Trong bối cảnh Washington nỗ lực ngăn chặn sự thống trị của Trung Quốc trong ngành khoáng sản thiết yếu, một quan chức Bộ Năng lượng Mỹ cho rằng các đổi mới trong tái chế rác thải điện tử, công nghệ tinh luyện và xử lý có thể giúp Mỹ vượt qua Trung Quốc.

Theo báo South China Morning Post ngày 10-3, phát biểu tại sự kiện do Hội đồng Quan hệ đối ngoại (CFR) tổ chức, trợ lý Bộ trưởng Năng lượng Audrey Robertson cho biết việc tái chế kim loại, vật liệu và nam châm trong nước là một trong những con đường nhanh nhất để Mỹ tác động đến chuỗi cung ứng khoáng sản quan trọng.

Bà Robertson cho biết các doanh nghiệp trên khắp nước Mỹ đang tiên phong phát triển những kỹ thuật mới giúp quy trình chế biến hiệu quả hơn.

"Công nghệ mới trong lĩnh vực này sẽ là nhân tố thay đổi cuộc chơi. Tôi tin rằng trong 12 tháng tới, sản lượng từ vật liệu tái chế và bột đen sẽ tăng đáng kể", bà Robertson nói.

Bột đen là lớp bột thu được từ pin lithium-ion sau xử lý, chứa nhiều khoáng sản thiết yếu có giá trị.

Bà Robertson cũng ca ngợi những tiến bộ trong công nghệ tinh luyện của Mỹ.

Theo bà, các phòng thí nghiệm đang phối hợp với doanh nghiệp để phát triển công nghệ cho phép xử lý nhiều loại khoáng sản thiết yếu trong cùng một quy trình, thay vì phải thay đổi dây chuyền cho từng loại quặng như hiện nay.

Dù vậy, việc giảm phụ thuộc vào Trung Quốc vẫn là thách thức lớn.

Ông Nathan Ratledge, CEO Công ty công nghệ tách khoáng sản Alta Resource Technologies (bang Colorado), nhận định vấn đề "nghiêm trọng hơn tưởng tượng", khi Mỹ đang cố gắng "hóa giải 30 năm độc quyền chiến lược chỉ trong 24 tháng".

Tuy nhiên, bà Robertson cho rằng chính việc các doanh nghiệp Trung Quốc đang vận hành những quy trình sẵn có có thể khiến họ ít động lực đổi mới, trong khi những tiến bộ công nghệ của Mỹ có thể giúp Washington vượt lên trong lĩnh vực tinh luyện và xử lý.

Những phát biểu này được đưa ra trong bối cảnh chính quyền Tổng thống Donald Trump đẩy mạnh các chính sách công nghiệp và ngoại giao nhằm giảm phụ thuộc vào khoáng sản quan trọng từ Trung Quốc.

Năm ngoái, Bắc Kinh đã gây chấn động nhiều ngành công nghiệp Mỹ khi thắt chặt xuất khẩu đất hiếm để đáp trả cuộc chiến thương mại với Washington.

Tháng trước, Mỹ khởi động sáng kiến trị giá 12 tỉ USD mang tên "Dự án Vault" nhằm xây dựng kho dự trữ thương mại khoáng sản thiết yếu quy mô lớn, đồng thời thiết lập mức giá sàn và chính sách thuế quan để phá vỡ sự kiểm soát của Trung Quốc đối với nguồn cung.

Bộ Ngoại giao Mỹ cũng mời hơn 50 quốc gia tham dự Hội nghị Bộ trưởng Khoáng sản thiết yếu nhằm xây dựng khu vực thương mại ưu đãi với các đồng minh, giảm rủi ro gián đoạn từ bên ngoài.

Trong báo cáo tháng trước, CFR cảnh báo Mỹ đang ở "bước ngoặt nguy hiểm" do phụ thuộc quá mức vào Trung Quốc, đồng thời khuyến nghị Washington đẩy mạnh đổi mới công nghệ, mở rộng thu hồi, tái chế và tăng cường hợp tác nghiên cứu với các đồng minh.

Mỹ lập kho dự trữ khoáng sản chiến lược 12 tỉ USD để thoát phụ thuộc Trung Quốc

Dự án sắp được Tổng thống Donald Trump khởi động được cho là đã thu hút sự tham gia vượt dự kiến, do doanh nghiệp kỳ vọng có công cụ bảo vệ trước biến động giá của các nguyên liệu chủ chốt mà không cần tự duy trì kho dự trữ riêng.