Đại hội Thể thao toàn quốc 2026: Không chỉ là cuộc đua 'đếm huy chương'

Buổi tọa đàm do Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM và báo Tuổi Trẻ phối hợp tổ chức nhằm đánh giá về vai trò của Đại hội Thể thao toàn quốc trong việc tìm kiếm, đào tạo và phát triển tài năng thể thao. Đồng thời đề xuất giải pháp với ngành thể thao, góp phần giúp các vận động viên trẻ tiếp tục vươn xa trên đấu trường khu vực và quốc tế.

Tham dự và chủ trì tọa đàm có nhà báo Nguyễn Hoàng Nguyên - Phó Tổng biên tập Báo Tuổi Trẻ. Về phía Sở Văn hóa - Thể thao TP.HCM có ông Nguyễn Nam Nhân - Phó Giám đốc Sở. 

Bên cạnh đó, tọa đàm có sự tham dự của nhiều lãnh đạo ngành thể thao TP.HCM, lãnh đạo các liên đoàn thể thao quốc gia và TP.HCM, các chuyên gia thể thao, bác sĩ thể thao, VĐV - HLV thể thao nổi tiếng qua các thời kỳ...

7 vấn đề cốt lõi

Trong khuôn khổ sự kiện, ông Nguyễn Nam Nhân - Phó giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM - đã trình bày tham luận về Định hướng xây dựng nền thể thao Việt Nam hướng tới cạnh tranh trên các sân chơi quốc tế.

Tham luận đã thẳng thắn nêu ra những vấn đề, đặt câu hỏi quan trọng về ý nghĩa của Đại hội Thể thao toàn quốc, bên cạnh câu chuyện "đếm huy chương". 

Trong đó, 7 câu hỏi trọng tâm được đặt ra để thảo luận gồm: Nhiều huy chương có đồng nghĩa với thể thao phát triển tốt?; Nếu hướng đến Olympic, cơ cấu môn và nội dung của đại hội đã thực sự phù hợp?; Cách xếp hạng huy chương hiện nay có đang tạo ra cuộc chạy đua thành tích?; Vì sao vô địch quốc gia nhưng chưa chắc cạnh tranh được ở quốc tế?; Đại hội khép lại, TP.HCM và người dân còn nhận được gì?; Sau Đại hội thể thao lần thứ X, chúng ta cần tổng kết điều gì?

Trong phần chia sẻ của mình, ông Nam Nhân nhấn mạnh việc duy trì các môn thể thao ngoài Olympic, Asiad tại Đại hội Thể thao toàn quốc vẫn cần thiết. Lý do bởi thể thao truyền thống có giá trị văn hóa và phong trào, các môn thế mạnh Asiad có vị trí trong chiến lược phát triển thể thao quốc gia, còn nhiều môn thể thao mới có tiềm năng phát triển sức khỏe cộng đồng và kinh tế thể thao.

Nhưng nếu xác định mục tiêu Olympic thì phải đầu tư đến từng nội dung Olympic cụ thể, chứ không chỉ đầu tư theo tên môn thể thao.

"Tôi cho rằng hiệu quả đầu tư thể thao không nên chỉ được đo bằng số huy chương giành được. Bên cạnh bảng tổng sắp, cần có thêm những chỉ số về kỷ lục, mức độ tiến bộ thành tích, khoảng cách so với chuẩn quốc tế, số vận động viên trẻ phát triển lên đội tuyển và đóng góp thực chất của các địa phương cho thể thao quốc gia" - ông Nam Nhân nhận định.

Cần đầu tư trọng điểm, có cơ chế đặc biệt cho VĐV

Sau phần tham luận, các khách mời tham gia buổi tọa đàm đã tham gia thảo luận những vấn đề quan trọng về Đại hội Thể thao toàn quốc.

Ông Mai Bá Hùng - nguyên Phó giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM, Ủy viên Ủy ban Olympic Việt Nam, nhận xét: "Có 3 điều kiện để đảm bảo cho hoạt động thể thao phát triển là: Cơ sở vật chất, con người, và tài chính. Trong đó, cơ sở vật chất có vai trò quan trọng vì nếu không có chỗ tập luyện, thi đấu thì không thể đào tạo ra được VĐV. Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM cần suy nghĩ để kiến nghị lên cấp trên, giúp các trung tâm thể thao có thể vận hành hiệu quả hơn".

Chuyên gia Đoàn Minh Xương - Trưởng ban bóng đá học đường, Liên đoàn Bóng đá TP.HCM - góp ý rằng ngành thể thao nên có những cơ chế đặc thù, trong đó vấn đề giáo dục cho VĐV cần được quan tâm nhiều hơn.

"Chúng ta không nên đặt ra câu hỏi hóc búa cho phụ huynh, đó là phải cho con em mình chọn giữa đi học văn hóa hay đi theo con đường thể thao thành tích cao. Riêng ở môn bóng đá, theo thống kê từ chính FIFA, chỉ có 0,02% tài năng có thể theo con đường cầu thủ chuyên nghiệp. Chính vì vậy, nhiều phụ huynh ở nước ta không dám mạo hiểm cho con em theo con đường thể thao.

Tôi nghĩ ngành thể thao cần có sự phối hợp với ngành giáo dục tìm ra mô hình giáo dục gắn liền với thể thao. Cần xây dựng một chương trình học, một giáo án riêng cho VĐV thành tích cao. Cam kết đầu ra cho các em", chuyên gia Đoàn Minh Xương chia sẻ.

Cũng về câu chuyện giáo dục, ông Võ Quốc Thắng - Hiệu trưởng Trường đại học Thể dục Thể thao TP.HCM, đưa ra góc nhìn về phương pháp đào tạo để giúp HLV, VĐV đạt hiệu quả tốt hơn trong quá trình tập luyện, thi đấu.

Chuyên gia này chia sẻ: "Theo tôi, trong bối cảnh thể thao hiện đại, vai trò của các trường đại học thể dục thể thao ngày càng quan trọng. Nếu trước đây, công tác huấn luyện chủ yếu dựa vào kinh nghiệm và năng lực chuyên môn của HLV thì ngày nay, thành tích còn phụ thuộc rất lớn vào việc ứng dụng khoa học, công nghệ và các phương pháp huấn luyện tiên tiến.

Trong giai đoạn hiện nay, Trường đại học Thể dục Thể thao TP.HCM xác định khoa học thể thao phải trở thành một bộ phận thiết thực của quá trình huấn luyện. Bên cạnh đó, việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo, dữ liệu số, thiết bị cảm biến và công nghệ phân tích chuyển động sẽ giúp huấn luyện viên có thêm cơ sở khoa học để điều chỉnh giáo án, cá thể hóa quá trình huấn luyện và nâng cao thành tích. 

Buổi tọa đàm còn nhận được rất nhiều ý kiến đóng góp sâu sắc, mang tính xây dựng cho thể thao Việt Nam. Hướng đến sự phát triển lâu dài, bền vững cho thể thao chứ không chỉ dừng lại ở việc tranh huy chương tại Đại hội Thể thao toàn quốc 2026.

Rất nhiều nhân vật giàu kinh nghiệm của thể thao Việt Nam, như: HLV Nguyễn Thanh Huy (taekwondo), cựu VĐV và HLV nhảy cao Nguyễn Thị Ngọc Tâm, Nguyễn Thị Thanh Hương (điền kinh), VĐV Lâm Quang Nhật (bơi, triathlon), chuyên gia khoa học thể thao Lê Cao Cường, bác sĩ Trần Thị Minh Nguyệt... đã đưa ra nhiều góp ý, bao quát mọi lĩnh vực thể thao. 

Đây chính là những chia sẻ quý báu, những kiến thức và bài học quan trọng góp ý với ngành thể thao, hướng đến các sân chơi lớn. Mục tiêu là tạo ra nhiều thế hệ VĐV chất lượng, thu về nhiều thành tích tại các đấu trường danh giá như SEA Games, Asiad, Olympic.

Những làn gió mới tại Đại hội thể thao toàn quốc 2026

Đại hội thể thao toàn quốc lần thứ 10 năm 2026 không chỉ là nơi tranh tài của những môn thể thao truyền thống, mà còn ghi dấu ấn với sự góp mặt của nhiều môn thể thao mới, hiện đại.