Người Việt 'giữ lửa' bếp Nhật

Không sinh ra trên đất nước mặt trời mọc nhưng chính những người Việt này đã góp phần giữ cho ngọn lửa ẩm thực nơi đây luôn rực sáng bằng sự nhiệt thành của cuộc mưu sinh xa xứ.

Người Việt "giữ lửa" bếp Nhật - Ảnh 1.

Những người Việt nhiệt thành phục vụ khách trong nhà hàng Nhật - Ảnh: NGỌC HIỂN

Tokyo hay Osaka từ lâu đã là những "thủ phủ" của văn hóa ẩm thực Nhật Bản với vô vàn món ăn và nhà hàng mang đậm phong cách xứ sở hoa anh đào. Ít ai biết rằng phía sau những món ăn nức tiếng làm say lòng thực khách bốn phương có sự đóng góp âm thầm của hàng vạn lao động và du học sinh Việt.

Họ đã tham gia sâu vào nền công nghiệp ẩm thực Nhật, đồng thời là cầu nối văn hóa bằng chính sự tỉ mỉ, vui vẻ và lòng hiếu khách muôn đời của người Việt.

"Đại sứ" ẩm thực trên đất Phù Tang

Chuyến tàu cao tốc Shinkansen rời ga Tokyo, lao vút như mũi tên với vận tốc lên đến 320km/h đưa chúng tôi đến Osaka sau chỉ hơn hai giờ.

Màn đêm buông xuống, sông Dotonbori - trái tim không ngủ của Osaka - rộn ràng với những thanh âm sôi động, ánh đèn rực rỡ và thơm phức mùi thức ăn hàng quán đôi bờ.

Ghé vào nhà hàng sushi băng chuyền nổi danh, việc đầu tiên như bao nơi khác ở Nhật là phải xếp hàng chừng nửa tiếng mới đến lượt khi một nhóm khách no nê bước ra.

"Irasshaimase!". Tiếng chào vang lên đưa chúng tôi vào không gian ẩm thực với hàng trăm đĩa sushi đủ sắc màu lướt trên băng chuyền để thực khách thưởng thức. Những phụ bếp trẻ măng với đôi tay thoăn thoắt ép cơm, lướt dao sắc lẹm trên từng thớ cá tươi rói… khiến ai cũng trầm trồ.

Người Việt "giữ lửa" bếp Nhật - Ảnh 2.

Nhóm đầu bếp Việt làm tại quán Kinryu Ramen nổi tiếng ở Osaka - Ảnh: NGỌC HIỂN

"Anh là người Việt ạ?" - nam phục vụ kéo khẩu trang xuống hỏi tôi với nụ cười hiền khi gặp đồng hương. Tôi cũng ồ lên khi hơn 20 nhân viên từ thu ngân, phụ bếp, đứng bếp là người Việt.

Chàng nhân viên Trần Công Khải (25 tuổi) kể hơn một năm ở Nhật, tiệm này là nơi giúp Khải kiếm tiền trang trải cuộc sống và gửi "chút đỉnh" về quê nhà Ninh Bình.

Chân ướt chân ráo đến xứ người, Khải cậy đồng hương giới thiệu việc, lăn lộn nhiều hàng quán cuối cùng cũng tạm cắm rễ nhà hàng này bởi toàn bộ nhân viên người Việt.

"Ở đây em cảm thấy thân thuộc, có người miền Bắc, miền Trung nhưng vẫn nói tiếng Việt, dù mỗi người mỗi cảnh ngộ nhưng ai cũng yêu thương, đùm bọc nhau làm ăn", Khải kể.

Nữ du học sinh có nét mặt phúc hậu Nguyễn Phương Minh (23 tuổi, quê Nghệ An) cũng "thâm niên" gần hai năm làm bếp.

Minh kể người Nhật chuộng tuyển người Việt bởi tính chịu thương chịu khó và cũng học hỏi được sự cẩn thận, tỉ mỉ như họ.

Theo Minh, làm bếp ở Nhật không khó, mọi món ăn đều đã có công thức, nêm nếm gia vị theo liều lượng, nhân viên "cứ thế mà làm". Hơn nữa quán đông người Việt, người đi trước chỉ bảo người đi sau mà công việc trơn tru, mỗi tháng lĩnh lương đều đều.

"Anh em hay đùa nhau mình là đại sứ ẩm thực cũng đúng, bởi quán xá, linh hồn là của người Nhật nhưng khâu vận hành để có những món ngon đến bàn thì người Việt góp sức rất nhiều" - Minh kể.

Một điều thú vị là cứ quán nào có nhân viên Việt, quán đó có sức trẻ, có nụ cười chào khách trìu mến và đương nhiên là phong cách phục vụ cũng rất năng động thường thấy của người Việt trẻ.

Người Việt "giữ lửa" bếp Nhật - Ảnh 3.

Những quán Izakaya ở Tokyo luôn nhiều có người Việt phục vụ, nấu nướng - Ảnh: NGỌC HIỂN

Xây tổ ấm nơi đất khách

Hành trình chiêm nghiệm văn hóa ẩm thực Nhật Bản đưa tôi đến một điều ấn tượng là nhiều cặp vợ chồng Việt sang Nhật theo dạng đoàn tụ. Họ xây tổ ấm ở Nhật, sinh con và tạo dựng cuộc sống xoay quanh ngành ẩm thực Nhật.

Tuy nhiên, đằng sau mức thu nhập tốt và môi trường giáo dục văn minh cho con trẻ là những cuộc đấu tranh âm thầm với rào cản ngôn ngữ và nỗi nhớ nhà.

Tan ca làm việc ở quán nướng Wagyu, Hoàng Minh Thái (34 tuổi, quê Quảng Trị) như bao lao động Việt khác đạp xe về nhà trọ. Trong quán luôn có từ 30-40 người Việt luân phiên làm việc, phối hợp ăn ý từ mời khách, chọn món đến chế biến, phục vụ, tính tiền. Quán lúc nào cũng đông như nêm, ai cũng tất bật làm việc.

Cơ duyên đến Nhật của Thái bắt đầu từ bước đi tiên phong của người vợ Như Lam. Năm 2017, vợ anh sang Nhật và rước chồng đoàn tụ năm sau. Vợ chồng bắt đầu cuộc sống lứa đôi tại vùng Kansai.

Tám năm, tổ ấm nhỏ lần lượt đón hai thành viên mới. Điều làm gia đình trẻ này ấm lòng chính là thế hệ F2 bắt đầu hòa nhập sâu vào xã hội Nhật khi học trường công, nói tiếng Nhật như người bản xứ.

Người Việt "giữ lửa" bếp Nhật - Ảnh 4.

Những quán Izakaya ở Tokyo luôn nhiều có người Việt phục vụ,nấu nướng - Ảnh: NGỌC HIỂN

Cuộc sống vợ chồng xoay quanh nền công nghiệp ẩm thực Nhật khi vợ làm quản lý thực tập sinh chuyên sản xuất sushi, cơm cuộn… bỏ sỉ cho các hàng quán.

"Người Việt mình tham gia rất sâu vào chuỗi ẩm thực Nhật khi đi vào các công ty sản xuất, chế biến ẩm thực đóng gói, giao thức ăn đến làm phục vụ, chế biến trong các nhà hàng to nhỏ ở Nhật", chị Lam nói.

Tuy làm ăn ổn định, vợ chồng anh Thái lại không muốn định cư ở đây bởi ngôn ngữ vẫn là rào cản lớn, nhiều năm làm việc nhưng vốn tiếng Nhật của Thái chưa khá hơn bao nhiêu. Thay vào đó, họ đã mua một miếng đất ở quê, dự định cháu thứ hai học xong lớp 1 sẽ hồi hương mở nhà hàng Nhật.

Còn với Đặng Minh Hải (28 tuổi, quê Hà Nội), sau năm năm đoàn tụ cùng vợ và hạ sinh một thiên thần, Hải quyết định mua luôn một căn nhà trị giá 7 tỉ đồng. Thu nhập vợ ổn, phía ngân hàng Nhật cho vay đến 80% giá trị nhà, lãi suất chỉ 0,8%/năm, thời hạn 35 năm.

Với chính sách cho vay đến 100%, được khấu trừ thuế thu nhập cá nhân trên khoản vay giúp nhiều cặp vợ chồng Việt mua nhà rất dễ dàng.

Hiện Hải làm nghề "đi chợ" cho nhà hàng khi kiểm đếm thực phẩm, cân đối sản phẩm, đặt mua từ các nhà cung ứng.

"Ở quê chẳng mấy khi đi chợ nhưng qua đây công việc đưa đẩy làm nghề "đi chợ" cho nhà hàng, cũng có cái mệt nhưng cũng có cái vui, vui nhất là đến chỗ làm có anh em đồng hương, đêm về nhà có vợ con đợi mình" - Hải bộc bạch.

Khi những chuyến tàu điện cuối cùng trong ngày rời ga, những cánh cửa nhà hàng vừa khép lại, những bạn trẻ Việt bắt đầu dọn dẹp, lau chùi bếp núc. Họ không sinh ra trên đất nước mặt trời mọc nhưng chính họ góp phần giữ cho ngọn lửa ẩm thực nơi đây luôn rực sáng bằng sự nhiệt thành của cuộc mưu sinh xa xứ.

Người Việt "giữ lửa" bếp Nhật - Ảnh 5.

Hai nữ thu ngân người Việt ban ngày đi học, ban đêm phục vụ trong nhà hàng Nhật Bản - Ảnh: NGỌC HIỂN

"Bóng hồng" rót rượu ở Tokyo

Không chấp nhận làm thuê, không ít người Việt đã thành công, tự mở ra những hàng quán Việt ở Nhật. Có những nhà hàng trở thành hội quán của người Việt, nơi tổ chức lễ thành hôn, vu quy. Thậm chí có những ông chủ Việt tham gia sâu vào ngành kinh tế đêm khi thuê mặt bằng, mở quầy bar, quán rượu ngay tại Tokyo.

Trong các con ngõ nhỏ ở những khu phố ăn chơi đêm Tokyo, không khó để bắt gặp những cô gái trẻ Việt đứng đón khách cho quầy bar Việt. Phía dưới ánh đèn mờ, có một thế giới mưu sinh khác của những bóng hồng làm nghề rót rượu, phục vụ và trò chuyện cùng thực khách.

Không giống như hình ảnh những du học sinh tất bật trong nhà hàng, công việc của những cô gái làm việc tại các quán bar đòi hỏi thứ "vũ khí" khác là sự xinh đẹp, khéo léo trong giao tiếp, một vốn tiếng Nhật đủ sâu để hiểu được những tâm sự của khách hàng.

Hương Ly (22 tuổi, quê Hà Nội) kể rằng nghề rót rượu là nghề kiếm được nhiều tiền nhất, song cũng cực nhất.

"Nhiều người Nhật đứng tuổi có tiền, có địa vị nhưng họ rất cô đơn nên đến quán không chỉ để uống rượu mà mua sự lắng nghe. Mình phải biết khi nào nên cười, khi nào nên gật đầu chia sẻ, thậm chí khi nào cần khéo léo từ chối những lời tán tỉnh, ngỏ ý quá đà" - Ly nói.

Người Việt thân thiện xứ người

Anh Kenji Sato, chủ một nhà hàng Izakaya tại Tokyo, kể rằng lúc đầu tuyển nhân viên người Việt vì thiếu lao động, song càng làm việc càng thấy người Việt học rất nhanh, chịu khó và đặc biệt là có sự gắn kết tình cảm rất tốt với khách hàng.

"Nhiều khách quen đến quán không chỉ vì món ăn mà vì họ muốn gặp và trò chuyện với những nhân viên người Việt ở đây nữa" - anh Kenji kể.

Người Việt "giữ lửa" bếp Nhật - Ảnh 6.Thăm nước Nhật nhớ cuộc Đông Du

Chúng tôi đến thăm nước Nhật một ngày cuối xuân 2026. Đất nước văn minh, hiện đại và phồn vinh ấy có biết bao điều để mình tìm hiểu và học hỏi. Đó cũng là mục đích mà nhiều thanh niên Việt Nam đã tìm đến đây từ 121 năm trước.


Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất