Cư dân sạc xe điện tại khu vực để xe điện ngoài trời có mái che tại chung cư Mỹ Phúc (phường Phú Định, TP.HCM) - Ảnh: T.T.D.
Ông Lê Hoàng Châu, Chủ tịch Hiệp hội Bất động sản TP.HCM (HoREA), cho rằng việc ban hành thông tư này là cần thiết khi chung cư tại các TP lớn ngày càng có nhiều người dùng xe điện từ xu thế bắt buộc về chuyển đổi xanh. Việc thông tư quy định các chung cư phải bố trí chỗ đỗ xe, khu vực sạc và đổi pin... là phù hợp.
Thông tư 31 có hiệu lực từ ngày 15-12-2026, kể từ thời điểm này tất cả các chung cư xây mới đều phải thiết kế khu vực để xe đạp điện, xe máy điện, ô tô điện riêng, đồng thời phải bố trí khu vực sạc pin và thay pin cho xe điện với yêu cầu về phòng cháy chữa cháy nghiêm ngặt hơn.
Đối với các chung cư hiện hữu, Bộ Xây dựng yêu cầu trong thời hạn 6 tháng kể từ ngày thông tư 31 có hiệu lực, các chủ sở hữu nhà chung cư hoặc tổ chức, cá nhân được ủy quyền phải hoàn thành việc rà soát các tòa nhà, trường hợp chưa tuân thủ quy chuẩn thì phải thực hiện sửa chữa, cải tạo công trình theo quy chuẩn mới.
Cần cho người dân, phù hợp với chuyển đổi xanh
Một cư dân sống tại chung cư Tây Thạnh (phường Tây Thạnh, TP.HCM) cho rằng việc gửi xe tại tòa nhà đang sinh sống là quyền lợi của tất cả cư dân trong tòa nhà, nên việc đưa ra các quy định liên quan khu vực trạm sạc, bãi giữ dành riêng cho xe điện trong các chung cư là hoàn toàn hợp lý và cần thiết.
Anh kể đã từng nhận được thông báo "nghiệt ngã" khi ban quản trị quyết định ngừng tiếp nhận xe điện vào bãi giữ xe chung. Lý do được đưa ra rất thực tế bởi hệ thống điện không đủ tải, chỉ cần 5 - 10 xe sạc cùng lúc là nguy cơ quá tải hiện hữu.
Kèm theo đó là việc hồ sơ phòng cháy chữa cháy ban đầu hoàn toàn không có diện tích cho xe điện. Để xoay xở, anh buộc phải sạc thuê và gửi xe qua đêm (150.000 đồng/tháng tiền gửi xe) tại một quán cà phê võng gần đó.
Cùng cảnh ngộ, chị Lê Mai Phương, cư dân một khu chung cư ở Linh Đàm (Hà Nội), cho hay với quy định này, cư dân chung cư đang dùng xe điện sẽ được bảo vệ tối đa quyền lợi.
Các chủ đầu tư nhà chung cư hiện hữu phải có trách nhiệm cải tạo lại khu vực để xe các tòa nhà, bố trí chỗ để xe điện cho cư dân. Cư dân sử dụng xe điện sẽ không mất thêm tiền gửi xe hằng tháng tại các bãi xe bên ngoài tòa nhà.
Anh Nguyễn Đức Tiến, một cư dân sống ở một tòa chung cư khu vực Trung Hòa - Nhân Chính (Hà Nội), cũng chia sẻ việc bổ sung quy chuẩn bắt buộc các tòa nhà chung cư xây mới và chung cư hiện hữu phải bố trí khu để xe điện riêng là cần thiết.
Điều này trước hết bảo đảm an toàn phòng cháy chữa cháy cho cả tòa nhà, đồng thời bảo vệ quyền lợi của người đi xe điện đang sinh sống trong các tòa nhà.
"Việc sử dụng xe điện ở đô thị ngày càng phổ biến, vì thế cần có quy chuẩn để ràng buộc các chủ đầu tư dự án nhà chung cư phải thiết kế, bố trí khu để xe điện riêng cho cư dân là rất cần thiết. Quy định này cũng khuyến khích người dân sử dụng xe điện nhiều hơn, đúng với xu hướng chuyển đổi xanh mà Chính phủ đang thúc đẩy hiện nay", anh Tiến cho biết thêm.
Điểm sạc xe điện ngoài trời có mái che tại một chung cư ở phường Hạnh Thông (TP.HCM) - Ảnh: T.T.D.
Áp lực quá lớn cho các chung cư hiện hữu
Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Nguyễn Tiến Dũng, Chủ tịch Hiệp hội Quản lý vận hành nhà chung cư TP.HCM, nhận định thông tư 31 phần nào giải quyết được các phần việc khó về quy định, bảng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật cho việc bố trí, thiết kế và lắp đặt trạm sạc, nhà xe dành riêng cho xe điện.
Tuy nhiên, ông đề xuất tiêu chuẩn kỹ thuật chỉ nên được xem, ứng dụng vào thực tế như một bảng tham chiếu, linh hoạt để tương thích với hạ tầng và điều kiện mỗi khu.
"Bởi rào cản không nằm ở việc để xe, mà ở khả năng chịu tải của hệ thống điện và hạ tầng phòng cháy chữa cháy vốn không được thiết kế cho xe điện từ đầu".
Ông Nguyễn Quốc Khánh, Phó chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam, cũng cho rằng việc cải tạo, bố trí khu để xe điện trong các tòa chung cư hiện hữu là rất khó khăn khi hệ thống điện các tòa nhà đã được đi ngầm, phụ tải đường dây cũng được tính toán theo thiết kế không có khu sạc xe điện.
Vì vậy ngoại trừ một số tòa nhà có thể kéo đường điện độc lập từ bên ngoài hoặc còn mặt bằng quanh tòa nhà thì những tòa chung cư hiện hữu còn lại rất khó để cải tạo, bố trí khu để riêng cho xe điện. Nếu cải tạo kiểu chắp vá, tạm bợ để bố trí khu để xe, khu sạc xe điện thì có thể gây mất an toàn cho cả tòa nhà.
Đại diện một doanh nghiệp xây dựng - bất động sản, hiện đang là chủ đầu tư của nhiều dự án chung cư thương mại tại TP.HCM và Tây Ninh, cho rằng rất nhiều quốc gia trong khu vực và trên thế giới hiện đang giải bài toán này bằng việc quy hoạch, bố trí quỹ đất công cộng lân cận để làm các cụm sạc dùng chung sẽ phần nào giải tỏa áp lực cho những chung cư hiện hữu.
Đặc biệt ông nhấn mạnh việc thông tư 31 yêu cầu các chung cư cũ phải hoàn thành rà soát và cải tạo trong vòng 6 tháng kể từ ngày 15-12-2026 là một áp lực khủng khiếp về thời gian và kinh phí.
Đồ họa: TẤN ĐẠT
Các chủ đầu tư phải tuân thủ
KTS Đào Ngọc Nghiêm, Phó chủ tịch Hội Quy hoạch phát triển đô thị Việt Nam, cho rằng việc bổ sung quy định bố trí khu đỗ xe riêng cho xe điện trong các tòa nhà chung cư vào quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về nhà chung cư là rất cần thiết. Quy chuẩn đã ban hành thì bắt buộc các chủ đầu tư phải tuân thủ.
Ông Nghiêm cho biết thêm các đô thị lớn như Hà Nội, TP.HCM đang xây dựng lộ trình hạn chế xe xăng để khuyến khích người dân sử dụng các phương tiện giao thông thân thiện hơn với môi trường, trong đó có ô tô điện và xe máy điện. Và để khuyến khích người dân chuyển đổi sang xe điện thì bắt buộc phải bổ sung quy định bố trí khu để xe điện riêng trong nhà chung cư.
Bàn về cách thực hiện, ông Lê Hoàng Châu cho rằng theo quy định thông tư sẽ làm tăng chi phí đầu tư xây dựng chung cư cho chủ đầu tư. Thực tế trên sẽ dẫn đến việc đối với dự án chung cư mới mà chủ đầu tư chưa bán thì việc bố trí diện tích, thêm thiết bị, tiện ích sạc... sẽ làm tăng thêm chi phí và sẽ được tính vô giá thành bán căn hộ chung cư cho khách hàng.
Đối với các dự án chung cư mà chủ đầu tư đã bán rồi nhưng chưa giao nhà, nay phải bổ sung thêm tiện ích về an toàn điện thì chủ đầu tư đành phải gánh chịu chi phí tăng thêm này.
"Còn trường hợp chung cư hiện hữu chủ đầu tư đã bàn giao hết cho các chủ nhà vào ở lâu rồi, đã có ban quản trị để tự vận hành, quản lý (chủ đầu tư không còn trác nhiệm nữa) thì phải thông qua hội nghị nhà chung cư để quyết định việc chi phí cần để bố trí cho công tác bổ sung chỗ để xe, thiết bị sạc, hệ thống điện liên quan... sẽ bỏ ra như thế nào. Việc này các hộ dân chung cư phải hợp tác để quyết định", ông Châu nêu giải pháp.
Trạm sạc xe máy điện tại một chung cư ở Hà Nội - Ảnh: B.NGỌC
Nỗi lo "đội giá"
Ông Nguyễn Quốc Khánh, Phó chủ tịch Hội Môi giới bất động sản Việt Nam, cho rằng đối với các tòa chung cư mới, việc thiết kế, bố trí khu vực để xe điện, sạc xe điện riêng hoàn toàn khả thi, thêm tiện ích cho cư dân, tuy nhiên sẽ làm đội thêm chi phí do phải bổ sung hạ tầng, bố trí mặt bằng.
Đặc biệt với khu vực sạc xe điện sẽ phải đầu tư riêng với yêu cầu nghiêm ngặt về bảo đảm an toàn phòng chống cháy nổ, nên phát sinh chi phí đầu tư khá lớn. "Các chi phí này sẽ được cộng vào giá nhà và cư dân là người chi trả cuối cùng", ông Khánh nói.
Khu vực để xe điện phải đảm bảo điều kiện thoát nạn
- Khu vực xe điện: Theo thông tư 31, khu vực xe điện phải ưu tiên sắp xếp theo thứ tự: ngoài trời, mặt đất, tầng bán hầm, rồi mới đến tầng hầm 1. Nơi bố trí khu vực để xe điện phải đảm bảo điều kiện thoát nạn, thông gió, chữa cháy và khả năng chịu lực phù hợp.
Nếu bố trí tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm, chủ đầu tư phải có giải pháp giải phóng hoặc cô lập phương tiện khi xảy ra cháy.
- Khu vực sạc xe điện: Phải bố trí thành những khoang cháy riêng. Diện tích tối đa của một khoang cháy đối với khu vực sạc ô tô điện hoặc sạc hỗn hợp không vượt quá 1.500m2 trên các tầng nổi và 1.200m2 tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm. Đối với khu vực sạc xe máy điện và xe đạp điện, diện tích tương ứng không vượt quá 500m2 và 300m2.
Ban quản lý một chung cư cao cấp tại phường Khánh Hội (TP.HCM) chỉ cho đậu xe điện dưới hầm nhưng chưa cho sạc - Ảnh: T.T.D.
Đảm bảo an toàn trạm sạc điện trong chung cư
Chung cư mới hay hiện hữu khi bố trí khu vực xe điện và sạc cũng phải bảo đảm PCCC.
Theo một cán bộ cảnh sát PCCC và cứu nạn cứu hộ tại TP.HCM, để bảo đảm an toàn PCCC khi sạc xe điện tại các trụ sạc trong tầng hầm chung cư, trước hết các đơn vị quản lý cần bố trí khu vực sạc xe điện riêng biệt, bảo đảm khoảng cách an toàn với lối thoát nạn, phòng kỹ thuật và khu vực chứa vật liệu dễ cháy.
Trụ sạc không được lắp đặt tại những vị trí cản trở giao thông hoặc ảnh hưởng đến việc thoát hiểm, đồng thời cần phân luồng rõ ràng giữa khu vực đỗ xe thông thường và khu vực sạc xe điện.
Về hạ tầng kỹ thuật, hệ thống điện cấp cho các trụ sạc phải được thiết kế chuyên dụng, tính toán công suất phù hợp và trang bị đầy đủ các thiết bị bảo vệ như chống quá dòng, quá áp, rò điện và ngắn mạch. Cáp điện, tủ điện, đầu nối và trụ sạc cần được kiểm tra định kỳ nhằm kịp thời phát hiện, khắc phục các nguy cơ mất an toàn.
Đối với công tác PCCC, khu vực sạc phải được trang bị hệ thống báo cháy tự động hoạt động hiệu quả, cùng các phương tiện chữa cháy và cứu nạn cứu hộ phù hợp như bình chữa cháy, họng nước chữa cháy.
Hệ thống hút khói, thông gió trong tầng hầm cũng cần được duy trì ổn định. Bên cạnh đó, đơn vị quản lý phải xây dựng quy trình xử lý sự cố cháy xe điện và tổ chức diễn tập định kỳ để nâng cao khả năng ứng phó.
Về quản lý vận hành, các chung cư cần ban hành nội quy sử dụng trụ sạc với các quy định cụ thể về thời gian, vị trí và quy trình sạc. Nghiêm cấm việc tự ý đấu nối điện từ ổ cắm sinh hoạt để sạc xe trong tầng hầm, cũng như sử dụng dây dẫn, ổ cắm hoặc bộ chuyển đổi không đạt tiêu chuẩn.
Đối với cư dân, việc sạc xe chỉ được thực hiện tại các vị trí được phép. Người sử dụng cần đỗ xe đúng nơi quy định, tắt nguồn xe trước khi kết nối sạc, thực hiện đúng trình tự cắm sạc theo hướng dẫn của nhà sản xuất và tuyệt đối không tự ý can thiệp vào pin hoặc hệ thống điện của xe.
Nâng cao khả năng chữa cháy xe điện ở các khu chung cư
Theo khuyến cáo của Cục Cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ (Bộ Công an), bên cạnh những ưu điểm về tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải môi trường, xe điện sử dụng pin lithium-ion tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ nếu quá trình sử dụng, sạc điện hoặc bảo quản không đảm bảo an toàn.
Trạm sạc xe điện tiện lợi, nhanh chóng và giải quyết hiệu quả vấn đề sạc của các phương tiện sử dụng năng lượng mới, nhưng trạm sạc ngoài trời hay trong nhà đều tiềm ẩn rất nhiều nguy cơ mất an toàn điện. Các vụ cháy trạm sạc xe điện chủ yếu là do chập điện và quá tải.
Hiện nay lực lượng cảnh sát PCCC và cứu nạn, cứu hộ đã và đang nghiên cứu hoàn thiện quy trình, chiến thuật và kỹ thuật chữa cháy đối với xe điện, nhất là ở các khu chung cư.
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận