Tuy nhiên, cũng có những thách thức lớn về việc đảm bảo đồng bộ trong đầu tư nguồn và lưới điện, giá điện và đảm bảo chuỗi cung ứng, vận hành hệ thống điện.

Cần nguồn vốn lớn cho đầu tư

Đó là những vấn đề được ông Nguyễn Anh Tuấn, Tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), đưa ra tại Hội nghị Năng lượng kiến tạo đổi thay với chủ đề "Thúc đẩy Việt Nam hiện thực hóa tầm nhìn" do GE Vernova - tập đoàn năng lượng hàng đầu của Mỹ - tổ chức ngày 10-3.

Theo ông Tuấn, với việc Chính phủ đặt ra mục tiêu tăng trưởng hai con số, cùng nhiệm vụ thực hiện Net Zero, một loạt các nghị quyết về đảm bảo an ninh năng lượng, phát triển kinh tế nhà nước, kinh tế tư nhân, khoa học công nghệ... giúp thu hút đầu tư, hoàn thiện pháp luật để phát triển năng lượng.

Cùng với đó là sự phát triển của khoa học kỹ thuật, công nghệ và chi phí năng lượng xanh giảm giúp cho việc tiếp cận dễ dàng hơn, tích hợp sâu vào hệ thống điện và góp phần cung ứng năng lượng tốt hơn cho các ngành như Big Data, chuyển đổi số, dữ liệu...

Tuy vậy, những thách thức đặt ra đó là việc đảm bảo đồng bộ trong đầu tư nguồn và lưới điện và nguồn vốn thực hiện. 

Để thực hiện Quy hoạch điện 8 điều chỉnh, mỗi năm EVN phải đầu tư khoảng 5 tỉ USD với nguồn lực tài chính lớn trong khi thời gian đầu tư dài, như với LNG mất khoảng 5 năm và điện hạt nhân cần từ 10 - 15 năm.

Đặc biệt là thách thức về khả năng tiếp nhận của nền kinh tế đối với chi phí điện khi thực hiện chuyển dịch năng lượng do nguồn năng lượng xanh và sạch chi phí cao hơn.

Trong khi đó, những bất ổn địa chính trị thế giới có thể gây ra đứt gây chuỗi cung ứng, hay vấn đề kỹ thuật, vận hành hệ thống trong điều kiện thâm nhập cao của năng lượng tái tạo do đây là nguồn năng lượng chưa ổn định.

Hợp tác giải quyết bài toán công nghệ, nhân lực

Với quan điểm cùng Việt Nam giải quyết các thách thức trên, tại hội nghị, GE Vernova đã công bố một loạt các thỏa thuận hợp tác và đầu tư tại Việt Nam như cung cấp tua bin khí 9HA.02 và máy phát điện H78 cho các nhà máy điện khí LNG gồm LNG Quỳnh Lập, LNG Hải Phòng.

Ngoài ra, đơn vị này cũng cam kết cung cấp thiết bị cho Nhà máy điện LNG Quảng Trạch II và khoản đầu tư với quy mô 200 triệu USD để sản xuất máy biến áp công suất lớn, chủ yếu phục vụ các dự án truyền tải điện cao áp một chiều (HVDC) cho hệ thống truyền tải, hỗ trợ đào tạo nhân lực...

Trả lời Tuổi Trẻ, ông Hon. Roger Martella, Tổng giám đốc quản trị doanh nghiệp toàn cầu GE Vernova, cho hay những thỏa thuận hợp tác, đầu tư này nhằm góp phần cùng Việt Nam giải quyết những thách thức trong việc mở rộng công suất, quy mô lưới điện, phát triển nguồn nhân lực, vấn đề chi phí, vận hành...

Theo đó, với nhà máy sản xuất thiết bị truyền tải là một trong ba nhà máy của GE Vernova trên thế giới, sẽ sản xuất công nghệ quan trọng là HVDC, giúp các nhà máy điện của Việt Nam truyền tải điện hiệu quả hơn từ Bắc vào Nam, từ các dự án điện khí ngoài khơi vào bờ hay cung cấp điện cho các nước...

Ông Lê Mạnh Hùng, quyền Bộ trưởng Bộ Công Thương, khẳng định để thực hiện mục tiêu đã cam kết là phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050, Việt Nam rất cần sự hợp tác chặt chẽ của các đối tác quốc tế, đặc biệt là các doanh nghiệp và tập đoàn công nghệ năng lượng hàng đầu thế giới về đầu tư, đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao và phát triển chuỗi cung ứng công nghiệp năng lượng.

Điện sạch là đòn bẩy tăng trưởng xanh

Khi nói về “đòn bẩy” trong bối cảnh kinh tế xanh và phát triển bền vững, chính khả năng khuếch tán giá trị từ điện sạch mới tạo nên sự khác biệt.