Giang hồ mạng - Kỳ 3: Không thể lấy bạo lực làm công cụ kiếm tiền

Những bộ phim ngắn mang màu sắc bạo lực, xã hội đen đang bị một số giang hồ mạng biến thành công cụ câu view, kiếm tiền, đồng thời tiềm ẩn nguy cơ cổ súy bạo lực, làm lệch chuẩn nhận thức của giới trẻ.

Giang hồ mạng - Bài 3: Không thể lấy bạo lực làm công cụ kiếm tiền - Ảnh 1.

Hình ảnh bạo lực, cờ bạc trong phim Một ngày tình nghĩa cả đời là anh em của nhóm 'Hưng Lộc' - Ảnh: THANH TUẤN

Việc một số giang hồ mạng tổ chức sản xuất phim ngắn có nội dung bạo lực, xã hội đen để thu hút lượt xem, kiếm tiền, đánh bóng tên tuổi đang gây nhiều lo ngại.

Đáng chú ý, những sản phẩm này không chỉ đơn thuần phản ánh thế giới tội phạm mà còn có dấu hiệu cổ súy lối sống giang hồ, coi thường pháp luật, tiềm ẩn nguy cơ tác động tiêu cực đến nhận thức, hành vi của người xem, nhất là giới trẻ.

Bạo lực trong phim giang hồ đang được khai thác như một phương thức kinh doanh

Dưới góc độ pháp lý, trao đổi với Tuổi Trẻ, Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường (Đoàn luật sư Hà Nội) cho biết cần nhìn nhận hiện tượng các cá nhân tự xây dựng hình tượng "giang hồ mạng", tổ chức sản xuất phim ngắn có nội dung bạo lực, đe dọa, thanh toán lẫn nhau, giải quyết mâu thuẫn bằng nắm đấm, vũ khí hoặc các hành vi vi phạm pháp luật để thu hút người xem dưới cả góc độ pháp lý và xã hội.

Điều đáng lo ngại không đơn thuần là một số video có nội dung phản cảm, mà là việc bạo lực đang được một bộ phận người làm nội dung khai thác như một phương thức kinh doanh.

Họ có thể biến những hành vi lệch chuẩn, những hình tượng tội phạm thành sản phẩm giải trí, thậm chí xây dựng hình ảnh cá nhân theo hướng bất cần, coi thường pháp luật để thu hút sự chú ý, tăng lượt xem và kiếm tiền từ quảng cáo, lượt tương tác hoặc các hoạt động thương mại khác.

Về phương diện pháp lý, không phải cứ sản xuất phim có đề tài giang hồ, xã hội đen hoặc có cảnh bạo lực là đương nhiên bị xử lý.

Tuy nhiên, nếu hoạt động sản xuất, phát hành phim có nội dung cổ súy bạo lực, kích động hành vi phạm pháp, xúc phạm danh dự, nhân phẩm người khác hoặc vi phạm quy định về phổ biến phim trên không gian mạng thì người thực hiện có thể phải chịu trách nhiệm pháp lý.

Phim giang hồ làm lệch chuẩn nhận thức, khiến giới trẻ ngộ nhận bạo lực là bản lĩnh

Luật sư Cường cho rằng tác động tiêu cực lớn nhất của những sản phẩm phim giang hồ, xã hội đen là làm sai lệch nhận thức về các chuẩn mực đạo đức, hành vi ứng xử và cách giải quyết mâu thuẫn trong xã hội.

Những bộ phim liên tục xây dựng hình tượng nhân vật giang hồ có quyền lực, có tiền bạc, được người khác kính nể nhờ khả năng sử dụng bạo lực rất dễ tạo ra sự ngộ nhận về giá trị sống.

Một số người trẻ có thể nhầm lẫn giữa sự hung hãn với bản lĩnh, giữa việc sử dụng nắm đấm với khả năng giải quyết vấn đề, giữa sự nổi tiếng trên mạng với vị thế xã hội.

Nội dung bạo lực có thể tác động đến tâm lý và hành vi của thanh thiếu niên. Đây là nhóm tuổi đang trong quá trình hình thành nhân cách, chưa có đầy đủ khả năng phân biệt giữa hành vi hư cấu và chuẩn mực ứng xử ngoài đời thực.

Khi thường xuyên tiếp xúc với những nội dung đề cao băng nhóm, đâm chém, trả thù, bảo kê, một bộ phận người xem có thể hình thành tâm lý tò mò, bắt chước hoặc xem những hành vi đó là bình thường.

Những sản phẩm này có nguy cơ tạo ra hiệu ứng cổ súy và thương mại hóa hành vi lệch chuẩn. Khi một nhân vật càng hung hãn, càng phát ngôn tục tĩu, càng thể hiện thái độ coi thường pháp luật thì càng thu hút sự chú ý, lượt xem và doanh thu, người sản xuất có thể tiếp tục đẩy mức độ phản cảm, bạo lực lên cao hơn để duy trì tương tác.

Giang hồ mạng - Bài 3: Không thể lấy bạo lực làm công cụ kiếm tiền - Ảnh 2.

Tiến sĩ, luật sư Đặng Văn Cường - Ảnh: Luật sư cung cấp

Điều này tạo ra một vòng luẩn quẩn nguy hiểm đó là nội dung càng tiêu cực càng thu hút người xem, càng nhiều lượt xem thì càng có cơ hội kiếm tiền, từ đó thúc đẩy việc tiếp tục sản xuất những nội dung tiêu cực hơn.

Ngoài ra, theo luật sư cần nhìn nhận nguy cơ ảnh hưởng đến môi trường văn hóa và an ninh, trật tự xã hội.

Những hình ảnh, lời thoại xúc phạm, đe dọa, thanh toán lẫn nhau nếu được phát tán rộng rãi có thể làm tổn hại danh dự cá nhân, uy tín tổ chức, tạo tâm lý bất an trong cộng đồng và làm suy giảm niềm tin vào các chuẩn mực pháp luật.

"Tôi cho rằng không nên đánh giá tác động của những bộ phim này chỉ bằng số lượng lượt xem hoặc mức độ phản cảm của từng cảnh quay.

Vấn đề sâu xa hơn là chúng đang góp phần tạo ra một môi trường văn hóa mà ở đó, bạo lực có nguy cơ được xem như một thứ giá trị, còn sự nổi tiếng và lợi ích kinh tế lại được đặt cao hơn trách nhiệm xã hội", luật sư Cường nêu quan điểm.

Tự do sáng tạo không đồng nghĩa với quyền cổ súy bạo lực

Giang hồ mạng - Bài 3: Không thể lấy bạo lực làm công cụ kiếm tiền - Ảnh 3.

Hình ảnh được cắt ra từ video Ơn nghĩa giang hồ do nhóm "giang hồ mạng" Cọp đen sản xuất - Ảnh: C.A.

Tôi cho rằng việc cơ quan công an chủ động phát hiện, điều tra và xử lý các nhóm sản xuất, phát tán phim ngắn có nội dung cổ súy bạo lực, giang hồ để câu view, kiếm tiền là cần thiết, thể hiện tinh thần thượng tôn pháp luật và trách nhiệm bảo vệ môi trường văn hóa trên không gian mạng.

Thực tế thời gian gần đây đã xuất hiện một số vụ việc đáng chú ý. Tại Hà Nội, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an TP Hà Nội đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can đối với nhóm đối tượng sản xuất, phát tán video bạo lực học đường và giang hồ mạng trên YouTube.

Theo thông tin của Bộ Công an, nhóm này thu lợi bất chính trên 500 triệu đồng và bị điều tra về tội đưa trái phép thông tin trên mạng máy tính, mạng viễn thông theo khoản 2 Điều 288 Bộ luật Hình sự.

Tại Đồng Nai, Công an thành phố Đồng Nai cũng đã liên tiếp xử lý các giang hồ mạng liên quan đến việc sản xuất, phát tán phim ngắn mang nội dung cổ súy lối sống giang hồ, bạo lực.

Trong đó, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an thành phố Đồng Nai đã khởi tố 20 bị can trong vụ án liên quan đến nhóm giang hồ mạng Cọp Đen.

Ngoài ra Công an TP.HCM cũng khởi tố nhiều bị can từng là diễn viên , ca sĩ trong bộ phim giang hồ mang tên "Huy Bến xe".

"Những vụ việc này cho thấy cơ quan chức năng đang quan tâm xử lý một phương thức hoạt động có tính tổ chức, xây dựng kịch bản, huy động người tham gia, dàn dựng các tình huống bạo lực, sản xuất thành phim, sau đó phát tán trên nhiều nền tảng để thu hút lượt xem, kiếm tiền và xây dựng hình ảnh cá nhân", luật sư nhấn mạnh.

Bên cạnh xử lý vi phạm, ông Cường cho hay cần tăng cường giám sát, phát hiện, gỡ bỏ nội dung độc hại, làm rõ trách nhiệm của người tổ chức sản xuất, phát hành và khai thác thương mại.

Các nền tảng mạng xã hội cũng cần có biện pháp hạn chế đề xuất, lan truyền nội dung vi phạm, không để tính giật gân, bạo lực trở thành yếu tố quyết định khả năng tiếp cận người xem.

Đồng thời, cần chú trọng giáo dục kỹ năng sử dụng mạng xã hội, giúp thanh thiếu niên nhận diện nội dung độc hại, hình thành văn hóa ứng xử có trách nhiệm.

Người dùng cũng không nên tò mò, cổ súy, chia sẻ những sản phẩm này, bởi mỗi lượt xem, lượt tương tác có thể góp phần tạo doanh thu, khuyến khích người sản xuất tiếp tục khai thác nội dung tiêu cực.

"Tôi muốn nhấn mạnh rằng, tự do sáng tạo không đồng nghĩa với quyền được bất chấp pháp luật và đạo đức xã hội để kiếm tiền.

Người làm nội dung trên không gian mạng có quyền sáng tạo, kinh doanh hợp pháp nhưng phải chịu trách nhiệm đối với sản phẩm mình tạo ra và những tác động mà sản phẩm đó gây ra cho cộng đồng", ông Cường nói.

Theo luật sư một xã hội văn minh không thể lấy sự hung hãn làm thước đo bản lĩnh, lấy bạo lực làm phương thức giải quyết mâu thuẫn và lấy sự nổi tiếng bằng mọi giá làm mục tiêu sống.

"Cần tôn vinh những giá trị tích cực, những tấm gương lao động, sáng tạo, cống hiến thay vì biến những hình tượng giang hồ, coi thường pháp luật thành thần tượng của giới trẻ", Luật sư phân tích.

Giang hồ mạng - Bài 3: Không thể lấy bạo lực làm công cụ kiếm tiền - Ảnh 5.Công thức tạo nên những ‘giang hồ mạng’

Từ những video rượt đuổi, đánh nhau đến các thước phim đậm chất “xã hội đen”, nhiều nhân vật xây dựng hình ảnh “đại ca” trên mạng xã hội nhằm câu view, tăng tương tác, đánh bóng tên tuổi và khuếch đại thanh thế.

Trở thành người đầu tiên tặng sao cho bài viết 0 0 0
google Nguồn ưu tiên trên Google Ưu tiên Tuổi Trẻ trên Google Search. Xem hướng dẫn.
Bình luận (0)
thông tin tài khoản
Được quan tâm nhất Mới nhất Tặng sao cho thành viên
    Tải App

    Tuổi Trẻ Online Newsletters

    Đăng ký ngay để nhận gói tin tức mới

    Tuổi Trẻ Online sẽ gởi đến bạn những tin tức nổi bật nhất