Trao đổi với Tuổi Trẻ Online ngày 11-2, ông Ngô Xuân Nam, Phó giám đốc Văn phòng Thông báo và Điểm hỏi đáp quốc gia về vệ sinh dịch tễ và kiểm dịch động thực vật Việt Nam (Văn phòng SPS Việt Nam), cho biết Tổng cục Hải quan Trung Quốc vừa có thông báo về quản lý khai báo đối với doanh nghiệp nước ngoài xuất khẩu sản phẩm nông nghiệp vào nước này.

Theo đó, Trung Quốc công bố danh sách 2.589 sản phẩm nông nghiệp thuộc 20 nhóm sản phẩm nhập khẩu vào nước này phải có thư xác nhận của cơ quan thẩm quyền và đăng ký doanh nghiệp.

Các nhóm sản phẩm chủ yếu là thủy sản, trái cây tươi, rau tươi, gia vị, dược liệu, cà phê, các loại hạt, cây giống, ngũ cốc, lá thuốc lá, thức ăn chăn nuôi, sản phẩm có nguồn gốc động vật…

Danh sách này được xác định trên cơ sở kết quả đánh giá rủi ro kiểm dịch đối với nông sản nhập khẩu và phù hợp với thông lệ quốc tế.

Đồng thời các phương thức tra cứu công khai được quy định rõ nhằm tạo thuận lợi cho doanh nghiệp trong việc tra cứu thông tin và thực hiện khai báo.

Theo ông Nam, thư xác nhận không thay chứng thư kiểm dịch cho từng lô hàng, mà là điều kiện để doanh nghiệp được đăng ký và duy trì mã số xuất khẩu vào Trung Quốc.

Điều này đồng nghĩa với quy trình xuất khẩu cần được rà soát kỹ về hồ sơ, tình trạng đăng ký và sự phối hợp với phía nhập khẩu.

Ông Nam cho biết nhóm mặt hàng rau, quả tươi như sầu riêng, chuối, mít… vốn đã chịu điều chỉnh theo nghị định thư song phương về kiểm dịch. Nay nếu đồng thời nằm trong danh mục phải có thư xác nhận thì yêu cầu về hồ sơ và khai báo sẽ chặt chẽ hơn ở khâu thông quan.

Nhóm thủy sản và sản phẩm thủy sản cũng cần lưu ý các mặt hàng như tôm, cá tra, cá biển, nhuyễn thể... bởi đây là lĩnh vực có kim ngạch xuất khẩu lớn.

"Việc thuộc diện phải có thư xác nhận và đăng ký doanh nghiệp đồng nghĩa với việc toàn bộ chuỗi sản xuất, chế biến, xuất khẩu cần bảo đảm tình trạng đăng ký hợp lệ và đồng bộ với hệ thống của Tổng cục Hải quan Trung Quốc" - ông Nam lưu ý.

Đối với nhóm gia vị, cà phê, hạt có dầu, dược liệu và nguyên liệu có nguồn gốc thực vật... ông Nam cho biết đây là nhóm sản phẩm có tính đa dạng và nhiều doanh nghiệp vừa, nhỏ tham gia xuất khẩu.

Do đó các mặt hàng nếu thuộc diện phải có thư của cơ quan thẩm quyền, doanh nghiệp cần bảo đảm quy trình cấp xác nhận và tình trạng đăng ký không bị gián đoạn.

"Lần này Trung Quốc công bố một danh mục cụ thể, với số lượng mặt hàng lớn, kèm cơ chế tra cứu công khai.

Danh mục này được xây dựng trên cơ sở đánh giá rủi ro kiểm dịch động thực vật và được áp dụng thống nhất trong hoạt động nhập khẩu" - ông Nam lưu ý.

Trước đó tháng 10-2025, Tổng cục Hải quan Trung Quốc ban hành lệnh 280 thay thế lệnh 248, quy định về đăng ký doanh nghiệp xuất khẩu nông sản và thực phẩm vào thị trường nước này.

Lệnh 280 có hiệu lực từ ngày 1-6 tới, do đó doanh nghiệp xuất khẩu nông lâm thủy sản và thực phẩm cần lưu ý các quy định mới để đáp ứng các yêu cầu của phía bạn.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết tháng 1-2026, xuất khẩu nông lâm thủy sản sang Trung Quốc tăng tới 66% so với cùng kỳ năm trước, đạt gần 1,5 tỉ USD.

Xuất khẩu tôm bứt tốc, Trung Quốc vượt lên dẫn đầu thị trường nhập khẩu

Hiệp hội Chế biến và Xuất khẩu thủy sản Việt Nam (VASEP) cho biết trong 10 tháng đầu năm 2025, xuất khẩu tôm đạt 3,9 tỉ USD, tăng 22% so với cùng kỳ năm 2024. Nhiều doanh nghiệp thủy sản ghi nhận lợi nhuận tăng mạnh trở lại.