Xu hướng này từng bị coi là ích kỷ, vô trách nhiệm song được nhiều cặp đôi trẻ công khai ủng hộ, coi đó là chiến lược sinh tồn thông minh trước áp lực kinh tế - xã hội ngày càng cao.

1. Mặt tích cực của DINK là sự thực tế và trao quyền cho cá nhân. Với hai nguồn thu nhập ổn định từ cả vợ và chồng, các cặp đôi DINK có khả năng tài chính mạnh mẽ: tiết kiệm nhanh chóng, đầu tư bản thân (du học, khởi nghiệp...), tận hưởng cuộc sống chất lượng cao (du lịch thường xuyên, nhà ở tiện nghi, chăm sóc sức khỏe, thú cưng thay thế con cái...).

Với việc tận hưởng lối sống chất lượng cao, biểu hiện nổi bật là chi tiêu lớn cho du lịch, giải trí và sở thích cá nhân. Họ hay du lịch nước ngoài hoặc sẵn sàng trải nghiệm các nơi sang chảnh, tham gia festival âm nhạc, ăn uống cao cấp hoặc các cuộc hẹn hò sang trọng và xem đó là "sống hết mình" mà không bị ràng buộc việc chăm con hay băn khoăn chi phí nuôi con.

Họ có thể khoe chuyến đi dài ngày, mua sắm đồ hiệu, nuôi thú cưng như thay con cái, thậm chí mở rộng thành DINKWADs (Dual Income No Kids With A Dog, tạm dịch: không con cái nhưng có nuôi chó).

2. Họ ưu tiên sự nghiệp, duy trì mối quan hệ hôn nhân bền vững mà không bị gánh nặng nuôi dạy con cái vốn ngày càng tốn kém cho giáo dục, y tế, nhà ở. DINK giúp cả hai vợ chồng dành thời gian cho công việc, thăng tiến nhanh hơn (không nghỉ thai sản dài, không lo con ốm, không tốn thời gian cho con...).

Họ có thể khởi nghiệp chung hoặc làm công việc tự do, coi hôn nhân là sự đồng hành, chia sẻ thay vì xây dựng gia đình truyền thống. Nhiều cặp đôi công khai "cưới nhau để hạnh phúc với nhau, không phải để sinh con" nên chỉ cần cùng nấu ăn, tập thể dục đôi hoặc du lịch chỉ hai người...

Trong chừng mực nào đó, giữa bối cảnh chi phí sinh hoạt tăng vọt, giá nhà đất "trên trời", cạnh tranh việc làm khốc liệt... DINK như lá chắn giúp họ tránh kiệt sức tài chính, duy trì chất lượng sống và hạnh phúc cá nhân. Gần đây một số người tham gia DINK bắt đầu điều chỉnh, vẫn không sinh con nhưng lập kế hoạch chăm sóc sức khỏe tuổi già, mua bảo hiểm hoặc hỗ trợ gia đình anh em. Có thể nói DINK không phải phủ nhận hoàn toàn mà là "phản ứng" trước kinh tế khó khăn.

3. Nhưng DINK đang góp phần vào việc giảm mạnh tỉ lệ sinh (như TP.HCM chỉ khoảng 1,42 con/phụ nữ năm 2023-2025, dưới mức thay thế 2,1), đẩy nhanh quá trình già hóa dân số, thiếu hụt lao động trẻ trong tương lai gần (nhiều dự báo sẽ vào giai đoạn 2030-2040). Chưa kể xã hội truyền thống Việt Nam vẫn coi việc sinh con, nối dõi là trách nhiệm đạo đức nên nhiều cặp DINK bị gia đình, họ hàng chỉ trích, dẫn đến mâu thuẫn thế hệ.

Một số người sau này hối tiếc khi tuổi tác tăng, sức khỏe giảm sút, thiếu sự chăm sóc từ con cái - điều mà DINK bỏ qua để đổi lấy tự do hiện tại. Hơn nữa, không phải ai cũng duy trì được hôn nhân lâu dài mà không có con. Một số nghiên cứu cho thấy áp lực không con có thể làm mối quan hệ dễ tan vỡ hơn nếu thiếu mục tiêu chung dài hạn.

DINK có thể là lựa chọn ít nhiều tiến bộ, giúp người trẻ sống tự do, có trách nhiệm với bản thân và đối tác nhưng cũng là tín hiệu cảnh báo về áp lực cuộc sống khiến họ ngại sinh con. Khi Việt Nam đối mặt với già hóa dân số nhanh, cần nhìn nhận DINK một cách cân bằng.

Tôn trọng lựa chọn cá nhân song cần có chính sách hỗ trợ gia đình trẻ để cân bằng giữa tự do cá nhân và trách nhiệm xã hội. Có vậy trào lưu này mới góp phần xây dựng xã hội hiện đại, bền vững thay vì trở thành "làn sóng ngược dòng" nguy hiểm.

Đừng 'vấp' vào trào lưu độc hại

Trên mạng mấy ngày nay có rất nhiều video có nội dung gồm một đoạn nhạc sôi động có từ 'dấp' được mở lớn, tất cả mọi người cùng nhảy theo điệu nhạc. Sẽ không có gì đáng bàn nếu video có nội dung phù hợp.