Làng chài Cảnh Dương (xã Hòa Trạch, tỉnh Quảng Trị) được biết đến là một trong “Bát danh hương” - tức tám làng cổ có danh tiếng lâu đời của vùng đất Quảng Bình cũ. Theo sử sách, làng Cảnh Dương được thành lập năm Quý Mùi (1634), đến nay đã gần 400 năm tuổi.

Trải qua hàng trăm năm bám biển mưu sinh, tín ngưỡng thờ cúng cá voi đã trở thành nét văn hóa, tâm linh gắn bó mật thiết với người dân làng biển này.

Hiện nay người dân Cảnh Dương đang thờ phụng hai bộ xương cá voi “Đức Ông” và “Đức Bà” tại Ngư Linh Miếu. Theo dân làng Cảnh Dương, cá bà “lụy” vào vùng biển này năm Kỷ Tỵ (1809), cá ông “lụy” vào năm Đinh Mùi (1907).

Hai bộ xương cá voi khổng lồ được đặt trên hai sạp gỗ trong Ngư Linh Miếu, ở giữa là điện thờ. Nhiều đốt sống, xương vây hình cánh quạt và xương đầu cá voi được người dân gìn giữ, bảo quản cẩn thận. Đặc biệt, bốn thanh xương sườn cong hình cánh cung được dựng sát tường, cao hơn 4m, người dân ví như những cặp ngà voi khổng lồ.

Là người đảm nhiệm việc trông coi miếu, ông Đậu Văn Hải (69 tuổi, thôn Cảnh Dương Bắc) cho biết do trải qua hai cuộc chiến tranh, nhiều phần xương của “Đức Ông”, “Đức Bà” đã bị thất lạc hoặc hư hỏng. Đến năm 2004, Ngư Linh Miếu được xây dựng để thờ tự, lưu giữ hai bộ xương này.

Trước đây, các nhà nghiên cứu từng lấy mẫu và xác định bộ xương "Đức Ông" dài khoảng 28,8m, "Đức Bà" khoảng 28,5m. Khi còn sống, "Đức Ông" và "Đức Bà" có thể nặng hàng trăm tấn.

Cách Ngư Linh Miếu không xa là khu nghĩa địa dành riêng cho những con cá voi “lụy” bờ tại biển Cảnh Dương. Hàng chục ngôi mộ được xây dựng không khác gì những ngôi mộ của con người. Trước mỗi bia mộ đều có một bát nhang.

Đặc biệt, trên bia mộ, ngư dân khắc tên, thông tin ngày tháng phát hiện cá gặp nạn. Điều thú vị là mỗi ngôi mộ cá voi đều có một cái tên riêng biệt như Công tước Nam Dương, Chàng Lang Quân, Thái Quân, Quận Chúa…

"Sau khi hạ táng “các ngài”, khoảng 6-7 năm sau, người dân sẽ bốc mộ, lập bia đá và đặt tên cho từng ngôi mộ. Người dân trong làng sẽ cho khắc tên lên bia đá để người làng thờ phụng”, bà Nguyễn Mai, người dân Cảnh Dương Bắc, chia sẻ.

Bí thư Tỉnh ủy Quảng Trị ra hạn chót, tuyến đường 'đau khổ' bao giờ xong điểm nghẽn mặt bằng?

Hai hộ dân với 3 thửa đất chưa bàn giao mặt bằng là điểm nghẽn cuối cùng cản bước tuyến đường Tân Liên - Thuận, khiến hàng trăm người dân phải vật lộn với bùn lầy để lên rẫy hằng ngày.