa nhận cách học này giúp người nước ngoài dễ nhớ mặt chữ và cải thiện khả năng viết. Ngoài ra, Guziyi còn lựa chọn học bằng thẻ từ vựng (flashcards) để ghi ra những từ cần nhớ ở mỗi chủ đề, mỗi từ một thẻ, nhỏ gọn để có thể mang theo bên mình.

"Cứ có thời gian rảnh là mình lấy thẻ ra ôn lại", Guziyi vui vẻ nói. Nhờ cách học linh hoạt ấy, lượng từ vựng mà cô học được dần nhiều lên, cũng giúp cô ghi nhớ lâu hơn.

Dù ở lâu vẫn chưa hết những cú "ngã"

Sang Việt Nam đã bốn năm, Meelyda (22 tuổi, Lào) đã quá quen với những cách học tiếng Việt sao cho dễ nhớ và hiệu quả. Thế nhưng khi nhắc lại những ngày đầu làm quen với ngôn ngữ này, cô vẫn không giấu được sự e dè.

"Lúc đó mình sợ không học được tiếng Việt luôn. Ngoài sáu thanh điệu phải nhớ, tiếng Việt còn có từ nhiều nghĩa", Meelyda kể.

Từ những loay hoay ban đầu, đến nay Meelyda đã sử dụng tiếng Việt khá thành thạo, cô còn nắm được nhiều thuật ngữ khi đang theo học ngành kế toán tại Trường đại học Công nghiệp Quảng Ninh.

Bên cạnh những phương pháp tự học, Meelyda cho biết thầy cô cũng có những cách riêng để giúp sinh viên quốc tế ghi nhớ từ vựng.

Theo đó, mỗi từ mới thường được yêu cầu đọc đi đọc lại từ năm đến mười lần, giúp Meelyda nhớ mặt chữ lâu hơn và phân biệt các nghĩa khác của cùng một từ.

Sau bốn năm gắn bó, Meelyda cho biết bản thân đôi lúc còn nhầm lẫn giữa các âm tiết như gi, r, d hay những từ có dấu hỏi, dấu ngã. Để hạn chế sai sót, cô thường cẩn thận tra cứu lại trên Google trước khi sử dụng, coi đó là bước an toàn để tránh dùng sai nghĩa.

Chừng ấy thời gian sinh sống tại Việt Nam, Meelyda còn rành luôn cả một "phiên bản" khác của tiếng Việt trong đời sống hằng ngày, đó là teencode (những từ viết tắt mà giới trẻ thường dùng).

"Ban đầu mình khá bỡ ngỡ vì thầy cô không dạy về kiểu chữ này nên khi thấy các bạn người Việt sử dụng, mình không hiểu lắm", Meelyda bộc bạch. Nhưng rồi qua thời gian, cô dần thấy teencode giúp việc nhắn tin, ghi chú trở nên nhanh gọn và tiện lợi hơn.

Trong những cuộc trò chuyện hằng ngày với bạn bè người Việt, Lulee bắt gặp các kiểu viết tắt, teencode được các bạn sử dụng phổ biến. Ngoài chút lạ lẫm ban đầu, cô dần thích nghi và không gặp nhiều khó khăn khi tiếp xúc với kiểu chữ này.

"Vì mình đã nhớ được mặt chữ gốc nên khi gặp chữ viết tắt, mình vẫn có thể đoán được nội dung câu", Lulee giải thích.

Dần dần cô quen với cách viết ấy và cũng bắt đầu sử dụng để giao tiếp gần gũi hơn với bạn bè cho "giống người bản xứ". Dễ làm quen với tiếng Việt là do Lulee có sự hỗ trợ từ những người bạn Việt Nam.

Những ngày đầu sang Việt Nam, cô được sắp xếp ở chung phòng với sinh viên bản địa. Chính không gian sống chung ấy giúp Lulee hiểu thêm về tính cách, thói quen sinh hoạt và nhịp sống thường ngày của người Việt.

"Lúc đầu mình còn bất ngờ trước sự nhiệt tình khi giúp mình làm bài tập tiếng Việt. Không chỉ vậy, các bạn còn chủ động hỏi thăm xem mình có cần hỗ trợ gì không", Lulee nhớ lại.

Khác với lối sinh hoạt chậm rãi tại quê nhà, Lulee cho biết cô còn đặc biệt ấn tượng với tác phong làm việc của người Việt. Từ môi trường học tập đến nhịp sống thường nhật, mọi thứ đều diễn ra nhanh chóng.

"Chính lối sống ấy khiến mình cảm nhận rõ sự trân trọng thời gian của người Việt", Lulee chia sẻ. Sự khác biệt này không chỉ mang đến cho cô những trải nghiệm mới mẻ mà còn giúp Lulee dần thích nghi, rèn luyện tính kỷ luật và sự chủ động khi học tập và sinh sống tại Việt Nam.

---------------------------

Ngỡ điểm số tiếng Việt cao là đã "vững ngôi vua ngữ pháp", ai ngờ ra đời mới thấy còn đầy pha "đứng hình". Từ những lần nghe tiếng Việt "phiên bản nâng cấp" trong bệnh viện đến khoảnh khắc bối rối không biết gọi cô bán hàng rong là chị hay bác khiến không ít du học sinh phải ngơ ngác…

>> Kỳ tới: Đến Việt Nam du lịch rồi muốn quay lại học

Sinh viên quốc tế chọn giảng đường Việt Nam - Kỳ 2: Nơi đất lạ hóa thân thương

Ngay từ những ngày đầu đặt chân đến Việt Nam, nhiều sinh viên quốc tế đã bất ngờ trước những điều giản dị mà thân thương: một lần mua vội không mang tiền mặt và nhận lại nụ cười cùng câu nói: "Khi nào có thì trả sau".