Những ngày giữa tháng 4, chị N.N.Minh (TP.HCM) nhăn mặt khi kể lại quyết định cắt lỗ danh mục cổ phiếu dầu khí với mức âm khoảng 22%, tương đương 500 triệu đồng của mình tháng trước.

Tài khoản lõm sâu, vợ chồng cãi nhau vì đu đỉnh chứng khoán theo lời "phím"

Khoản đầu tư sai lầm này được chị Minh giải ngân sau khi nghe tài khoản Facebook có tên "T.T.K" - một "chuyên gia mạng" đang nổi rần rần hô "bán vàng, mua cổ phiếu dầu khí" cùng với lập luận nhóm này sẽ hưởng lợi lớn khi giá dầu tăng vọt.

"Tôi không tìm hiểu gì thêm, thấy thế giới bất định và quả thực giá dầu đang tăng rất mạnh nên "đu" theo", chị Minh nhớ lại quyết định sai lầm. Thực tế ngay sau đó lại khá "phũ phàng" với một nhà đầu tư F0 như chị.

Cổ phiếu PLX chị mua vùng 53.000 đồng/cổ phiếu, sau đó giảm về hơn 40.000 đồng buộc phải cắt lỗ. GAS cũng tương tự, từ vùng gần 92.000 đồng lùi về quanh 80.000 đồng/cổ phiếu. Danh mục của chị còn "lõm" sâu khi "đu" BSR, PVD.

"Tôi xem đây là cái giá phải trả cho bài học đầu tiên khi bước vào thị trường. Sai ở chỗ không tìm hiểu kỹ, chỉ mua theo hô hào. Cũng phải 'bầm dập' như vậy mới tỉnh ra", chị Minh chia sẻ.

Câu chuyện của nhà đầu tư trên không phải là cá biệt trong giai đoạn này. Anh V.T., một nhà đầu tư F0 khác, cũng cho biết đã lỗ khoảng 200 triệu đồng sau khi quyết định bán vàng để chuyển sang mua cổ phiếu dầu khí, dựa trên bài phân tích lan truyền trên mạng xã hội từ chuyên gia mạng.

"Lúc đó đọc thấy hợp lý lắm, cơ hội làm giàu trong gang tấc. Giờ chỉ mong về bờ, nhưng đúng là thiếu kiến thức thì phải trả giá", anh nói.

Trên các diễn đàn chứng khoán, những lời than thở tương tự xuất hiện dày đặc. "Đu đỉnh dầu khí khổ quá, tài khoản bay gần nửa", một nhà đầu tư khác chia sẻ.

"Lỗ đến cay đắng vì call margin, vợ chồng cũng cãi nhau to vì tôi đầu tư không tìm hiểu kỹ, chỉ nghe "thầy mạng" phán", người này nói thêm.

Dự báo giá dầu thiếu cơ sở, bất hợp lý, nhiều người vẫn tin

Điểm chung của những trường hợp nêu trên là đều giao dịch dựa trên các khuyến nghị từ hội nhóm hoặc cá nhân có sức ảnh hưởng trên mạng.

Trong số đó, cái tên "T.T.K" nổi lên như một "hiện tượng" mới nổi. Trang Facebook của người này thu hút hàng trăm nghìn lượt theo dõi, với các bài viết kiểu phân tích vĩ mô trong nước, thế giới, dự báo những con số gây chú ý.

"Chuyên gia" này từng đưa ra kịch bản giá dầu có thể đạt 170 - 220 USD/thùng vào năm 2026; 330 - 450 USD/thùng vào năm 2027 và thậm chí lên 550 - 650 USD/thùng vào năm 2028. Còn VN-Index được dự báo lên 2.800 năm nay.

Cùng với đó là lập luận về mối liên hệ giữa dầu, USD, vàng và thị trường chứng khoán, trong đó cổ phiếu dầu khí được cho là bước vào "chu kỳ siêu tăng trưởng".

Những nhận định này dù thiếu cơ sở kiểm chứng vẫn nhanh chóng lan rộng trong các hội nhóm và được nhiều nhà đầu tư coi như "kim chỉ nam". Không ít người thậm chí gọi những tài khoản này là "thầy", "chuyên gia".

Trên mạng xã hội, không ít tài khoản cho biết đã mua cổ phiếu theo các khuyến nghị của "thầy" từ đầu năm nay.

Khi nhóm cổ phiếu dầu khí xuất hiện nhịp tăng, một số nhà đầu tư kịp thời chốt lời và cho rằng những người vào sau bị "đu đỉnh" do không xác định được điểm mua phù hợp hoặc thiếu sự tư vấn cụ thể.

Ở chiều ngược lại, cũng có những trường hợp dù danh mục thua lỗ nặng nhưng họ vẫn tiếp tục tin tưởng vào các dự báo dài hạn.

Thậm chí, một số nhà đầu tư lựa chọn "tắt app", chấp nhận nắm giữ đến các mốc thời gian được đưa ra, như năm 2028.

Cẩn trọng với hội nhóm, chuyên gia "mạng"

Cùng với sự bùng nổ của mạng xã hội, các chuyên gia, KOL và hội nhóm chứng khoán mọc lên như nấm sau mưa. Điều đáng lưu tâm, nhiều nhà đầu tư tin vào những bài viết phân tích về cổ phiếu của các chuyên gia mạng và tôn sùng họ dù chẳng biết người này là ai, có chứng chỉ hành nghề chứng khoán hay không, bằng cấp ra sao.

Giám đốc nghiên cứu phân tích tại một công ty chứng khoán lớn nói: ranh giới giữa chia sẻ cá nhân và tư vấn chuyên môn ngày thu hẹp lại.

"Ai cũng có thể trở thành chuyên gia, nhà phân tích. Không ít nội dung tôi đọc được có lập luận thiếu cơ sở, thậm chí phi logic. Điều đáng lo hơn là nhiều nhà đầu tư không kiểm chứng mà vẫn làm theo", vị này thẳng thắn.

Thực tế, những dự báo gây sốc, như kịch bản giá dầu lên tới 500 - 600 USD/thùng - thường dễ thu hút sự chú ý, nhưng lại thiếu nền tảng, bất hợp lý.

Theo vị chuyên gia, nếu giá dầu thực sự tăng lên mức đó, kinh tế toàn cầu sẽ đối mặt với cú sốc nghiêm trọng: lạm phát tăng vọt, chi phí sản xuất leo thang, nhu cầu tiêu dùng suy giảm và nguy cơ suy thoái lan rộng.

"Trong bối cảnh như vậy, khó có chuyện thị trường chứng khoán tăng trưởng tích cực, chứ chưa nói riêng nhóm cổ phiếu dầu khí. Kỳ vọng 'giá dầu càng cao, cổ phiếu càng tăng' là cách nhìn đơn giản hóa vấn đề", ông nhấn mạnh.

Ở góc độ ngành, tác động của giá dầu cũng không đồng nhất. Các doanh nghiệp thượng nguồn có thể hưởng lợi khi giá dầu tăng, nhưng nhóm trung nguồn và hạ nguồn - như lọc hóa dầu, phân phối - lại chịu áp lực lớn từ chi phí đầu vào và biên lợi nhuận bị co hẹp. Điều này đồng nghĩa không phải cứ "đu" theo câu chuyện giá dầu là chắc chắn thắng.

Nóng các hội nhóm online đầu tư chứng khoán, cẩn thận bị 'xoay mòng mòng'

Chứng khoán nóng trở lại, thêm nhiều nhà đầu tư, người dân được mời vào các hội nhóm online mang danh nghĩa đầu tư chứng khoán. Thay vì đổi đời, không ít người bị "bay" hàng tỉ đồng.