Tháng 9 hằng năm là thời điểm chim tự nhiên bắt đầu vào mùa di cư. Khi bay vào đất liền, gặp những cánh đồng rộng lớn, những lùm cây rậm rạp ven biển, chúng dừng lại nghỉ và tìm kiếm thức ăn.

Dẹp nạn bẫy bắt chim trời mùa di cư

Nắm bắt được quy luật này, nhiều người sử dụng thiết bị phát ra tiếng chim, dùng xốp làm hình chim giả đặt trên các lùm cây, cánh đồng để dụ chim sà xuống. Xung quanh những con chim giả này đặt chi chít những que nhạ hoặc căng lưới bủa vây khiến chim trời bay vào “trận địa” sẽ mắc bẫy.

Các loài chim bị săn bắt chủ yếu là cò, cói, vạc. Sau khi săn bắt được, người dân dùng để chế biến các món ăn hoặc đem bán để kiếm thêm thu nhập. 

Những năm gần đây, Hà Tĩnh là một trong những địa phương rất quyết liệt dẹp nạn săn bắt chim trời, trả lại bình yên cho đàn chim di cư. Song, vì lợi nhuận cũng như vốn đầu tư dụng cụ bẫy bắt chim khá rẻ nên vấn nạn này vẫn chưa được dẹp bỏ triệt để.

Để chủ động bảo vệ đàn chim trời, từ đầu tháng 9 đến nay, các lực lượng công an, kiểm lâm phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương các xã tổ chức nhiều đợt ra quân thu giữ hàng ngàn dụng cụ dùng để bẫy bắt chim trời như cò xốp, que nhạ, lưới trên các cánh đồng và khu vực các đầm nước sát bờ biển.

Xã Cổ Đạm có bờ biển kéo dài, dọc bờ biển có sông, ao hồ và những lùm cây rậm rạp, địa hình này thu hút các đàn chim di cư đến trú ngụ, tìm thức ăn. Vì vậy, những năm trước đây nạn săn bắt chim trời ở đây nở rộ.

Những năm 2020, Thủ tướng Chính phủ ban hành chỉ thị về một số giải pháp cấp bách quản lý động vật hoang dã; chính quyền địa phương và lực lượng chức năng tại xã Cổ Đạm tăng cường kiểm tra, xử lý nên tình trạng săn bắt động vật hoang dã nói chung, nạn đánh bắt cò, cói đã giảm nhưng chưa thể dẹp bỏ hẳn.

Từ đầu tháng 9 đến nay, lực lượng chức năng xã Cổ Đạm tổ chức tháo dỡ, tiêu hủy hơn 5.000 que nhạ, 550 con cò xốp, 10 chòi dựng cùng nhiều dụng cụ như lưới, cọc, loa phát tiếng chim; đồng thời thả hơn 20 con chim mồi về môi trường tự nhiên.

Tại xã Kỳ Hoa, phường Trần Phú, Thành Sen, lực lượng chức năng cũng chủ động ra quân thu giữ và tiêu hủy hàng trăm con cò xốp, hàng ngàn que nhạ, 600m lưới, nhiều bộ phát tín hiệu dụ chim và phá hàng chục lùm, lán dùng để bẫy bắt chim trời.

Thu giữ hàng chục ngàn dụng cụ bẫy bắt chim trời

Trao đổi với Tuổi Trẻ, ông Trương Quốc Long - Phó chi cục trưởng Chi cục Kiểm lâm tỉnh Hà Tĩnh, cho biết để dẹp bỏ tình trạng săn bắt chim trời, ngay từ cuối tháng 8-2026, đơn vị chủ động tham mưu UBND xã, phường ban hành kế hoạch, văn bản chỉ đạo tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật, nâng cao nhận thức, ý thức, trách nhiệm về bảo vệ các loài động vật hoang dã, chim di cư đến các tầng lớp Nhân dân.

Tổ chức ký cam kết với các nhà hàng, khách sạn, hộ kinh doanh tại các chợ trên địa bàn không quảng cáo, kinh doanh, giết mổ, chế biến, tàng trữ trái pháp luật các loài động vật hoang dã, chim tự nhiên, di cư.

Phối hợp với chính quyền địa phương, các cơ quan chức năng tập trung tuần tra, kiểm tra các địa bàn thường xảy ra tình trạng săn, bắt động vật hoang dã, chim tự nhiên, di cư, nhất là tại các khu vực cư trú, điểm dừng chân của chim di cư, động vật hoang dã.

Thời gian qua, ngành kiểm lâm cùng lực lượng liên ngành tiến hành 82 lượt kiểm tra việc săn bắt bẫy chim tự nhiên, chim di cư; làm việc tại các chợ, điểm buôn bán trên địa bàn.

Kết quả kiểm tra đã phát hiện, tịch thu, tiêu hủy 20.109 các loại công cụ, dụng cụ, thiết bị dùng để đánh, bắt, bẫy chim tự nhiên, di cư; thả vào môi trường tự nhiên 110 con chim mồi và chim mắc bẫy còn sống; xử phạt vi phạm hành chính 1 vụ, phạt tiền 3 triệu đồng.

Biến chim trời thành thứ trên bàn ăn, các nền tảng số không vô can

Thỉnh thoảng đi công tác các tỉnh, người ta rỉ tai mời nhau: "Ở đây có món chim trời ngon lắm". Mỗi mùa chim di cư - thường rộ vào tháng 4 và khoảng tháng 9-10, lưới tàng hình lại giăng kín bờ bãi, loa dẫn dụ kêu thâu đêm, cò giả cắm trắng đồng.