Những người thầy gieo mầm yêu thương ở ngôi trường đặc biệt

Hai cô là những gương mặt trong số 1.113 nhà giáo trẻ được Thành Đoàn TP.HCM tuyên dương năm nay. Cô Nguyễn Thị Ngọc Hiền là một trong 193 nhà giáo đạt danh hiệu hai lần liên tục, năm 2024 và 2026.

Ở Trường Chuyên biệt Bình Minh, mỗi lớp chỉ khoảng 10 học sinh. Phần lớn học trò gặp khó khăn về trí tuệ, chậm phát triển, hạn chế khả năng giao tiếp và tương tác xã hội. Giáo viên không chỉ dạy kiến thức mà còn phải kiên trì hướng dẫn từng kỹ năng sinh hoạt, chăm sóc cá nhân, giúp các em từng bước tự lập và hòa nhập. Chưa nói đến những lần các cô bị học trò bất ngờ "gây thương tích".

Nhưng ở đó, một lời nói trọn vẹn, một cử chỉ chủ động hay một lần học trò biết bày tỏ cảm xúc đều có thể trở thành niềm vui lớn.

Hạnh phúc khi học trò cất lời

Với cô giáo Nguyễn Thị Ngọc Hiền, có những khoảnh khắc trong lớp học mà dù thời gian trôi qua vẫn còn nguyên vẹn trong ký ức.

Một trong số đó là lần cô hướng dẫn học sinh trong giờ kỹ năng giao tiếp. Cậu học trò nhỏ bỗng cất lời: "Con yêu mẹ!". Nhưng ngay sau câu nói ấy, đôi mắt em rưng rưng, gương mặt cúi xuống như chất chứa một nỗi buồn khó gọi thành tên.

Cô Hiền hiểu vì sao em có cảm xúc đặc biệt như vậy. Mẹ mất khi em vừa chào đời, từ đó em chủ yếu được nội và cô chăm sóc, nuôi dưỡng.

Là giáo viên giáo dục đặc biệt, cô hiểu rằng với những học sinh như em, việc biết nói một câu, chủ động bày tỏ cảm xúc hay giao tiếp với người xung quanh không đơn thuần là một kỹ năng được học trong lớp. Đó còn là cánh cửa giúp các em kết nối với thế giới.

Cô bắt đầu từ những điều nhỏ nhất: kiên trì hướng dẫn em cách thể hiện nhu cầu, tạo cơ hội tương tác với bạn bè, rèn kỹ năng tự lập và từng bước mở rộng khả năng hòa nhập. Cô cũng chia sẻ với gia đình những phương pháp hỗ trợ phù hợp để người thân cùng nhà trường đồng hành với em.

"Đôi khi, điều người giáo viên trao cho học trò không chỉ là kiến thức, mà còn là sự kiên nhẫn, niềm tin và cơ hội để các em nhận ra giá trị của bản thân", cô Hiền chia sẻ.

Sinh năm 1993, hiện là tổ phó chuyên môn, Bí thư Chi đoàn Trường Chuyên biệt Bình Minh, cô Hiền nhiều năm liền đạt thành tích tốt trong giảng dạy và hoạt động phong trào. Năm 2024 và 2026, cô đều được tuyên dương danh hiệu Nhà giáo trẻ tiêu biểu TP.HCM.

Không ngừng tìm tòi phương pháp giáo dục phù hợp với từng học sinh, cô có những sáng kiến, tập trung ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để xây dựng tài liệu học tập đa giác quan, trò chơi cá nhân hóa và đổi mới công tác chủ nhiệm theo hướng chuyển đổi số.

Ngoài giờ lên lớp, cô Hiền còn tích cực tham gia công tác Đoàn, chăm lo học sinh có hoàn cảnh khó khăn. Công trình thanh niên "Thùng sữa yêu thương" được triển khai trong năm học 2025-2026, vận động đoàn viên đóng góp kinh phí trao sữa cho học sinh khó khăn vào những dịp đặc biệt.

Với cô, mỗi học sinh có một khả năng và nhịp phát triển riêng. Người giáo viên phải tìm cách mở ra cơ hội để từng em phát huy những gì mình có.

Kiên trì gieo những mầm xanh

Cũng tại Trường Chuyên biệt Bình Minh, cô giáo Nguyễn Thị Hoài có một cách riêng để đồng hành cùng học trò. Gắn bó với công tác giảng dạy từ tháng 9-2016, cô không chỉ tận tâm trong giờ học mà còn là nhân tố tích cực trong các hoạt động văn nghệ của nhà trường.

Một tiết mục biểu diễn tưởng chừng đơn giản với học sinh bình thường đôi khi lại là thử thách lớn đối với học sinh trường chuyên biệt. Có em khó ghi nhớ động tác, có em chưa thể phối hợp nhịp nhàng, có em cần được hướng dẫn từng bước và tập đi tập lại nhiều lần.

Cô Hoài kiên nhẫn chia nhỏ từng động tác, hướng dẫn từng học sinh, phối hợp với giáo viên chủ nhiệm để các em có thể tham gia tiết mục theo khả năng của mình.

Theo cô Nguyễn Thị Huyền Trang, Phó hiệu trưởng Trường Chuyên biệt Bình Minh, cô Hoài là một trong những nhân tố chủ chốt của phong trào văn nghệ nhà trường. Dù không còn tham gia ban chấp hành chi đoàn trong những nhiệm kỳ gần đây, cô vẫn rất nhiệt tình với hoạt động tập thể.

Cô Hoài cũng đạt nhiều thành tích chuyên môn, được công nhận giáo viên dạy giỏi cấp tiểu học và chuyên biệt. Trong giảng dạy, cô mạnh dạn ứng dụng công nghệ thông tin và AI để xây dựng học liệu, trò chơi học tập phù hợp với khả năng tiếp nhận của học sinh.

Một trong những câu chuyện khiến cô Hoài nhớ mãi là cậu học trò tên N. Khi mới được cô đón vào lớp, em đã hơn 10 tuổi nhưng chưa có ngôn ngữ, chỉ phát ra được một vài âm đơn giản như "u", "ơ" để chào cô hoặc thể hiện nhu cầu.

Suốt hai năm, cô và học trò kiên trì tập luyện, lặp đi lặp lại từng âm, từng từ. Rồi một ngày, N bắt đầu nói được những từ đầu tiên. Với nhiều người, đó có thể là điều bình thường, nhưng với cô giáo và gia đình em, đó là một bước tiến vô cùng quý giá.

Hơn ba năm sau khi rời trường, N vẫn thường xuyên nhắn tin cho cô mỗi khi nhớ trường, nhớ cô. Những dòng tin còn lộn xộn về câu chữ, ngữ pháp nhưng với cô Hoài, đó là món quà không gì thay thế được.