6 chiến lược đưa Cần Giờ thành đô thị biển sinh thái bền vững

Nhiều định hướng, chiến lược được các chuyên gia hàng đầu về quy hoạch hiến kế tại hội thảo: "Phát triển bền vững Cần Giờ trong không gian phát triển mới của TP.HCM" tổ chức tại Cần Giờ ngày 10-11.

3 trụ cột trong mô hình phát triển mới Cần Giờ 

Trong bối cảnh quy hoạch tổng thể TP.HCM định hình lại không gian đô thị theo hướng đa trung tâm và hội nhập quốc tế sâu rộng, Cần Giờ đang sở hữu một vị thế vô cùng đặc biệt. Nơi đây không chỉ là cửa ngõ hướng biển duy nhất của thành phố mà còn đóng vai trò là "lá phổi xanh" bảo vệ hệ sinh thái và môi trường cho toàn bộ vùng Nam Bộ.

Theo ông Mai Trung Hưng - Chủ tịch UBND xã Cần Giờ, trong không gian phát triển mới với tầm nhìn dài hạn, Cần Giờ có điều kiện để xác lập rõ hơn vai trò, vị trí của mình trong cấu trúc phát triển chung của thành phố; phát huy lợi thế về biển, sinh thái, cảnh quan và dịch vụ; đồng thời đóng góp tích cực hơn vào động lực tăng trưởng của thành phố trong giai đoạn tới.

Quan trọng nhất, theo ông Hưng, phát triển Cần Giờ phải đạt được yêu cầu cân bằng giữa phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường, vừa bảo đảm chất lượng sống của người dân.

Đóng góp ý kiến, Ths. KTS Sầm Minh Tuấn - Giám đốc Viện Nghiên cứu Thiết kế Đô thị - Viện Quy hoạch đô thị và nông thôn quốc gia (VIUP) cho rằng Cần Giờ không còn là điểm cuối của hướng phát triển đô thị phía Nam mà đã trở thành không gian bản lề, nơi đô thị trung tâm gặp biển, nơi hệ thống sông Sài Gòn - Đồng Nai kết nối với các tuyến hàng hải quốc tế, nơi kinh tế biển và hệ sinh thái tự nhiên cùng tham gia định hình tương lai TP.HCM. 

Quy hoạch tổng thể TP.HCM định hướng tổ chức không gian theo mô hình siêu đô thị đa cực, đa trung tâm, với năm cực động lực, năm trung tâm vệ tinh, năm hệ liên kết chiến lược và mười vùng quản trị phát triển thì cực động lực cảng biển - thương mại tự do - công nghiệp năng lượng phía Nam bao gồm các không gian chiến lược từ Châu Đức, Phú Mỹ, Cái Mép, Long Sơn đến Cần Giờ và khu vực ven biển liên quan.

"Đặc biệt, khi đặt Cần Giờ trong mối quan hệ với vịnh Gành Rái, hệ thống cảng Cái Mép - Thị Vải, Phú Mỹ, Long Sơn và Vũng Tàu, có thể nhận diện một cấu trúc không gian kinh tế biển có tiềm năng phát triển ở quy mô quốc tế, với những lợi thế mà không nhiều đô thị lớn trong khu vực có được" - ông Tuấn phân tích. 

Từ những phân tích về vị thế và vai trò, ông Tuấn đề xuất mô hình phát triển Cần Giờ dựa trên ba trụ cột quan hệ chặt chẽ gồm bảo tồn sinh thái làm nền tảng - phát triển kinh tế biển làm động lực - hình thành đô thị và du lịch biển chất lượng cao.

6 chiến lược để Cần Giờ thành đô thị biển bền vững

Cần Giờ có 75.000 ha được UNESCO công nhận khu dự trữ sinh quyển thế giới, theo quy hoạch, TP.HCM sẽ giữ nguyên gần 35.000 ha rừng ngập mặn, không chuyển đổi mục đích sử dụng.

Với định hướng trở thành đô thị hướng biển, KTS Nguyễn Nhật Linh từ Tập đoàn Sun Group cho rằng Cần Giờ phải phát triển theo hướng sinh thái, giữ lợi thế "độc bản" 75.000 ha thiên nhiên nhưng vẫn hình thành hệ sinh thái tiện ích quốc tế. Và với quy mô dân số 700.000 - 800.000 người vào năm 2050, giữ hệ sinh thái ngập mặn, không gian xanh trở thanh bài toán trong quá trình đô thị hóa của Cần Giờ. 

"Nhất là khu vực này đang tích hợp đầy đủ các dự án động lực đã và đang triển khai bao gồm nút giao giữa đường Rừng Sác và cao tốc Bến Lức - Long Thành; tuyến đường vượt biển kết nối Cần Giờ - Vũng Tàu; tuyến đường sắt đô thị Bến Thành - Cần Giờ; dự án khu đô thị du lịch biển Cần Giờ; dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ; hệ thống logistics, hạ tầng giao thông và các công trình đầu mối có liên quan", ông Linh phân tích.

TSKH.KTS.Ngô Viết Nam Sơn gợi ý 6 định hướng chiến lược phát triển bền vững Cần Giờ. Theo đó, bảo vệ tối thượng Khu dự trữ sinh quyển và thiết lập vùng đệm an toàn; quy hoạch không gian gắn liền với hiệu quả vận hành và mô hình TOD; tách bạch hoàn toàn giao thông ligistic hàng hóa và giao thông dân dụng - du lịch; bảo đảm mô hình "đô thị 15 phút" trong an cư lạc nghiệp; kiểm soát chặt chẽ hạ tầng giao thông xuyên qua vùng sinh thái nhạy cảm; quản lý bền vững "vùng xanh"" và "vùng nâu" trong vịnh Gành Rái - Cần Giờ.

"Phát triển Cần Giờ thành một đô thị biển sinh thái bền vững là sứ mệnh lịch sử nhưng đầy thách thức của TP.HCM. Thành công của đồ án này phụ thuộc nhiều vào năng lực quản trị tổng hợp và cơ chế hợp tác đa ngành, hợp tác công - tư cực kỳ chặt chẽ...", KTS Nam Sơn nhìn nhận.

TP.HCM định hướng Cần Giờ là đô thị biển xanh, gắn với bảo tồn hệ sinh thái

TP.HCM định hướng phát triển Cần Giờ trở thành không gian đô thị biển xanh, thông minh, thân thiện với môi trường, gắn với bảo tồn hệ sinh thái, phát triển du lịch sinh thái và nâng cao chất lượng sống của người dân.