Quy định yêu cầu thời gian chụp X-quang phải đủ 6 phút mới được bảo hiểm y tế thanh toán đang gây ra nhiều bất cập. Trên thực tế, không ít trường hợp bệnh đơn giản, chỉ cần thực hiện trong thời gian ngắn hơn, nhưng vẫn buộc phải kéo dài thủ tục để đáp ứng quy định.

Điều này không chỉ gây phiền hà cho người bệnh mà còn ảnh hưởng đến hiệu quả và tiến độ điều trị tại các cơ sở y tế.

Phải đủ thời gian mới được chi trả bảo hiểm y tế

Tại Hội nghị triển khai công tác khám chữa bệnh năm 2026 do Cục Quản lý khám chữa bệnh (Bộ Y tế) tổ chức ngày 2-2 ở TP.HCM, một đại diện bệnh viện đã phản ánh về việc quy định về thời gian chụp chiếu hình ảnh để đáp ứng quy định thanh toán bảo hiểm y tế (BHYT).

Theo phản ánh, quy định định mức thời gian chụp X-quang tối thiểu 6 phút gây khó khăn cho bệnh viện trong thanh toán BHYT, nhiều ca bệnh đơn giản có thời gian thực hiện ngắn hơn.

Theo ý kiến của chuyên gia, chụp X-quang không chỉ là vài chục giây hay vài phút máy hoạt động. Toàn bộ quy trình còn bao gồm nhiều khâu như người bệnh chờ đến lượt, tiếp nhận hồ sơ, chuẩn bị tư thế, thực hiện chụp, bác sĩ đọc phim và trả kết quả.

Vì vậy, khi giám định BHYT, không thể chỉ dựa vào thời gian máy chụp thực tế để quyết định thanh toán hay xuất toán chi phí. Mốc 6 phút được đưa ra là thời gian trung bình cho một ca chụp X-quang thông thường, đại diện cho cả quy trình chứ không phải riêng thời gian máy chạy.

Chia sẻ với Tuổi Trẻ, bà Hoa (45 tuổi, Hà Nội) cho rằng chính những quy định này khiến người bệnh đi khám, sau khi siêu âm và được bác sĩ kết luận nhanh chóng vì không phát hiện bất thường vẫn buộc phải ngồi chờ đủ thời gian quy định dù kết quả đã có, trong khi việc kéo dài thời gian không làm thay đổi độ chính xác của kết quả.

"Đúng - sai phụ thuộc vào trình độ, kinh nghiệm đọc phim của bác sĩ, chứ không phải nhanh - chậm về thủ tục. Máy móc ngày càng hiện đại, nhân lực y tế được đào tạo bài bản hơn, việc áp đặt thời gian là cứng nhắc.

Điều này không nâng cao chất lượng điều trị mà còn gây lãng phí thời gian, tăng ùn ứ, khiến bệnh nhân mệt mỏi, nhân viên y tế áp lực. Đáng nói, nếu không tuân thủ đúng quy trình hành chính, cơ sở y tế sẽ không được thanh toán BHYT", bà Hoa cho hay.

Nhiều ý kiến cho rằng người nắm quyền chi trả đang chi phối hoạt động chuyên môn, trong khi các quy định được xây dựng chưa sát với thực tế khám chữa bệnh tại bệnh viện. Hệ quả là người bệnh phải chờ đợi, y bác sĩ bị trói tay bởi thủ tục, còn mục tiêu rút ngắn thời gian khám chữa bệnh, giảm quá tải chỉ nằm trên giấy.

Theo tìm hiểu của Tuổi Trẻ, quy định này nằm trong quyết định số 2775/QĐ-BYT do Bộ Y tế ban hành ngày 29-8-2025, hướng dẫn quy trình kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh và điện quang can thiệp.

Trong quyết định, một ca chụp X-quang hay siêu âm thông thường như chụp X-quang xương chính mũi nghiêng, chụp X-quang tư thế Schuller... xác định có thời gian khoảng 6 - 12 phút.

Do vậy nhiều cơ sở y tế cho hay trong quá trình giám định và thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT, thời gian thực hiện kỹ thuật trong quyết định 2775/QĐ-BYT đang được hiểu là "phải đạt đủ mốc" (chẳng hạn tối thiểu 6 phút đối với X-quang) thì mới được thanh toán BHYT.

Trả lời về thắc mắc này, TS Nguyễn Trọng Khoa, Phó cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, cho biết Bộ Y tế đã làm việc với cơ quan bảo hiểm để thống nhất cách hiểu và điều chỉnh phù hợp thực tiễn.

Bộ Y tế đã có các cuộc họp với cơ quan bảo hiểm để trao đổi rõ, từ đó có quy định phù hợp. Bộ Y tế sẽ có văn bản chính thức gửi Bộ Tài chính, Bảo hiểm xã hội Việt Nam để xem lại giám định thanh toán BHYT, phù hợp thực tế.

"Chúng tôi cùng Hội Điện quang có thống nhất về quy trình chuyên môn, trên cơ sở kết quả khảo sát toàn quốc và điều chỉnh thời gian trung bình thực hiện kỹ thuật chụp X-quang và một số chẩn đoán hình ảnh để phù hợp thực tế.

Định mức thời gian chỉ mang tính tham chiếu, không phải yêu cầu bắt buộc cho từng ca bệnh. Thời gian thực hiện kỹ thuật phụ thuộc vào mức độ phức tạp của bệnh, tay nghề bác sĩ và điều kiện trang thiết bị. Việc giám định, thanh toán BHYT cần tập trung vào tính đúng đắn của chỉ định và quy trình chuyên môn thay vì áp dụng cứng mốc thời gian", ông Khoa nói.

Bảo hiểm xã hội Việt Nam nói làm đúng quy định

Trao đổi về vấn đề này, Bảo hiểm xã hội Việt Nam (BHXH) cho hay việc giám định và thanh toán chi phí khám chữa bệnh BHYT được cơ quan BHXH thực hiện trên cơ sở tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật.

BHXH Việt Nam cho hay theo hướng dẫn của Bộ Y tế về quy trình kỹ thuật trong lĩnh vực chẩn đoán hình ảnh và điện quang can thiệp, trong đó quy định thời gian thực hiện kỹ thuật được xây dựng trên cơ sở tính phổ biến, thường quy tại các cơ sở khám chữa bệnh.

Theo các hướng dẫn này, thời gian thực hiện một quy trình kỹ thuật chẩn đoán hình ảnh được tính từ khi người bệnh bắt đầu được thực hiện kỹ thuật đến khi có kết quả chẩn đoán, bao gồm các bước chuẩn bị, chụp, đọc phim, kết luận chẩn đoán.

Thời gian tham chiếu đối với chụp X-quang xương khớp hoặc chụp phổi, bụng thường quy khoảng 6 - 12 phút; chụp X-quang dạ dày, đại tràng: khoảng 20 - 30 phút; siêu âm ổ bụng, tuyến giáp: khoảng 6 - 15 phút.

"Các mốc thời gian nêu trong hướng dẫn có ý nghĩa tham chiếu chuyên môn, phục vụ tổ chức thực hiện và xây dựng định mức kinh tế - kỹ thuật. Trong thực tế triển khai, căn cứ diễn biến lâm sàng, tình trạng người bệnh và điều kiện thực tế của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh, thời gian thực hiện kỹ thuật có thể được điều chỉnh tăng hoặc giảm theo hướng dẫn của Bộ Y tế", BHXH Việt Nam nêu rõ.

Một bệnh nhân điều trị tại Bệnh viện Chợ Rẫy được bảo hiểm y tế thanh toán gần 4 tỉ đồng

Trong quá trình khám, chữa bệnh bằng bảo hiểm y tế, nhiều bệnh nhân đã được quỹ chi trả chi phí điều trị lớn, trong đó trường hợp được thanh toán cao nhất trong năm 2025 lên tới gần 4 tỉ đồng.