Thời gian qua, TAND TP Cần Thơ xử sơ thẩm nhiều vụ lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Tại tòa, những mánh khóe lừa đảo tinh vi được đưa ra trước ánh sáng công lý. Nhiều người dự tòa có cùng thắc mắc vì sao những người từng trải, có hiểu biết, thậm chí thành đạt vẫn dễ dàng rơi vào bẫy?

Vẽ ra việc làm ăn lớn, hiếm, lợi nhuận cao

Ngày 5-1, TAND TP Cần Thơ đã tuyên phạt Nguyễn Thanh Hùng (68 tuổi, ngụ An Giang) mức án 13 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Bị cáo lừa đảo dựa trên mối quan hệ xã hội, đánh vào tâm lý tin người quen, tin cấp trên vì thế đã tự mạo nhận mình là đại tá công an tình báo rồi rủ bị hại hùn tiền mua đá thiên thạch về bán kiếm lời.

Theo cáo trạng, ông M.X.Tr. và ông P.H.Th. từng công tác trong quân đội. Ông Th. từng là cấp trên của ông Tr..

Ông Th. có quen biết với Hùng. Năm 2019, ông Th. nhiều lần nhờ ông Tr. vay tiền giùm (từ 40-50 triệu đồng/lần vay) để đưa Hùng làm chi phí sang Lào tìm mua và vận chuyển kim loại quý, thiên thạch về Việt Nam bán lại kiếm lời. Do ông Th. là cấp trên nên ông Tr. kính nể và đồng ý thực hiện vay mượn tiền chuyển cho Hùng nhiều lần, tổng số tiền 1,42 tỉ đồng.

Cũng thời gian này, ông Tr. không biết Hùng mà được ông Th. nói Hùng là đại tá công an tình báo hoạt động hướng bên Lào, làm ăn mua bán hàng hóa chung với hai vị lãnh đạo cấp cao của Việt Nam. Bản thân ông Th. cũng có đưa tiền cho Hùng mua bán đá thiên thạch.

Lâu quá không thấy Hùng trả tiền nên cả ông Th., Hùng và ông Tr. hẹn gặp nhau tại quán cà phê ở trung tâm TP Cần Thơ.

Tại đây Hùng tự xưng là đại tá công an tình báo, còn nổ quen biết nhiều quan chức Việt Nam có góp cổ phần mở công ty mua thiên thạch... Ông Th. hỏi Hùng sao chưa trả lại tiền thì Hùng nói đá thiên thạch chưa về Việt Nam.

Hùng lấy điện thoại ra cho hai ông cùng xem đoạn video đá thiên thạch có màu đen khi bỏ vào ca nước rồi để lên tấm kính thì làm bể kính có giá 1 tỉ đô la. Hùng hứa sẽ chia cho ông Tr. số tiền 25 triệu đô la khi bán được hàng.

Tin tưởng là thật nên ông Tr. nhiều lần chuyển tiền cho Hùng, tổng cộng 1,675 tỉ đồng. Nhận được tiền thì Hùng không thực hiện theo thỏa thuận.

Ông Tr. đòi lại tiền thì Hùng nại nhiều lý do như thiếu tiền lo giấy tờ, đút lót cho người đóng dấu... và yêu cầu ông chuyển thêm tiền để lo lót.

Nhận thấy bị lừa nên ông Tr. làm đơn tố giác. Cơ quan điều tra xác định số tiền 1,675 tỉ đồng là do Hùng lừa dối chiếm đoạt của ông Tr..

Người quen giới thiệu thì chắc không lừa?

Tại phiên xử, một vị hội thẩm hỏi bị hại: "Bị cáo giờ không có đồng nào, ăn nói khó nghe mà sao bị hại lại tin tưởng chuyển tiền tỉ như vậy?". Do bị hại cả tin và lúc đó nhìn Hùng rất phong độ, lại tự xưng đại tá và quen biết cấp trên nên rất tin tưởng mà không suy nghĩ gì.

Trong phần xét hỏi, Hùng khai rành rọt từng bước tiếp cận "con mồi". Hùng lợi dụng ông Th. từng là sếp của ông Tr. nên khi được người quen giới thiệu thì ông Tr. không chút nghi ngờ.

"Để tăng độ tin cậy thì bị cáo kể những lần đi xuất, nhập cảnh qua Lào mua bán thiên thạch quý xuyên biên giới. Đây là mặt hàng hiếm và có giá trị nên khi bán được thì lợi nhuận rất cao, ít rủi ro. Bị cáo còn cho bị hại xem hình ảnh, clip thiên thạch quý trị giá hàng tỉ đô la", Hùng khai.

Hùng không vội vàng mà từng bước thử phản ứng của bị hại bằng việc yêu cầu bị hại chuyển tiền thành từng đợt nhỏ (vài chục triệu/lần chuyển). Trong khoảng thời gian dài, ông Tr. rơi vào bẫy chi phí do Hùng giăng sẵn.

"Tôi cứ nghĩ đưa thêm vài chục triệu đồng nữa thôi rồi Hùng đưa lại 25 triệu đô la tiền lời như đã hứa nhưng không ngờ mình bị gạt...", ông Tr. trình bày.

Khi biết ông Tr. lo lắng nghi ngờ, Hùng liên tục trấn an rằng mọi việc "sắp xong rồi", chỉ còn vài thủ tục cuối cùng. Trên thực tế mỗi lần "cố gỡ" là mỗi lần số tiền bị chiếm đoạt tăng lên, trong khi khả năng thu hồi gần như bằng không.

Đánh vào tâm lý tin người có trải nghiệm thật

Còn Lê Thị Kim Quyên (41 tuổi, ngụ Tây Ninh) từng kết hôn, sinh sống và nhập quốc tịch Hàn Quốc. Chính trải nghiệm cá nhân này đã trở thành "vốn liếng tâm lý" để bị cáo tạo dựng niềm tin.

Với nhiều người dân, việc từng sinh sống tại Hàn Quốc, hiểu biết ngôn ngữ, văn hóa và thị trường lao động nước ngoài đã đủ để người đó được xem là người có kinh nghiệm và đáng tin cậy. Đây là điểm mấu chốt đầu tiên khiến các bị hại dễ tin tưởng dù chưa kiểm chứng tính pháp lý.

Sau khi về Việt Nam, năm 2023 Quyên thành lập Công ty TNHH giáo dục Jinju (TP Cần Thơ) kinh doanh các dịch vụ như giới thiệu và môi giới lao động, cung ứng lao động, điều hành tour du lịch...

Lợi dụng sự thiếu hiểu biết cũng như nhắm vào nhu cầu đi lao động nước ngoài của người dân. Họ muốn được đi xuất khẩu lao động với thủ tục đơn giản và nhanh chóng.

Quyên biết rõ công ty chưa được cơ quan chức năng cấp phép hoạt động đối với các ngành nghề đã đăng ký nhưng đã chỉ đạo nhân viên làm poster, đăng thông tin tư vấn du học, du lịch, xuất khẩu lao động, thông tin tuyển dụng tuyển lao động thời vụ làm việc tại Hàn Quốc đăng lên Zalo, Facebook.

Khi khách hàng tìm đến công ty được Quyên tư vấn, giới thiệu, thương thảo hợp đồng làm thủ tục nhanh trong vòng bốn tháng sẽ đi, chi phí thấp, tiền đặt cọc phù hợp. Đặc biệt Quyên cam kết sẽ hoàn lại tiền nếu khách hàng không đi được Hàn Quốc.

Theo đó Quyên thu tiền cọc chi phí làm hồ sơ, khám sức khỏe, vé máy bay với giá dao động từ 10-306 triệu đồng/hợp đồng. Với thủ đoạn trên, từ tháng 12-2023 đến tháng 3-2024 Quyên ký kết hợp đồng với 50 khách hàng, chiếm đoạt số tiền hơn 2,5 tỉ đồng.

Bị cáo biến "giấc mơ Hàn Quốc" trở thành cái bẫy lừa đảo. Vị chủ tòa hỏi gắt: "Bị cáo biết rõ mình không có khả năng đưa người đi lao động nước ngoài nhưng vẫn lập hợp đồng khống lừa tiền, hôm nay xét xử bị cáo tội danh lừa đảo chiếm đoạt tài sản có đúng người đúng tội không?". Quyên đáp: "Bị cáo có tội".

Quyên còn đánh vào tâm lý sợ mất cơ hội đưa ra thông tin rằng chỉ tiêu có hạn, cần đặt cọc sớm nếu không sẽ mất suất.

Chính áp lực thời gian khiến nhiều người không kịp kiểm tra thông tin, vội vàng nộp tiền với hy vọng sớm được xuất cảnh. Số tiền đặt cọc được đưa ra với nhiều mức khác nhau, từ vài chục triệu đến hàng trăm triệu đồng, vừa sức với từng người để dễ dàng tạo niềm tin ban đầu.

Vì các lẽ trên, ngày 16-12-2025 hội đồng xét xử TAND TP Cần Thơ tuyên phạt Lê Thị Kim Quyên mức án 12 năm tù về tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản.

Truy tìm người liên quan đường dây lừa đảo tiền ảo đa cấp ngàn tỉ của Huỳnh Đức Vân

Cơ quan chức năng đang truy tìm một người phụ nữ để phục vụ điều tra vụ lừa đảo tiền ảo đa cấp do Huỳnh Đức Vân cầm đầu, với số tiền chiếm đoạt đặc biệt lớn.