Theo báo Kyiv Post ngày 18-7, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk đã hoan nghênh những phát biểu mới nhất của Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky về quan hệ Warsaw - Kiev, cho thấy hai bên đều sẵn sàng hàn gắn quan hệ ngoại giao sau nhiều tuần căng thẳng vì những bất đồng trong quá khứ.

"Chúng tôi sẵn sàng đối thoại một cách nghiêm túc và thiện chí về cả những vấn đề đang gắn kết lẫn chia rẽ chúng ta hiện nay", ông Tusk viết trên mạng xã hội X.

Phản hồi của Thủ tướng Ba Lan được đưa ra sau cuộc họp với các quan chức Ukraine do ông Zelensky chủ trì vào ngày 17-7 để bàn về quan hệ song phương. 

Theo Hãng tin Reuters, tại cuộc họp, nhà lãnh đạo Ukraine nhấn mạnh việc cải thiện quan hệ là vô cùng quan trọng, trong bối cảnh Ba Lan đã hỗ trợ rất lớn cho Kiev kể từ khi xung đột với Nga nổ ra năm 2022. 

Ông cũng khẳng định việc bảo vệ độc lập của Ukraine trực tiếp góp phần đảm bảo an ninh cho Ba Lan.

"Các ưu tiên đã rõ ràng: Tất cả chúng ta ở châu Âu đều cần một mối quan hệ láng giềng tốt đẹp, bình đẳng và đôi bên cùng có lợi dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau", ông Zelensky viết trên X sau cuộc họp.

Để thu hẹp khoảng cách ngoại giao, ông đã vạch ra một lộ trình gồm 5 điểm nhằm giải quyết các tranh chấp lịch sử nhạy cảm và cải thiện quan hệ song phương. 

Trước hết, hai bên sẽ triển khai các biện pháp cụ thể qua kênh ngoại giao để giải quyết ngay những điểm nóng đang gây căng thẳng giữa Kiev và Warsaw. 

Ukraine cũng sẽ minh bạch kho lưu trữ bằng cách mở các hồ sơ do Cơ quan An ninh (SBU) và Cơ quan Tình báo đối ngoại nắm giữ, liên quan đến những sự kiện bi thảm tại vùng Volyn hồi thế kỷ 20.

Đồng thời Kiev sẽ cấp một số lượng lớn giấy phép cho công tác tìm kiếm, khai quật hài cốt và mở rộng hợp tác với các chuyên gia Ba Lan. 

Bên cạnh nỗ lực cấp nhà nước, hai bên sẽ áp dụng những hình thức mới nhằm mở rộng giao lưu, gắn kết lịch sử và đối thoại văn hóa giữa người dân. 

Cuối cùng, Ukraine sẽ tăng cường ngân sách và năng lực cho Viện Tưởng niệm quốc gia để cơ quan này đại diện và bảo vệ hiệu quả hơn quan điểm lịch sử của đất nước.

Quan hệ song phương giữa hai nước từng sa sút vào tháng 5 vừa qua, sau khi ông Zelensky quyết định đặt tên cho một đơn vị quân đội theo "tên các anh hùng Quân đội khởi nghĩa Ukraine (UPA)".

Động thái trên đã vấp phải làn sóng chỉ trích mạnh mẽ tại Ba Lan, do những bất đồng lịch sử về vai trò của lực lượng UPA trong thảm kịch đối với thường dân Ba Lan tại vùng Volyn thời Thế chiến 2. 

Tổng thống Ba Lan Karol Nawrocki sau đó đã tước bỏ Huân chương Đại bàng trắng (phần thưởng cao quý nhất của Ba Lan) từng trao cho ông Zelensky vào năm 2023. 

Thủ tướng Ba Lan và Thủ tướng Ukraine bắt tay nhau giữa căng thẳng ngoại giao

Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk và Thủ tướng Ukraine Yulia Svyrydenko đã gửi đi các thông điệp giữa căng thẳng ngoại giao khi dự Hội nghị tái thiết Ukraine.