07/02/2026 12:12 GMT+7

Nhồi máu não cấp ở trẻ em: Hiếm gặp, không liên quan đến chơi thể thao

Nhồi máu não cấp ở trẻ em rất hiếm gặp, nguyên nhân xuất phát thường do dòng máu chảy chậm, tình trạng tăng đông máu hay tổn thương thành mạch, không liên quan đến việc trẻ chơi thể thao.

Nhồi máu não - Ảnh 1.

Ảnh chụp mạch máu xóa nền DSA của bệnh nhi 10 tuổi bị nhồi máu não cấp - Ảnh: Bệnh viện cung cấp

Bệnh viện Nhi đồng thành phố (TP.HCM) vừa điều trị thành công một bé trai 10 tuổi bị nhồi máu não cấp hiếm gặp, giúp tránh nguy cơ liệt nửa người vĩnh viễn nhờ can thiệp nội mạch kịp thời. Trước đó bé không bị chấn thương, chỉ tham gia hoạt động thể thao.

Trước đây bệnh viện từng tiếp nhận vài trường hợp trẻ bị nhồi máu não nặng trong tình trạng yếu, liệt, hôn mê, thậm chí tử vong.

Tỉ lệ mắc 2-8/100.000 trẻ, thường do bệnh lý hình thành cục máu đông

Liên quan đến bệnh nhi 10 tuổi trên, trao đổi Tuổi Trẻ Online ngày 6-2, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Minh Tiến - Phó giám đốc Bệnh viện Nhi đồng thành phố (TP.HCM) - khẳng định hoạt động thể thao không phải nguyên nhân trực tiếp gây ra tình trạng nhồi máu não cấp hiếm gặp ở trẻ. Việc trẻ vận động trước khi khởi phát bệnh chỉ là trùng hợp thời điểm.

Bác sĩ Tiến cho biết nhồi máu não ở trẻ em là bệnh lý hiếm gặp, với tỉ lệ mắc khoảng 2 - 8/100.000 trẻ, có thể xảy ra từ giai đoạn sơ sinh đến 16 tuổi. Khác với người lớn, nhồi máu não ở trẻ không liên quan đến xơ vữa động mạch.

Ở trẻ nhỏ, nhồi máu não chủ yếu xuất phát từ các yếu tố bệnh lý gây hình thành cục máu đông, không phải do vận động thể lực.

Tình trạng này thường liên quan đến tam chứng Virchow, gồm ba yếu tố chính: dòng máu chảy chậm (gặp ở trẻ ít vận động kéo dài hoặc có bệnh nền như tim bẩm sinh, gây cản trở lưu thông máu hay hình thành huyết khối từ tim lên não); tình trạng tăng đông máu (một số bệnh khiến máu dễ đông hơn bình thường); và tổn thương thành mạch do chấn thương hoặc phản ứng viêm, tạo điều kiện hình thành huyết khối.

Về khung thời gian can thiệp hiệu quả nhất là trong vòng 4,5 - 6 giờ đầu sau khi khởi phát triệu chứng. Giai đoạn mở rộng từ 6 - 24 giờ, tuy nhiên việc can thiệp trong khung giờ này chỉ thực hiện nếu đánh giá tình trạng nhu mô não vẫn còn được tưới máu tốt.

Khi can thiệp càng sớm, tỉ lệ biến chứng và tử vong càng thấp. Vì vậy bệnh nhi cần chẩn đoán sớm bằng cách dựa vào triệu chứng lâm sàng, hình ảnh MRI não, MRI mạch máu não (CT chỉ để loại trừ xuất huyết ban đầu) và một số xét nghiệm tầm soát.

Chú ý nguy cơ tái phát nhồi máu não dù điều trị thành công

Bác sĩ Tiến cho biết thêm hiện nay trong điều trị nhồi máu não ở trẻ em, xu hướng ưu tiên can thiệp nội mạch hơn là sử dụng thuốc tiêu sợi huyết như ở người lớn. Sau can thiệp, bệnh nhi thường được điều trị duy trì bằng thuốc chống đông, phổ biến là aspirin.

Ở giai đoạn cấp cứu, trẻ cần được hồi sức tích cực với các biện pháp hỗ trợ hô hấp và tuần hoàn, đồng thời kiểm soát co giật, phù não, đường huyết và điện giải đồ… nhằm ổn định tình trạng ngay lập tức trước khi tiến hành can thiệp nội mạch.

Sau khi điều trị thành công, trẻ cần được theo dõi lâu dài, tái khám định kỳ và quản lý theo chuyên khoa, do nguy cơ tái phát nhồi máu não có thể lên tới 15-20%.

Trong trường hợp không được can thiệp kịp thời hoặc nhập viện muộn, trẻ có nguy cơ tử vong hoặc phải đối mặt với các di chứng nặng nề, như: yếu liệt, động kinh, rối loạn khả năng học tập và nhận thức, với tỉ lệ ghi nhận lên đến 50%.

Dù không liên quan đến nhồi máu não, bác sĩ Tiến lưu ý việc vận động thể lực ở trẻ cần được thực hiện đúng cường độ để tránh kiệt sức hoặc sốc nhiệt, nhất là trong điều kiện thời tiết nắng nóng.

Các hoạt động gắng sức nên kéo dài 15 - 20 phút, không nên vận động liên tục quá 45 phút, và cần có thời gian nghỉ ngơi hợp lý giữa các hiệp vận động.

Dấu hiệu nhận biết trẻ bị nhồi máu não cấp

Do diễn tiến nhanh và nguy cơ để lại di chứng nặng nề, việc nhận diện sớm triệu chứng có ý nghĩa quyết định trong cấp cứu nhồi máu não ở trẻ.

Các bác sĩ khuyến cáo phụ huynh cần ghi nhớ quy tắc BE FAST, bao gồm:

B - Balance: mất thăng bằng, chóng mặt, đi loạng choạng.

E - Eyes: nhìn mờ, nhìn đôi, giảm hoặc mất thị lực đột ngột.

F - Face: méo miệng, lệch mặt.

A - Arm: yếu hoặc liệt tay, chân.

S - Speech: nói khó, nói ngọng, nói không rõ.

T - Time: cần gọi cấp cứu và đưa trẻ đến bệnh viện ngay lập tức.

Nhồi máu não cấp ở trẻ em: Hiếm gặp, không liên quan đến chơi thể thao - Ảnh 2.Bé trai 10 tuổi bị yếu liệt nửa người vì nhồi máu cấp hiếm gặp

Bé trai 10 tuổi bất ngờ bị nhồi máu cấp - một tình trạng rất hiếm gặp ở trẻ em, với biểu hiện yếu liệt tiến triển nhanh. Trước đó bé chưa từng bị chấn thương, chỉ mới tham gia hoạt động thể thao.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất