Dù các nền tảng mạng xã hội nhìn chung đều xếp nội dung dạng này vào nhóm nội dung bị hạn chế hoặc kiểm soát đặc biệt nhưng không ít hội nhóm như thế vẫn âm thầm hoạt động. Thậm chí một số nhóm còn hoạt động sôi nổi, phê duyệt thành viên chỉ trong... một nốt nhạc.

Có cả "hội kết nối những người muốn tự tử"

Để tránh bị kiểm duyệt nội dung, thành viên các hội nhóm tiêu cực này thường sử dụng tên gọi biến tấu, tiếng lóng hoặc ký hiệu riêng để hoạt động, thu hút và duy trì tương tác. Một vòng qua các nền tảng, hội kiểu này thu hút cả trăm, thậm chí cả ngàn thành viên với tần suất đăng bài dày đặc.

Điểm chung và cũng là thông tin để công khai "nhằm kết nối những người đang suy sụp và có ý định kết thúc cuộc đời". Kể cả ngay khi một vài hội nhóm lách bằng các tên gọi kiểu giúp vượt qua trầm cảm nhưng cũng có dòng trạng thái như "Có ai biết loại thuốc mê nào mạnh không?".

Trong một nhóm gần 900 thành viên, tài khoản N. đăng: "Mình mệt quá rồi, mọi thứ kết thúc được chưa? Ai ở Tây Bắc gửi giúp mình nắm lá ngón được không?". Người khác vào hỏi cách mua chất độc, xin thuốc diệt chuột với giọng điệu tha thiết được hướng dẫn "cách nào ra đi thanh thản, không đau".

Tương tự, bạn trẻ trong một hội nhóm khác đăng bài rủ rê làm chuyện dại dột kèm dòng chữ "cùng nhau thực hiện". Có tài khoản lại thách thức: "Chán mấy nhóm kiểu này, người thật thì không dám làm. Ai muốn "đi" thì tự xử một mình, vô nhóm còn mệt hơn". Thậm chí có tài khoản còn kể đã tìm cách tự giải thoát vài ba lần mà chưa thành công.

Ám ảnh hơn khi phần bình luận thay vì khuyên can hay tìm cách giúp đỡ, nhiều tài khoản lại đồng tình, chia sẻ cảm giác tương tự. Cao trào còn động viên nhau như đang trao đổi một chủ đề bình thường chứ không phải liên quan đến an nguy tính mạng.

Trên TikTok, những nội dung này thường xuất hiện dạng video ngắn với nhạc buồn, tiếng khóc than thảm thiết cùng hình ảnh tối màu cùng những dòng chữ: không ai hiểu mình, muốn ngủ một giấc thật lâu, nếu biến mất chắc cũng chẳng ai quan tâm... Đáng nói là chỉ cần người xem dừng lại vài giây, thuật toán sẽ lập tức đề xuất hàng loạt video tương tự như một vòng lặp u ám.

Tác động xấu đến tâm lý tuổi teen

Chị Phạm Thị Thu (phường Biên Hòa, TP Đồng Nai) có con gái học cấp II nói con còn nhỏ, chưa đủ trải nghiệm mà nếu xem các video dạng này sẽ chưa hiểu đâu là nỗi buồn, đâu là vấn đề khó cần được cha mẹ hỗ trợ giải quyết. 

"Nếu buông lỏng con trên mạng xã hội và tiếp xúc thường xuyên với những nội dung rủ rê tiêu cực rồi bị cuốn theo, rất đáng lo khi các con có cái nhìn lệch lạc về cuộc sống hoặc tiếp nhận những cách giải quyết cực đoan", chị Thu bày tỏ.

Là phụ huynh của hai con trai tuổi teen, anh Lê Thanh Tín (phường Thạnh Mỹ Tây, TP.HCM) cho rằng con trẻ cần có không gian riêng để học tập, giải trí và phát triển sở thích cá nhân. Tuy nhiên sự thay đổi quá nhanh cùng không ít nguy cơ tiềm ẩn của môi trường mạng buộc phụ huynh phải thay đổi cách đồng hành cùng con.

Cô Ngọc Trâm (27 tuổi, giáo viên tại phường Dĩ An, TP.HCM) cũng cho rằng nhiều học sinh dễ rơi vào trạng thái mất năng lượng, u uất kéo dài và bị ảnh hưởng nhiều bởi nội dung tiếp xúc trên mạng. 

"Chỉ cần xem quá nhiều nội dung tiêu cực, các em bắt đầu nghĩ rằng ai cũng đau khổ như mình. Từ đó các em sẽ mất đi những suy tư trong sáng, yêu đời như lứa tuổi vốn có dẫn đến kết quả học tập phần nào sa sút. Đây là điều gia đình và nhà trường cần lưu tâm", cô Trâm phân tích.

ThS Lê Anh Tú, giảng viên Trường ĐH Kinh tế - Tài chính TP.HCM, cho rằng việc mạng xã hội xuất hiện những hội nhóm bàn luận, rủ rê làm chuyện dại dột... là hiện trạng đáng báo động. Qua đây đặt ra yêu cầu cần có thêm nghiên cứu, đánh giá xem người trẻ đang gặp vấn đề gì mà dẫn đến những suy nghĩ, hành động như vậy.

Thừa nhận xã hội phát triển có thể kéo theo những sức ép khiến người trẻ thấy áp lực, stress nhiều hơn. "Điều cần là có phương án, chiến lược phòng tránh, nhất là với trẻ em. Cha mẹ cần quan tâm, chia sẻ với con nhiều hơn vì có khi biểu hiện mạnh mẽ bên ngoài nhưng lại có những đổ vỡ bên trong", ThS Tú lưu ý.

Không thể giao trẻ em cho mạng xã hội: Thay đổi phải bắt đầu từ mỗi gia đình

Dù có nhiều tranh luận khác nhau song điểm chung nhiều người nhận ra rằng cần thay đổi thói quen từ chính trong mỗi mái nhà để kéo con trẻ rời xa mạng xã hội.