Tại hội nghị phổ biến Nghị định 371 của Chính phủ do Bộ Y tế tổ chức ngày 27-1 tại TP Đà Nẵng, nhiều nội dung liên quan đến việc thực thi lệnh cấm thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng đã được các bộ, ngành làm rõ.

Làm rõ khái niệm, xóa "vùng xám" trong quản lý

Bà Đinh Thị Thu Thủy, Phó vụ trưởng Vụ Pháp chế (Bộ Y tế), cho biết Nghị định 371 được ban hành nhằm làm rõ khái niệm thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng, đồng thời bổ sung chế tài đối với hai hành vi còn thiếu trước đây là sử dụng và chứa chấp người sử dụng các sản phẩm này.

Theo bà Thủy, đến nay toàn bộ các hành vi liên quan đến thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng tại Việt Nam đã bị cấm một cách triệt để, không còn "vùng xám" trong quy định pháp luật.

Ông Nguyễn Tuấn Lâm, đại diện Văn phòng Tổ chức Y tế thế giới (WHO) tại Việt Nam, nhấn mạnh việc nhận diện đúng thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng có ý nghĩa then chốt trong công tác quản lý. 

WHO đã thống nhất các khái niệm liên quan đến thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng và thiết bị sử dụng cho thuốc lá nhằm giúp các quốc gia tránh nhầm lẫn với các sản phẩm công nghệ thông thường.

Việc làm rõ khái niệm, theo ông Lâm, giúp hạn chế tình trạng nhập khẩu, mua bán linh kiện, phụ kiện rời rạc để né tránh các quy định cấm.

Quảng cáo thuốc lá điện tử đội lốt "sản phẩm công nghệ"

Ông Lê Đình Bình, kiểm soát viên chính thị trường, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước (Bộ Công Thương), cho rằng dù đã có quy định cấm, việc xử lý vi phạm trên thực tế vẫn gặp nhiều thách thức.

Theo ông Bình, các đối tượng thường không buôn bán sản phẩm hoàn chỉnh mà chia nhỏ thành linh kiện, phụ kiện, tinh dầu để tránh bị xử lý. Hoạt động mua bán chủ yếu diễn ra trên không gian mạng hoặc theo hình thức giao dịch kín, gây khó khăn cho công tác phát hiện, thu thập chứng cứ và giám định hàng hóa, đồng thời làm tăng chi phí và thời gian xử lý.

Trong thời gian tới, ông Bình cho biết trách nhiệm của các nền tảng thương mại điện tử, đơn vị trung gian và khâu vận chuyển sẽ được siết chặt hơn nhằm ngăn chặn thuốc lá điện tử quay trở lại thị trường nội địa.

Liên quan đến hoạt động quảng cáo, ông Nguyễn Văn Hùng, pháp chế viên Vụ Pháp chế (Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch), cho biết việc xử lý quảng cáo thuốc lá điện tử hiện nay gặp nhiều khó khăn do các đối tượng cố tình thay đổi tên gọi, không sử dụng từ "thuốc lá" mà quảng bá dưới danh nghĩa sản phẩm công nghệ, phụ kiện hoặc đồ chơi điện tử.

Theo ông Hùng, hình thức quảng cáo trá hình này không chỉ gây khó cho công tác quản lý mà còn làm gia tăng nguy cơ thuốc lá điện tử tiếp cận giới trẻ thông qua mạng xã hội và các hình thức tiếp thị gián tiếp.

Mua bán thuốc lá điện tử còn nhiều thủ đoạn tinh vi, khó xử phạt

Sau khi quy định cấm sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng có hiệu lực, tình trạng sử dụng, mua bán các sản phẩm này đã giảm rõ rệt. Tuy nhiên theo các chuyên gia, các sản phẩm này vẫn âm thầm len lỏi trên thị trường với thủ đoạn tinh vi.