Hai "sứ giả hòa bình" từ Mỹ

Ngày 4-9, Tổng thống Mỹ Donald Trump thông báo hai đặc phái viên Steve Witkoff và Jared Kushner sẽ tới Matxcơva và Kiev vào cuối tuần này, mang theo đề xuất nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài hơn 4 năm qua giữa Nga và Ukraine.

"Họ mang theo một đề xuất nhằm chấm dứt cuộc chiến", Hãng tin AFP dẫn lời ông Trump.

Nhà lãnh đạo Mỹ không tiết lộ liệu kế hoạch có yêu cầu Ukraine nhượng bộ lãnh thổ như ông từng đề cập hay không, nhưng khẳng định Washington "có một ý tưởng về hòa bình".

Theo trang tin Axios, ông Witkoff và ông Kushner dự kiến gặp Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Matxcơva ngày 5-9, sau đó tới Kiev gặp Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky ngày 6-9.

Ông Trump cho biết nhiệm vụ của hai nhà đàm phán là thăm dò khả năng tạo ra bước tiến mới trên con đường hướng tới hòa bình:

"Tôi đã cử Steve Witkoff và Jared Kushner, hai nhà đàm phán tuyệt vời. Họ đã làm rất tốt và chúng tôi cử họ tới đó để xem liệu có thể đạt được kết quả nào hay không. Cơ hội thành công là khá lớn".

"Tôi đã giải quyết 8 cuộc xung đột, và hầu hết trong số đó còn khó hơn cuộc xung đột Nga - Ukraine. Có một vấn đề mang tính cá nhân trong cuộc xung đột này, đó là mối quan hệ căng thẳng giữa hai nhà lãnh đạo", Tổng thống Mỹ phát biểu.

Thông điệp nào dành cho Nga, Ukraine?

Phát biểu của ông Trump cho thấy nhiệm vụ đầu tiên của hai nhà đàm phán là "thăm dò", nhằm xác định liệu Nga và Ukraine có thực sự muốn đạt thỏa thuận và khả năng chấp nhận phương án mới của Mỹ.

Trước đó, Tổng thống Putin nói vẫn có "cơ hội" đạt được một thỏa thuận hòa bình. Tuy nhiên, ông không đưa ra dấu hiệu cho thấy Nga sẵn sàng từ bỏ những điều kiện cốt lõi đã nêu lâu nay, theo Hãng tin Reuters.

Trong khi đó, về vấn đề lãnh thổ, phía Kiev mới đây tiếp tục bác yêu cầu rút khỏi những vùng đã phòng thủ với tổn thất lớn, coi đây là hành động đầu hàng.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio thừa nhận hiện không có giải pháp nhanh chóng, đồng thời cho biết Washington đang cố gắng tìm một "điểm dung hòa" giữa hai bên.

Các chuyên gia đánh giá, với Nga, những lợi ích để thuyết phục có thể bao gồm nới lỏng trừng phạt, khôi phục quan hệ kinh tế và công nhận một phần quyền kiểm soát trên thực tế đối với các vùng đang chiếm giữ.

Với Ukraine, Washington có thể đề xuất bảo đảm an ninh, tăng cường phòng không, duy trì viện trợ quân sự và huy động nguồn lực tái thiết...

Theo truyền thông Mỹ, giới phân tích hiện đang thận trọng quan sát chuyến công du sắp tới của hai đặc phái viên. Tuy nhiên nhiều kênh truyền thông dẫn các nhận định cho rằng chuyến thăm lần này khó có thể tạo ra một đột phá ngoại giao.

Theo CBS News ngày 4-9, ông John Herbst, cựu đại sứ Mỹ tại Ukraine và hiện là chuyên gia của Hội đồng Đại Tây Dương, đánh giá trở ngại căn bản không nằm ở việc thiếu kênh đàm phán, mà ở chỗ Nga vẫn theo đuổi mục tiêu buộc Ukraine chấp nhận các điều kiện.

Trong khi đó, chuyên gia quốc phòng Glen Howard nói với Kyiv Post rằng các cuộc thương lượng có thể tiếp tục nhưng khó sớm tạo ra thỏa thuận bởi hai bên còn quá nhiều bất đồng.

Ông Putin nói Nga đang chiến thắng, chỉ trích phát ngôn của Ukraine

Tổng thống Nga khẳng định Nga đang chiến thắng, đồng thời chỉ trích ông Zelensky dọa hàng không thế giới về sự hiện diện của drone Ukraine trên vùng trời Nga.