
Tổng thống Mỹ Donald Trump trong video tuyên bố về các cuộc tấn công của Mỹ vào Iran ngày 28-2 - Ảnh: AFP
Theo báo Guardian, các cuộc không kích quy mô lớn vào Iran - được gọi là Chiến dịch Cuồng nộ Vĩ đại (Operation Epic Fury) - do Tổng thống Mỹ Donald Trump phát động cùng Israel hôm 28-2, đã gây phản ứng mạnh mẽ trong chính trường Mỹ.
Trong khi phần lớn các chính trị gia Cộng hòa lên tiếng ủng hộ và coi đây là hành động cần thiết để bảo vệ an ninh quốc gia, nhiều nghị sĩ Dân chủ - và một vài cá nhân Đảng Cộng hòa - lại lên án mạnh mẽ, cho rằng đây là "hành động chiến tranh không được Quốc hội cho phép".
Đảng Cộng hòa "hoan nghênh"
Các lãnh đạo Cộng hòa ca ngợi quyết định của ông Trump, cho rằng Iran là mối đe dọa nghiêm trọng với Mỹ và các đồng minh.
Chủ tịch Hạ viện Mike Johnson: "Iran đang phải đối mặt với những hậu quả nghiêm trọng cho những hành động tội ác của mình. Tổng thống Trump và chính quyền đã nỗ lực hết sức để theo đuổi các giải pháp hòa bình và ngoại giao nhằm đáp trả tham vọng hạt nhân, sự phát triển vũ khí, chủ nghĩa khủng bố và việc sát hại người Mỹ - cũng như chính người dân của họ - do chế độ Iran gây ra".
Lãnh đạo phe đa số Thượng viện John Thune cho biết ông "hoan nghênh" quyết định này của ông Trump, đồng thời khẳng định chính "chế độ Iran đã từ chối các giải pháp ngoại giao".
Thượng nghị sĩ Cộng hòa bang South Carolina Lindsey Graham - đồng minh trung thành của ông Trump - cũng ca ngợi các cuộc không kích bằng những lời lẽ đầy phấn khích, coi đây là một bước ngoặt lịch sử.
"Sự kết thúc của quốc gia tài trợ khủng bố lớn nhất đang đến gần. Chúa phù hộ Tổng thống Trump, quân đội của chúng ta và các đồng minh tại Israel", ông viết, đồng thời nhấn mạnh "sự thay đổi lớn nhất ở Trung Đông trong một nghìn năm qua" đang chờ đợi phía trước.
Một số đồng minh khác của ông Trump như Chủ tịch Ủy ban Quân vụ Thượng viện Roger Wicker coi hành động này là "quan trọng và cần thiết để bảo vệ nước Mỹ và lợi ích Mỹ".
Phe Dân chủ phẫn nộ, cáo buộc "vi hiến"
Trái lại, phe Dân chủ đồng loạt chỉ trích Nhà Trắng vì tiến hành tấn công mà không có sự phê chuẩn của Quốc hội, vi phạm Đạo luật Quyền chiến tranh năm 1973.
Lãnh đạo phe Dân chủ tại Thượng viện Chuck Schumer cho rằng chính quyền chưa cung cấp đầy đủ thông tin về mức độ và tính cấp bách của mối đe dọa từ Iran, yêu cầu Quốc hội triệu tập lại để yêu cầu Nhà Trắng giải trình về mục đích, chiến lược và mức độ đe dọa thực sự của Iran đối với Mỹ.
Ông Tim Kaine - Thượng nghị sĩ Dân chủ - chỉ trích chính quyền ông Trump không thông báo trước cho Quốc hội, và cáo buộc Nhà Trắng cố gắng khởi động chiến tranh trước khi các thượng nghị sĩ có thể bỏ phiếu về quyền chiến tranh, đồng thời kêu gọi Quốc hội lập tức trở lại làm việc và bỏ phiếu về nghị quyết hạn chế quyền phát động chiến tranh của tổng thống.
Nhiều nghị sĩ Dân chủ khác như Alexandria Ocasio-Cortez, Rashida Tlaib, Adam Schiff hay cựu ứng viên tổng thống Kamala Harris cảnh báo rằng Mỹ đang bị kéo vào một cuộc chiến mới mà người dân không mong muốn, có nguy cơ gây thương vong lớn cho dân thường và binh sĩ Mỹ.
Đáng chú ý, sự phản đối không chỉ đến từ phe Dân chủ, một số cá nhân Đảng Cộng hòa cũng lên tiếng chỉ trích gay gắt.
Dân biểu Cộng hòa Thomas Massie tuyên bố phản đối chiến dịch không kích, gọi đây là "hành động chiến tranh không được Quốc hội cho phép", đồng thời phối hợp với dân biểu Dân chủ Ro Khanna thúc đẩy một nghị quyết buộc Quốc hội bỏ phiếu về việc sử dụng vũ lực đối với Iran.
Bình luận viên bảo thủ Tucker Carlson - vốn ủng hộ mạnh mẽ phong trào MAGA (Make America Great Again, tạm dịch: Nước Mỹ trên hết) của ông Trump - cũng công khai chỉ trích chiến dịch quân sự này, lên án hành động này là "đáng kinh tởm và xấu xa".
Phát biểu của Carlson phản ánh quan điểm phổ biến trong một bộ phận người ủng hộ ông Trump, theo đó chính sách đối ngoại "Nước Mỹ trên hết" không nên kéo theo các can dự quân sự kéo dài như cuộc xâm lược Iraq năm 2003 - vốn chính ông Trump nhiều lần chỉ trích là sai lầm.
Một cuộc thăm dò của YouGov (thực hiện ngày 28-2 sau các cuộc không kích) cho thấy chỉ 33% người trưởng thành tại Mỹ ủng hộ việc Mỹ tấn công Iran, trong khi có đến 45% phản đối.
Tỉ lệ ủng hộ trong nhóm cử tri Dân chủ và những người độc lập lần lượt chỉ là 10% và 21%, còn 68% cử tri Cộng hòa bày tỏ sự ủng hộ.
Theo các báo cáo ban đầu, các cuộc không kích đã khiến ít nhất 201 người thiệt mạng tại Iran, trong đó có hơn 80 nạn nhân tại một trường học ở miền nam nước này, nhiều người là trẻ em.
Iran sau đó tiến hành các đòn trả đũa nhằm vào Israel và các căn cứ của Mỹ tại nhiều quốc gia Trung Đông, làm dấy lên lo ngại xung đột khu vực có thể vượt tầm kiểm soát.
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận