Bộ Tài chính đang lấy ý kiến góp ý dự thảo nghị định quy định về hóa đơn điện tử và chứng từ điện tử. Một trong những nội dung được hộ kinh doanh đặc biệt quan tâm là những hộ có doanh thu hàng năm từ 500 triệu đồng - 3 tỉ đồng, có các giao dịch bán hàng, cung cấp dịch vụ có giá trị dưới 50.000 đồng được phép xuất hóa đơn tổng vào cuối ngày.

Theo đó, đơn hàng dưới 50.000 đồng thì cuối ngày người bán lập hóa đơn điện tử tổng cho các giao dịch. Tuy nhiên, nhiều hộ kinh doanh và chuyên gia kiến nghị nên nâng lên tối thiểu là 200.000 đồng để đảm bảo tính khả thi, giảm chi phí tuân thủ.

Ngưỡng 50.000 đồng đã phù hợp thực tế?

Tại các chợ dân sinh, nhiều tiểu thương cho biết nếu giữ ngưỡng 50.000 đồng, phần lớn giao dịch vẫn phải xuất hóa đơn riêng lẻ. Bà Trần Thanh Hiền, tiểu thương chợ Bà Chiểu (TP.HCM), cho biết đơn hàng dưới 50.000 đồng chỉ chiếm khoảng 50 - 60%. Khách chỉ cần mua ký rau xà lách là đã 55.000 đồng, trong khi mỗi lần mua rau hầu hết khách sẽ chọn mua nhiều loại.

"Mỗi ngày tôi có thể bán cho cả hàng trăm khách nên việc phải xuất hóa đơn riêng lẻ đối với đơn hàng dưới 50.000 đồng sẽ rất nhiều. Điều này sẽ khiến người bán đuối sức vì mỗi lần xuất hoá đơn phải tốn thời gian, không thể làm xuể nếu không thuê thêm người. Bởi khách hàng thường tập trung mua dồn dập trong vài khung giờ cao điểm sáng sớm và chiều tối", bà Hiền băn khoăn.

Bà Hiền cho rằng việc hộ kinh doanh được xuất gộp hóa đơn cho những đơn hàng nhỏ lẻ là rất hợp lý, giúp giảm các phát sinh không cần thiết cho người kinh doanh và Nhà nước gần như cũng không bị thất thu thuế gì. 

Tuy nhiên, nếu chỉ áp dụng cho đơn hàng từ 50.000 đồng trở xuống là quá thấp, không phù hợp với thực tế mua sắm hiện nay, và đặc biệt nhiều mặt hàng đã, đang và sẽ còn tăng giá do chịu tác động từ giá xăng dầu neo cao. Do đó, Nhà nước cần xem xét nâng mức này lên, thấp nhất cũng phải 200.000 đồng/đơn hàng.

Chị Hạnh - chủ sạp bán thực phẩm tươi sống (thịt bò) chợ Nghĩa Tân - cho biết doanh thu năm khoảng 1,5 tỉ đồng nên thuộc diện phải xuất hóa đơn điện tử. Chị cũng thấy mừng khi Bộ Tài chính đề xuất đơn hàng dưới 50.000 đồng sẽ được xuất gộp hóa đơn điện tử vào cuối ngày. Tuy nhiên, mức này là quá thấp, nếu áp dụng thì chỉ có khoảng 10% đơn hàng là được xuất gộp hóa đơn.

"50.000 đồng chưa được 2 lạng thịt bò loại ngon, nên thường khách sẽ mua 80.000 - 100.000 đồng. Như vậy, gần như đơn hàng nào cũng phải xuất hóa đơn theo lần. Song với thực tế hoạt động kinh doanh của ngành hàng thực phẩm tươi sống ở chợ dân sinh, việc xuất hóa đơn từng lần khó khả thi. Nên chăng cho xuất gộp vào cuối ngày hoặc nâng mức thanh toán phải xuất hóa đơn dưới 200.000 - 300.000 đồng/ đơn hàng" chị Hạnh mong mỏi.

Trong khi đó, ông Nguyễn Văn Đình, hộ kinh doanh ẩm thực tại TP.HCM, cho rằng với số lượng hộ kinh doanh lớn và ngành nghề khá đa dạng, giá trị mỗi mặt hàng mỗi khác, vật giá ngày càng tăng, có nơi bán lẻ nhưng có nơi bán sỉ với hầu hết giá trị đơn hàng lớn. Do đó, Nhà nước không nên cào bằng mà nên xem xét phân loại để áp ngưỡng được xuất gộp hóa đơn cho phù hợp.

"Nếu kinh doanh những mặt hàng bình dân, có giá trị thấp như hàng ăn uống nhỏ lẻ… thì có thể áp dụng đơn hàng từ 100.000 đồng trở xuống. Còn lại, những hộ kinh doanh quy mô lớn hơn, hàng hoá phong phú và có giá trị lơn hơn như sạp thịt, cá, rau củ quả, vật tư nguyên liệu… thì nên nâng ngưỡng này lên ít nhất phải 300.000 đồng", ông Đình nhận định.

Cần nâng lên 200.000 đồng để giảm chi phí

Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Lê Văn Tuấn - chuyên gia về thuế, Giám đốc Công ty TNHH kế toán thuế Keytas, kiến nghị nên nâng mức giá trị giao dịch được xuất gộp hóa đơn điện tử vào cuối ngày lên 200.000 đồng thay cho mức 50.000 đồng như Bộ Tài chính đề xuất.

Theo ông Tuấn, trước đây, thông tư số 39 năm 2014 của Bộ Tài chính có quy định bán hàng hóa, dịch vụ có tổng giá thanh toán dưới 200.000 đồng mỗi lần thì không phải lập hóa đơn, trừ trường hợp người mua yêu cầu lập và giao hóa đơn.

Sau đó, người bán phải lập bảng kê bán lẻ hàng hóa, dịch vụ cho các giao dịch dưới 200.000 đồng này, đồng thời cuối mỗi ngày, người bán lập một hóa đơn cho giá trị bảng kê này.

"Quy định này khá tương đồng với nội dung dự thảo và nên cân nhắc dùng mốc 200.000 đồng/giao dịch. Điều này giúp hộ, cá nhân kinh doanh dễ dàng áp dụng, tiết kiệm chi phí hóa đơn. Còn mốc 50.000 đồng/giao dịch là quá nhỏ và không phù hợp cho giai đoạn hiện nay" - ông Tuấn đổi thêm

Tiến sĩ Nguyễn Ngọc Tú - chuyên gia về thuế - cho rằng về lâu dài, khi hộ kinh doanh áp dụng thuế kê khai thuần thục rồi, cùng với hạ tầng, công nghệ phát triển thì bán hàng phải xuất hóa đơn. Tuy nhiên, trong giai đoạn hiện nay, chính sách cần cho phép những đơn hàng có giá trị thanh toán dưới 200.000 đồng được xuất gộp hóa đơn vào cuối ngày để phù hợp với tình hình thực tiễn, chính sách có tính khả thi.

Theo ông Tú, mức 200.000 đồng được áp dụng cách đây hơn chục năm. Trong khi đó, lạm phát tăng bình quân 3 - 4%/năm, giá cả hàng hóa dịch vụ tăng cao. Nhưng nếu áp dụng dưới ngưỡng này, với giá xăng dầu lên trong nửa tháng nay, bán bát phở 50.000 đồng cũng phải xuất hóa đơn từng lần, sẽ khiến hộ kinh doanh gặp khó khăn, đồng thời tính khả thi chính sách không cao.

Cục Thuế hướng dẫn hộ kinh doanh kê khai, nộp thuế, sử dụng hóa đơn điện tử

Hộ kinh doanh áp dụng thuế kê khai từ 1-1. Trong khi chờ nghị định hướng dẫn chi tiết chính sách mới, Cục Thuế vừa yêu cầu toàn ngành hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai, tính thuế, sử dụng hóa đơn điện tử và sổ sách kế toán trong năm 2026.