
Thể dục thể thao không hợp lý đôi lúc lại cản trở khả năng tình dục - Ảnh: SHUTTER
Các nhà khoa học đang tìm hiểu vai trò của khối lượng tập, dinh dưỡng và khả năng hồi phục trong mối liên hệ giữa việc chạy bộ quá mức và sự ham muốn tình dục.
Một nghiên cứu công bố năm 2022 của nhóm Anthony C. Hackney, Đại học Bắc Carolina tại Chapel Hill (Mỹ), phân tích dữ liệu từ 1.080 nam giới chạy sức bền. Trong đó, 595 người đang tập chuyên biệt để hoàn thành cự ly marathon 42,195km.
Nhóm tập marathon có điểm ham muốn tình dục thấp hơn khoảng 20% so với những người không tập theo mục tiêu này. Sau khi điều chỉnh theo tuổi, số năm tập luyện và tỉ trọng vận động cường độ cao là những yếu tố liên quan đáng chú ý với điểm ham muốn thấp.
Tuy nhiên, điểm số thấp hơn 20% không có nghĩa 20% người chạy bị “yếu sinh lý”. Nghiên cứu cũng không theo dõi từng người để xác định ham muốn thay đổi thế nào sau khi tăng lượng chạy. Khảo sát chỉ cho thấy mối liên hệ, chưa chứng minh chạy marathon là nguyên nhân.
Ham muốn là mức độ mong muốn hoạt động tình dục, khác với khả năng cương và khả năng sinh sản. Vì vậy, không thể lấy kết quả khảo sát ham muốn để kết luận người chạy nhiều bị rối loạn cương hay vô sinh.
Một đầu mối quan trọng nằm ở lượng năng lượng cơ thể được cung cấp. Sau khi trừ phần tiêu hao cho vận động, cơ thể vẫn cần năng lượng để duy trì các chức năng sống.
Khi phần còn lại không đủ trong thời gian dài hoặc ở mức nghiêm trọng, sức khỏe và thành tích thể thao có thể bị ảnh hưởng. Đây là nền tảng của hội chứng thiếu năng lượng tương đối trong thể thao, gọi tắt là REDs.
Tình trạng này có thể xuất hiện khi người tập tăng khối lượng vận động nhưng không tăng khẩu phần tương ứng, hoặc vừa tập nặng vừa ăn kiêng để giảm cân. Đồng thuận năm 2023 của Ủy ban Olympic quốc tế nêu giảm ham muốn và giảm cương buổi sáng là hai dấu hiệu tiềm năng của REDs ở nam giới. Tuy nhiên, chúng chưa đủ để tự chẩn đoán hội chứng.

Một số đàn ông tuổi trung niên rơi vào trạng thái giảm ham muốn tình dục - Ảnh: MINDCAFE
Mathis Grossmann, thuộc Đại học Melbourne, và Gary Wittert, thuộc Đại học Adelaide (Úc), giải thích trong một tổng quan nội tiết năm 2021: thiếu năng lượng có thể làm rối loạn hệ thống điều khiển từ não đến tinh hoàn, khiến nồng độ testosterone giảm. Hormone này có vai trò trong ham muốn tình dục, song mức hormone và biểu hiện thực tế còn phụ thuộc nhiều yếu tố.
Bằng chứng thực nghiệm đến từ nghiên cứu công bố năm 2024 của Đại học Công nghệ Nanyang (Singapore). 12 nam chạy sức bền trải qua ba điều kiện cung cấp năng lượng khác nhau, mỗi điều kiện kéo dài bốn ngày, theo thứ tự ngẫu nhiên.
Ở điều kiện thiếu năng lượng nhiều nhất, testosterone trung bình giảm từ 23,8 xuống 20,3 nmol/L, đồng thời mức mệt mỏi tăng. Thử nghiệm nhỏ, ngắn và không đo trực tiếp ham muốn, nhưng bổ sung bằng chứng rằng ăn không đủ so với lượng vận động có thể tác động đến hormone ở người chạy.

Chạy bộ vẫn mang đến nhiều lợi ích sức khỏe to lớn - Ảnh: BTC
Giảm ham muốn cũng đang được nghiên cứu như một tín hiệu cảnh báo. Một chương trình hợp tác quốc tế tuyển 405 nam vận động viên, công bố năm 2022, đối chiếu các triệu chứng tự khai với chỉ dấu lâm sàng. Trong những biểu hiện được khảo sát, giảm ham muốn hữu ích nhất để nhận diện người cần được đánh giá thêm về nguy cơ thiếu năng lượng.
Theo Clinical Journal of Sport Medicine, giảm ham muốn, mất cương buổi sáng, mệt mỏi, sụt cân, thành tích đi xuống hoặc chấn thương tái diễn là những lý do cần kiểm tra thêm. Bác sĩ phải đánh giá tổng thể, thay vì mặc định mọi thay đổi trong đời sống tình dục đều do tập luyện.
Với rối loạn nội tiết liên quan thiếu năng lượng, Grossmann và Wittert cho biết điều chỉnh dinh dưỡng và giảm lượng tập quá mức có thể giúp hồi phục. Hai tác giả viết: “Chưa có bằng chứng cho thấy điều trị bằng testosterone mang lại lợi ích” đối với tình trạng này.
Tất nhiên, những lợi ích sức khỏe từ chạy bộ vẫn vô cùng to lớn. Phân tích tổng hợp 11 thử nghiệm ngẫu nhiên năm 2023 còn ghi nhận vận động aerobic cải thiện chức năng cương.
Vấn đề cần chú ý là mức tập có phù hợp với dinh dưỡng và khả năng hồi phục hay không. Hiện chưa có ngưỡng km mỗi tuần áp dụng cho mọi nam giới để khẳng định "cứ vượt qua" là giảm ham muốn.
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận