Đó là chia sẻ của Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn trong lễ phát động cuộc thi "Cơ sở y tế không khói thuốc lá" lần II ngày 19-5, tại Hà Nội. Chương trình do báo Sức khỏe và Đời sống phối hợp với Quỹ phòng, chống tác hại của thuốc lá tổ chức.

100.000 người tử vong do bệnh liên quan đến thuốc lá

Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn cho biết thuốc lá là một trong những yếu tố nguy cơ hàng đầu gây bệnh tật và tử vong có thể phòng tránh được. Trên thế giới, thuốc lá cướp đi hơn 8 triệu sinh mạng mỗi năm.

Tại Việt Nam, các bệnh liên quan đến hút thuốc khiến hơn 100.000 người tử vong mỗi năm. Đặc biệt bên cạnh thuốc lá điếu truyền thống, các sản phẩm thuốc lá mới như thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng đang len lỏi vào đời sống. 

Đặc biệt trong giới trẻ, bằng hình thức hấp dẫn, hương vị đa dạng và những thông điệp dễ gây ngộ nhận.

Theo ông Thuấn đây là nguy cơ mới dẫn thanh thiếu niên đến lệ thuộc nicotine và các tổn hại sức khỏe lâu dài. Quốc hội đã thống nhất cấm sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, chứa chấp, vận chuyển, sử dụng thuốc lá điện tử, thuốc lá nung nóng từ năm 2025.

Xây dựng cơ sở y tế không khói thuốc

Vì vậy cơ sở y tế càng phải đi đầu trong nhận diện, truyền thông, giám sát và ngăn chặn các sản phẩm này.

"Không thể có một bệnh viện chữa lành thật sự nếu trong khuôn viên bệnh viện vẫn còn khói thuốc. Không thể nói đến an toàn người bệnh, chất lượng bệnh viện, văn hóa phục vụ, nếu người bệnh, người nhà người bệnh, trẻ em, phụ nữ mang thai, người cao tuổi và chính nhân viên y tế vẫn phải hít khói thuốc thụ động trong môi trường khám bệnh, chữa bệnh", ông Thuấn nói.

Thứ trưởng đề nghị các bệnh viện, cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, các trường đại học, các đơn vị y tế trong cả nước tập trung vào ba yêu cầu làm thật, làm đều và làm bằng trách nhiệm, lòng nhân ái.

"Không khói thuốc trong cơ sở y tế không phải để dự thi, không phải để báo cáo, mà để bảo vệ sức khỏe người bệnh và nhân viên y tế mỗi ngày. Người hút thuốc cần được nhắc nhở, nhưng cũng cần được tư vấn, hỗ trợ và đồng hành để từ bỏ thuốc lá.

Với thanh thiếu niên và người trẻ, chúng ta càng phải chủ động bảo vệ từ sớm, không để các sản phẩm thuốc lá mới khoác lên mình vẻ ngoài hiện đại để che giấu nguy cơ gây nghiện và hủy hoại sức khỏe", Thứ trưởng Thuấn nói.

Theo ông Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý khám, chữa bệnh, Bộ Y tế, Việt Nam hiện có hệ thống y tế rộng khắp với hơn 1.700 bệnh viện công lập, 424 bệnh viện tư nhân, cùng hàng chục nghìn phòng khám tư nhân.

Mỗi năm, hệ thống các cơ sở khám, chữa bệnh này tiếp đón trung bình khoảng 20 triệu lượt người khám bệnh nội trú và ngoại trú.

"Với mật độ tập trung đông đúc như vậy, việc duy trì một môi trường trong lành và không khói thuốc lá là một nhiệm vụ quan trọng của các cơ sở y tế. Điều này nhằm giảm nguy cơ phơi nhiễm khói thuốc thụ động đối với nhân viên y tế và người dân đến khám, chữa bệnh", ông Đức chia sẻ.

Nên khuyến khích tố giác người cung cấp và người sử dụng thuốc lá điện tử

Mức phạt nghiêm đối với hành vi hút thuốc lá điện tử hoặc chứa chấp người khác sử dụng thuốc lá điện tử đã được áp dụng từ ngày 15-5-2026. Đông đảo người dân rất đồng tình, cùng mong muốn về một môi trường sống trong lành, an toàn hơn.