Học sinh TP.HCM múa rối nước, diễn cải lương để khám phá nghề nghiệp

Ngày 14-11, 179 học sinh Trường THPT Nguyễn Chí Thanh (TP.HCM) thực hiện chương trình biểu diễn múa rối nước và cải lương trong khuôn khổ dự án giáo dục trải nghiệm "Dòng chảy di sản - Mở lối nghề nghiệp".

Với thông điệp "Chạm vào di sản - Giữ hồn dân tộc - Đánh thức truyền thống - Mở lối nghề nghiệp", chương trình đưa học sinh đến gần hơn với hai loại hình nghệ thuật truyền thống, đồng thời mô phỏng một hệ sinh thái lao động thu nhỏ gồm 4 nhóm nghề: biên kịch, đạo diễn, kỹ thuật và truyền thông.

Nhìn thấy tương lai từ nghệ thuật truyền thống

Thông qua trải nghiệm, từ người trực tiếp tổ chức đến khán giả theo dõi chương trình, mỗi học sinh đều có cơ hội khám phá những khả năng của bản thân và tìm thêm góc nhìn cho định hướng nghề nghiệp.

Gia Hân, thành viên ban tổ chức, học sinh Trường THPT Nguyễn Chí Thanh, cho biết trước đây em nghĩ cải lương và múa rối nước là những loại hình nghệ thuật dành cho thế hệ lớn tuổi. Nhưng khi tham gia dự án, Hân nhận ra sức sống của nghệ thuật truyền thống không bị giới hạn bởi tuổi tác.

Quá trình điều phối nhân sự và vận hành công việc cũng giúp Hân nhận ra thế mạnh của mình. "Em học được cách quản lý tập thể và nghĩ rằng tương lai mình có thể theo đuổi nghề nghiệp quản lý", Hân chia sẻ.

Gia Hân, thành viên Ban tổ chức sự kiện bên cạnh rối nước rùa vàng - Ảnh: BÙI HƯƠNG LY

Ở vai trò khán giả, Nguyễn Phương Nhi, học sinh Trường THPT Nguyễn Chí Thanh, hào hứng khi lần đầu được xem múa rối nước ở cự ly gần thay vì qua màn hình tivi.

Theo Nhi, sách vở khó có thể mô tả trọn vẹn sự uyển chuyển, sinh động của từng chi tiết. Quan sát trực tiếp giúp em nhận ra nghệ thuật truyền thống gần gũi, dễ tiếp thu và ai cũng có thể học nếu được hướng dẫn bài bản.

Trong khi đó, Bảo Ngọc, thành viên câu lạc bộ Ngữ văn Trường THPT Thoại Ngọc Hầu, đến giao lưu và theo dõi chương trình, ấn tượng với chiều sâu ý nghĩa đằng sau mỗi tiết mục.

Dù đã biết đến múa rối nước trước đây, lần đầu xem trọn vẹn chương trình giúp Ngọc nhận ra di sản không hề xa lạ với Gen Z. Người trẻ vẫn có thể tiếp nhận và thổi vào nghệ thuật truyền thống hơi thở hiện đại.

Trải nghiệm cũng giúp Ngọc nuôi dưỡng niềm yêu thích nghệ thuật và âm nhạc, đồng thời có thêm gợi mở trên hành trình tìm kiếm định hướng nghề nghiệp.

Đưa múa rối nước ra khỏi trang sách bằng trải nghiệm thực tế

Vở diễn múa rối nước "Những con rối đi tìm tương lai" tái hiện 4 tích truyện gồm Sơn Tinh - Thủy Tinh; An Dương Vương - Mỵ Châu - Trọng Thủy; Hai Bà Trưng và Sự tích Hồ Gươm - Ảnh: BÙI HƯƠNG LY

Gắn bó với dự án suốt 4 năm, cô Lê Thị Ngọc Dung, tổ trưởng chuyên môn tổ Ngữ văn Trường THPT Nguyễn Chí Thanh, cho biết những ngày đầu học sinh chỉ làm rối cạn, sau đó chuyển sang rối nước tự chế. Hai năm gần đây, các em được tiếp cận múa rối nước truyền thống bài bản hơn.

Cô Dung luôn trăn trở làm sao để học sinh thoát khỏi cách học văn khô khan, thiếu sáng tạo. Thay vì chỉ dạy lý thuyết bài "Múa rối nước hiện đại soi bóng tiền nhân" trong sách giáo khoa, cô đưa học trò đến với thực tế theo phương châm "Học bằng cách làm, hiểu bằng trải nghiệm".

Theo cô Dung, học sinh Gen Z đang tìm cách tiếp cận và cảm nhận di sản bằng chính trải nghiệm của mình. "Các em đã đưa di sản sống dậy bằng tình yêu, bằng trách nhiệm, bằng hành động thiết thực và ý nghĩa chứ không phải bằng lý thuyết", cô chia sẻ.

Trong một lần chương trình gặp trục trặc kỹ thuật, học sinh không hoang mang mà chủ động trấn an cô, động viên nhau để tiếp tục biểu diễn. Với cô Dung, sự bình tĩnh và tinh thần trách nhiệm ấy là một trong những thay đổi đáng quý mà dự án mang lại.

Các em học sinh tham gia biểu diễn múa rối nước - Ảnh: BÙI HƯƠNG LY

Đồng hành cùng cô trò Trường THPT Nguyễn Chí Thanh trong hai năm liên tiếp là anh Tâm Phúc Linh, nghệ sĩ cải lương trẻ đang theo học tại Trường đại học Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM.

Nhận lời tham gia dự án vì trân trọng tâm huyết của cô Dung, anh Linh bất ngờ trước tinh thần cầu thị của học sinh. Các em tranh thủ từng ngày nghỉ, miệt mài tập luyện suốt nhiều tháng.

Các bạn học sinh vui vẻ và hào hứng theo dõi các vở diễn múa rối nước và cải lương - Ảnh: BÙI HƯƠNG LY

Theo anh Linh, sân khấu học đường là môi trường phù hợp để phát hiện những năng khiếu còn tiềm ẩn. Trong quá trình hướng dẫn học sinh tập luyện cải lương và múa rối nước tại thủy đình, anh nhận thấy nhiều em có khả năng diễn xuất, ca hát và vũ đạo tốt.

"Chỉ khi dấn thân và trực tiếp trải nghiệm, các em mới nhận ra nghệ thuật truyền thống không hề xa xôi. Chỉ là trước đây các em chưa có nhiều cơ hội để phát huy mà thôi", anh Linh nhận xét.

Hồi sinh múa rối nước ở xứ dừa

TTO - Trên vỉa hè đại lộ Đồng Khởi (TP Bến Tre, tỉnh Bến Tre), bể nước lớn được đặt nép vào sát cửa trụ sở của một ngân hàng. Đây cũng là sân khấu của buổi biểu diễn múa rối nước.