
ThS Cù Xuân Tiến tư vấn cho học sinh tham gia Chương trình tư vấn tuyển sinh - hướng nghiệp 2026 do báo Tuổi Trẻ tổ chức - Ảnh: TRẦN HOÀI
Quy định này đang khiến không ít phụ huynh và thí sinh hiểu chưa đúng, đặc biệt với các phương thức ngoài điểm thi tốt nghiệp THPT.
Siết lại chất lượng đầu vào, giới hạn số phương thức tuyển sinh và đặt ra ngưỡng điểm tối thiểu chung 15/30 từ năm 2026 là những thay đổi dự báo tác động mạnh đến phương án tuyển sinh của các trường cũng như lựa chọn của thí sinh trong mùa tuyển sinh năm nay.
Không chỉ xét học bạ mới phải đủ 15 điểm
Quy chế mới do Bộ GD-ĐT ban hành, nguồn xét tuyển vào ĐH là thí sinh có tổng điểm ba môn thi kỳ thi tốt nghiệp THPT (kỳ thi trung học nghề đối với đối tượng trung học nghề) các năm theo tổ hợp xét tuyển đạt tối thiểu 15 điểm (thang điểm 30).
Trường hợp xét điểm thi môn toán, văn và một môn thi khác cũng áp dụng mức sàn này (không áp dụng với thí sinh đặc cách hoặc được miễn thi tốt nghiệp).
Nhiều thí sinh, phụ huynh thắc mắc quy định này có áp dụng cho tất cả phương thức hay chỉ áp dụng với phương thức xét học bạ? Đại diện Vụ Giáo dục ĐH (Bộ GD-ĐT) cho biết mức 15 điểm đối với tổ hợp ba môn là ngưỡng bảo đảm chất lượng đầu vào chung, áp dụng cho mọi thí sinh có sử dụng kết quả thi tốt nghiệp THPT trong hồ sơ xét tuyển, không phân biệt phương thức đăng ký.
Theo đó, kể cả khi thí sinh đăng ký xét học bạ, xét tuyển kết hợp hoặc phương thức riêng của từng trường nhưng trong điều kiện dự tuyển có sử dụng tổ hợp điểm từ kỳ thi tốt nghiệp THPT vẫn phải đáp ứng mức tối thiểu 15/30 điểm. Quy định này áp dụng với thí sinh dự thi tốt nghiệp THPT từ năm 2026 trở đi. Những thí sinh đã tốt nghiệp THPT các năm trước không thuộc phạm vi điều chỉnh của quy định trên.
Cũng theo quy chế, với phương thức xét tuyển bằng học bạ, tổ hợp xét tuyển phải dựa trên điểm trung bình chung kết quả học tập của sáu học kỳ THPT (lớp 10, 11 và 12). Tổ hợp gồm tối thiểu ba môn, trong đó bắt buộc có toán hoặc văn, môn này phải chiếm ít nhất 1/3 tổng trọng số tính điểm (tương đương không dưới 10/30 điểm trong thang điểm xét).
Thí sinh phải bảo đảm tổng điểm ba môn thi tốt nghiệp THPT theo tổ hợp xét tuyển (hoặc toán, văn và một môn khác) đạt tối thiểu 15/30 điểm. Quy định này hạn chế tình trạng "lách" tổ hợp xét tuyển, đồng thời tăng vai trò các môn học nền tảng trong quá trình tuyển sinh.
Đánh giá năng lực có bị ràng buộc?
Hiện nhiều trường ĐH xét tuyển bằng phương thức xét kết quả kỳ thi đánh giá năng lực của ĐH Quốc gia TP.HCM hay ĐH Quốc gia Hà Nội, kỳ thi đánh giá tư duy của ĐH Bách khoa Hà Nội hoặc kỳ thi V-SAT... Một trong những băn khoăn lớn nhất của thí sinh đã tốt nghiệp THPT các năm trước, nay muốn xét học bạ hoặc xét tuyển bằng đánh giá năng lực có bắt buộc phải thi lại kỳ thi tốt nghiệp THPT để đủ 15 điểm hay không?
Theo ThS Lê Văn Hiển - phụ trách phòng đào tạo Trường ĐH Luật TP.HCM, quy định 15 điểm tổ hợp chỉ áp dụng khi thí sinh sử dụng điểm thi tốt nghiệp THPT làm căn cứ trong xét tuyển. Do đó, nếu thí sinh đã tốt nghiệp các năm trước và đã có điểm thi tốt nghiệp đạt từ 15 điểm tổ hợp trở lên có thể sử dụng bình thường.
Nếu điểm thi trước đây dưới ngưỡng 15 và muốn xét tuyển theo phương thức có yêu cầu sử dụng tổ hợp môn thi tốt nghiệp, thí sinh buộc phải thi lại để cải thiện điểm. Nếu xét tuyển bằng phương thức không sử dụng điểm thi tốt nghiệp thì không cần thi lại, trừ khi trường quy định khác. Như vậy, không phải mọi trường hợp đều phải thi lại.
ThS Cù Xuân Tiến, trưởng phòng tuyển sinh và công tác sinh viên Trường ĐH Kinh tế - Luật (ĐH Quốc gia TP.HCM), cho biết nếu thí sinh xét tuyển hoàn toàn bằng kết quả bài thi đánh giá năng lực, không sử dụng điểm thi tốt nghiệp THPT trong tổ hợp xét tuyển, thì quy định 15 điểm tổ hợp không phải là điều kiện trực tiếp. Tuy nhiên thí sinh vẫn phải đáp ứng điều kiện tốt nghiệp THPT theo quy định chung.
Siết sàn với ngành sư phạm, sức khỏe, luật
Quy chế cũng quy định ngưỡng đầu vào với các lĩnh vực đặc thù như sư phạm, sức khỏe, luật... sử dụng phương thức tuyển sinh theo kết quả thi tốt nghiệp THPT, trung học nghề. Bộ trưởng Bộ GD-ĐT quyết định điểm sàn với ngành đào tạo giáo viên, Bộ GD-ĐT phối hợp Bộ Y tế quy định điểm sàn ngành sức khỏe có cấp phép hành nghề, Bộ GD-ĐT phối hợp Bộ Tư pháp quy định điểm sàn ngành luật.
Với phương thức không dùng điểm thi tốt nghiệp hoặc xét kết hợp, thí sinh vào ngành sư phạm và luật phải đạt một trong các điều kiện: học lực lớp 12 loại giỏi và tổng điểm ba môn thi tốt nghiệp từ 18 điểm trở lên hoặc điểm xét tốt nghiệp từ 8,5 trở lên; giáo dục thể chất, sư phạm âm nhạc, sư phạm mỹ thuật đạt học lực khá và tổng điểm từ 16,5 trở lên.
Đối với các ngành sức khỏe có cấp phép hành nghề, yêu cầu học lực giỏi và tổng điểm ba môn đạt từ 20 trở lên; một số ngành như điều dưỡng, hộ sinh, kỹ thuật y học... áp dụng mức 16,5 điểm. Bộ quy định với các ngành nói trên, ngưỡng điểm sàn xét tuyển do các trường xác định không được thấp hơn mức quy định của bộ.
Các chuyên gia tuyển sinh khuyến nghị thí sinh cần đọc kỹ đề án tuyển sinh của từng trường, xác định rõ phương thức đăng ký có sử dụng điểm thi tốt nghiệp THPT hay không và kiểm tra điểm tổ hợp của mình có đạt ngưỡng tối thiểu 15 điểm hay chưa.
Việc hiểu đúng quy chế là yếu tố then chốt để tránh mất cơ hội xét tuyển trong bối cảnh các trường vẫn tiếp tục sử dụng nhiều phương thức xét tuyển (tối đa năm phương thức tuyển sinh không bao gồm xét tuyển thẳng).
Với xét tuyển tổng hợp, mỗi trường có thể quy định tỉ trọng điểm khác nhau, có nơi ưu tiên điểm thi THPT, có nơi coi trọng điểm đánh giá năng lực hơn. Dù xét tuyển theo cách nào, nếu thí sinh có năng lực học tập tốt, cơ hội trúng tuyển vẫn cao. Thí sinh cần phân bổ thời gian học tập hợp lý, chuẩn bị tốt cho tất cả các kỳ thi và học đều các tổ hợp môn thay vì dồn sức cho một phương thức xét tuyển duy nhất.
TS NGUYỄN TRUNG NHÂN (trưởng phòng đào tạo Trường ĐH Công nghiệp TP.HCM)
Vì sao đặt ngưỡng 15 điểm?
Theo phân tích của chuyên gia, mức 15 điểm ba môn (trung bình 5 điểm/môn) được xem là ngưỡng tối thiểu để bảo đảm thí sinh có nền tảng học lực cơ bản. Những năm gần đây phổ điểm thi tốt nghiệp THPT có sự phân hóa mạnh. Nếu không có ngưỡng sàn chung có thể xuất hiện tình trạng thí sinh điểm thi rất thấp nhưng vẫn trúng tuyển do xét tuyển học bạ hoặc tiêu chí phụ khác.
Quy định trên tạo "ngưỡng kỹ thuật" chung cho toàn hệ thống nhằm bảo đảm chất lượng đầu vào tối thiểu trước khi các trường tiến hành xét tuyển theo từng phương thức. Quy định ngưỡng 15 điểm nhằm đồng bộ chất lượng đầu vào giữa các phương thức xét tuyển, tránh tình trạng thí sinh có tổng điểm thi tốt nghiệp quá thấp nhưng vẫn trúng tuyển bằng cách "chạy" qua các phương thức khác. Đây là cơ chế bảo đảm mặt bằng chất lượng tối thiểu và tăng tính minh bạch, công bằng trong toàn hệ thống.
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận