Phóng to

Chờ phỏng vấn xin việc tại văn phòng Công ty CP Cung cấp giải pháp truyền thông VN, phần lớn các bạn là sinh viên - Ảnh: Q.Phương

Trắng tay vì bán hàng đa cấpHơn 1 triệu người tham gia mạng lưới bán hàng đa cấp

N.V.T. - sinh viên Trường đại học Công nghiệp TP.HCM - cho biết cuối tháng 9 bạn đọc được thông tin tuyển dụng làm thêm tại gia của Công ty CP Cung cấp giải pháp truyền thông VN ở đường Hoàng Văn Thụ, Q. Phú Nhuận (TP.HCM), gọi điện và được ngay lịch hẹn phỏng vấn.

Đóng tiền để... nhận việc

Đến ngày, T. mang đủ hồ sơ tới. Khi phỏng vấn, người của công ty chẳng mấy quan tâm đến hồ sơ, chỉ bảo phải đóng 590.000 đồng, trong đó 100.000 đồng là phí “duy trì phần mềm” và 490.000 đồng là “phí đào tạo, kích hoạt mã quản lý”(?). Nhân viên công ty này còn chỉ cho T. cách tăng thêm thu nhập, ví dụ như... tìm thêm người mới vào công ty làm việc, mời người khác mua sản phẩm...

Không chỉ T., rất nhiều sinh viên đã tìm đến và còn đang tìm đến nơi này. Một ngày giữa tháng 10, chúng tôi đến đây. Lúc này trong phòng chờ phỏng vấn có hàng chục bạn trẻ là sinh viên của nhiều trường. Tại đây, những người đi xin việc đều được cấp một mã số riêng.

Phỏng vấn chúng tôi là một người tên Xuân. Sau một hồi giảng giải về hình thức kinh doanh của công ty, Xuân yêu cầu tôi muốn được nhận vào làm việc phải đóng 590.000 đồng. Chúng tôi hỏi: “Cách kinh doanh sao giống bán hàng đa cấp quá vậy?”. Nhân viên này đổi giọng: “Anh suy nghĩ từ nay đến chiều, nếu muốn làm việc thì đến công ty đóng tiền và ký hợp đồng, không thì mất cơ hội”.

Lý giải vì sao công ty rao người xin việc sẽ được đào tạo kinh nghiệm miễn phí, nhưng khi đến xin việc phải đóng tiền mới nhận vào làm việc, ông Nguyễn Văn Nghĩa, tổng giám đốc Công ty CP Cung cấp giải pháp truyền thông VN, cho biết: “Công ty thu 100.000 đồng là phí duy trì phần mềm quản lý doanh số theo năm. Số tiền 490.000 đồng không phải là phí đào tạo mà là tiền trách nhiệm, tiền giữ chân, để tránh tình trạng các bạn làm sai các quy định của công ty”.

Không tha cả sinh viên nghèo

Lần theo thông tin tuyển dụng làm việc tại gia của Công ty TNHH DV HTV SH ở đường Nguyễn Xí, Q.Bình Thạnh (TP.HCM) chúng tôi đăng ký xin việc. Tại buổi phỏng vấn, người tên Thuận cho biết công việc hằng ngày là nhập dữ liệu và đăng tin bài theo quy định của công ty. Mức thu nhập Thuận đưa ra khá hấp dẫn: nếu làm việc siêng năng thì hằng tháng có thể kiếm 6-7 triệu đồng. Tuy nhiên, điều kiện để được công ty nhận vào làm việc là người xin việc phải đóng 145.000 đồng. “Tiền này là chi phí bảo trì phần mềm. Công ty cung cấp phần mềm cho bạn nên bạn phải đóng tiền bảo trì”, Thuận cho biết. Những người sau khi đóng tiền vào làm việc lại lên mạng đăng tin, tuyển dụng những người mới... tiếp tục đóng tiền cho công ty.

Theo tìm hiểu của chúng tôi, hàng loạt công ty khác tại TP.HCM như: Công ty TNHH TTT (đường Tôn Thất Thuyết, P.18, Q.4), Công ty CP DV-DL-TM điện tử TĐ (trụ sở ở đường Lạc Long Quân, P.5, Q.11), Công ty quảng cáo V (Tân Sơn Nhì, P.Tân Sơn Nhì, Q.Tân Phú), Công ty CP đầu tư D (đường Lê Quang Định, P.1, Q.Gò Vấp)... đều đang rao tuyển nhân viên, cộng tác viên làm việc tại gia với mức thu nhập 3 - 5 triệu đồng/tháng. Tuy nhiên, để được nhận vào làm việc, người xin việc phải đóng cho công ty một số tiền nhất định, hoặc mua một sản phẩm nhất định và rủ rê nhiều người khác cùng mua sản phẩm.

Ông Lê Xuân Dũng, phó giám đốc Trung tâm Hỗ trợ học sinh, sinh viên TP.HCM, cho biết hiện nay bán hàng đa cấp đang biến tướng thành những chiêu trò mới để dụ người tìm việc làm thêm, khá phổ biến là hình thức việc làm bán thời gian, 5 tiếng/tuần, hoặc làm việc tại nhà, thu nhập 4-5 triệu đồng/tháng...

Theo ông Dũng, để tránh bị mắc bẫy bán hàng đa cấp, người tìm việc, nhất là HS-SV, cần tỉnh táo trước những cám dỗ của loại hình kinh doanh này. “Những bạn lỡ tham gia bán hàng đa cấp thì nên dừng lại trước khi quá muộn, để không mất thời gian, đánh mất các mối quan hệ, mất đi tương lai vì bỏ bê việc học”, ông Dũng khuyên.