
Tiến sĩ Aimée R Kreimer - Ảnh: NGUYÊN BẢO
TS Aimée R. Kreimer là nghiên cứu viên chính của Viện Ung thư Quốc gia Hoa Kỳ (NCI) trong các thử nghiệm vắc xin HPV tại Costa Rica. Những nghiên cứu này cung cấp dữ liệu then chốt cho phác đồ tiêm một liều. Bà hiện là giảng viên kiêm nhiệm tại Trường Y, Đại học Johns Hopkins.
Gần một năm trước, TS Aimée R. Kreimer cùng TS Douglas R. Lowy, TS John T. Schiller và GS Maura L. Gillison (qua đời năm 2026) được trao Giải thưởng Chính VinFuture 2025 nhờ những khám phá và đóng góp trong phát triển vắc xin HPV, giúp phòng ngừa các khối u do vi rút papilloma ở người (HPV) gây ra.
Thành tựu của bốn nhà khoa học đã góp phần cứu sống hàng triệu người và tiếp tục giúp giảm gánh nặng ung thư trên toàn cầu trong nhiều thập kỷ tới.
Trở lại Việt Nam lần này, TS Aimée R. Kreimer chia sẻ những câu chuyện phía sau Giải thưởng VinFuture 2025.
Mang thông điệp mới về vắc xin HPV tới Việt Nam
* Sau một năm nhận giải thưởng VinFuture, công việc và cuộc sống của bà có nhiều thay đổi?
- Giải thưởng VinFuture là giải thưởng danh giá nhất về chuyên môn mà tôi từng nhận được, trong hồ sơ gửi cho bất kỳ đơn vị, tổ chức nào tôi đều đề cập đến giải thưởng này.
Cũng nhờ giải thưởng, nhiều đồng nghiệp và các tổ chức đã ngỏ ý muốn tổ chức chuỗi hội thảo khoa học toàn cầu nhằm vận động áp dụng phác đồ tiêm một liều vắc xin HPV thay vì hai liều. Khi họ hỏi tôi nên chọn địa điểm nào cho hội nghị tại châu Á, tôi đã nghĩ ngay đến Việt Nam - một môi trường học thuật tuyệt vời.
Khoa học và ứng dụng khoa học là hai lĩnh vực hoàn toàn khác nhau. Nhiều nơi trên thế giới chỉ dừng lại ở việc nghiên cứu rồi "để đấy", do thiếu niềm tin vào kết quả khoa học. Nhưng ở Việt Nam, các bạn đã biến nghiên cứu thành ứng dụng vào thực tế. Đó là điều tôi rất yêu thích và cũng là lý do tôi khuyến nghị chọn Việt Nam làm điểm đến cho chuỗi hoạt động này.
* Thông điệp bà muốn truyền tải trong lần trở lại Việt Nam?
- Trở lại Việt Nam, lần này tôi tham dự một chuỗi hội nghị diễn ra trong 1,5 ngày tại Trường đại học VinUni, quy tụ chuyên gia từ khắp nơi trên thế giới.
Tôi đem đến hội nghị những thông tin cập nhật về việc phát triển vắc xin HPV phòng chống bệnh ung thư cổ tử cung. Thông qua các nghiên cứu của mình, chúng tôi nhận thấy một liều vắc xin HPV đã đem lại hiệu quả bảo vệ tương tự như hai liều.
Tháng 10-2026, Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng đã rà soát lại tất cả các bằng chứng liên quan đến vắc xin HPV và dự kiến tháng 12-2026 WHO đưa ra những khuyến nghị mới, trong đó có khuyến nghị một liều vắc xin HPV thực sự mang lại hiệu quả tốt nhất để bảo vệ cho phụ nữ và các trẻ em gái không mắc ung thư cổ tử cung, thay vì phải tiêm hai liều.
Ngay cả khi WHO chưa đưa ra khuyến nghị chính thức, hiện nay trên thế giới đã có 98 quốc gia bắt đầu khuyến nghị sử dụng một liều vắc xin HPV, trong đó có các quốc gia phát triển như Canada, Úc, Anh...
Nói như vậy để thấy rằng là họ không thiếu tiền nhưng vì họ thấy việc tiêm một liều đã đủ hiệu quả bảo vệ giống như hai liều.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn trao giải thưởng chính VinFuture 2025 trị giá 3 triệu USD cho nhóm các nhà khoa học Mỹ - Ảnh: BTC
Mong muốn có nhiều cơ hội hợp tác với nhà khoa học Việt Nam
* Sau khi nhận giải thưởng chính của VinFuture, bà đã có cơ hội làm việc với các nhà khoa học, các tổ chức tại Việt Nam?
- Thời gian qua đã có một bạn sinh viên y khoa của Trường đại học VinUni liên hệ với tôi để cùng nhau thực hiện một dự án.
Tôi là một chuyên gia về dịch tễ học, còn bạn ấy là một sinh viên về y khoa. Để hai người khác nhau có thể cùng hợp tác, đầu tiên chúng tôi phải tìm xem hai bên có sự quan tâm chung nào hay không. Sau khi tìm được chủ đề chính thì chúng tôi tiếp tục bàn luận nghiên cứu này sẽ sử dụng dữ liệu ở Việt Nam để thực hiện hay dùng dữ liệu có sẵn ở viện nghiên cứu nơi tôi làm việc.
Thông qua quá trình này, tôi nghĩ bạn sinh viên đó cũng sẽ học hỏi được rất nhiều kỹ năng liên quan đến dịch tễ học, phương pháp nghiên cứu. Việc hợp tác nghiên cứu chung cũng là quá trình để tôi có thể hỗ trợ đào tạo thế hệ nhà khoa học tiếp theo cho Việt Nam trong lĩnh vực dịch tễ học.
Đây chỉ là bước khởi đầu, tôi hy vọng trong thời gian tới sẽ có thêm nhiều cơ hội hợp tác với các nhà khoa học, các đơn vị, tổ chức tại Việt Nam. Chúng tôi luôn sẵn sàng mở rộng hợp tác với bất kỳ đơn vị nào, bất kỳ quốc gia nào trên thế giới.

Tiến sĩ Aimée R. Kreimer tại lễ trao giải VinFuture 2025 - Ảnh: BTC
"Nếu nhà khoa học cứ ở mãi trong nước thì không ai biết bạn là ai"
* Hiện tỉ lệ thương mại hóa kết quả nghiên cứu khoa học, công nghệ vào sản xuất, kinh doanh tại Việt Nam còn thấp. Bà có thể chia sẻ kinh nghiệm, làm thế nào để có thể thương mại hóa, thúc đẩy sản phẩm nghiên cứu được ứng dụng thực tế?
- Đây là một câu hỏi hay và cũng rất khó. Ở viện nghiên cứu nơi tôi làm việc, khi thực hiện các nghiên cứu, để tăng độ tin cậy của nghiên cứu thường sẽ phải trải qua một quy trình bình duyệt nghiên cứu, có nhiều nhà khoa học nổi tiếng tham gia.
Bên cạnh đó, nhóm nghiên cứu cũng sẽ tham gia rất nhiều hội thảo khoa học, bởi tại đây có nhiều đối tượng khác nhau tham dự, là cơ hội để mở rộng mạng lưới, chia sẻ nghiên cứu với các bên có thể quan tâm tới nghiên cứu của mình, mở ra các cơ hội hợp tác trong tương lai.
* Theo bà, làm thế nào để các nhà khoa học Việt Nam có thể tạo ra những công trình nghiên cứu có tác động lớn?
- Tôi có ba gợi ý cho các nhà khoa học Việt Nam.
Thứ nhất, các nhà khoa học cần chịu khó đi tham dự các cái hội cấp khu vực và quốc tế. Và các tổ chức, quỹ đổi mới sáng tạo nên có sự hỗ trợ cho nhà khoa học Việt Nam trong việc này.
Khi tham gia các hội thảo, hội nghị quốc tế hoặc khu vực, các nhà khoa học sẽ có cơ hội được chia sẻ ý tưởng của mình với nhiều các nhà khoa học khác, học hỏi thêm từ bên ngoài, khả năng lan tỏa, kết nối tăng lên. Khi ý tưởng được chia sẻ, có thể nhận các cơ hội cùng hợp tác, nghiên cứu. Nếu nhà khoa học cứ ở mãi trong nước thì không ai biết bạn là ai.
Thứ hai, khi các nhà khoa học Việt Nam có công trình nghiên cứu, cần cố gắng để công trình được công bố trên các tạp chí quốc tế. Bởi, cộng đồng đọc kết quả nghiên cứu trên tạp chí quốc tế rất lớn, khi này mới có cơ hội gây được tiếng vang ở cấp độ quốc tế.
Thứ ba, các nhà khoa học nên đăng ký tham gia là thành viên của Hiệp hội các nhà khoa học, vì trên thế giới có rất nhiều các hiệp hội các nhà khoa học trong những lĩnh vực cụ thể.
Khi là thành viên của các hiệp hội, nhà khoa học sẽ có thể học hỏi được từ mọi người và có thể chia sẻ những công việc mình đang làm, để mọi người sẽ biết đến mình nhiều hơn. Dần dần, tiếng vang của cá nhân sẽ bay xa hơn.
Bản thân tôi cũng đang là thành viên của Hiệp hội các nhà khoa học về virus HPV. Trong hiệp hội có rất nhiều các nhà khoa học quốc tế nổi tiếng. Khi những nhà khoa học Việt Nam tham gia hiệp hội này cũng sẽ có cơ hội gặp gỡ, thiết lập những mối quan hệ đối tác, hợp tác nghiên cứu.

TS Aimée R. Kreimer trình bày tại Hội nghị quốc gia “Thúc đẩy phòng ngừa và kiểm soát HPV tại Việt Nam” tại Trường đại học VinUni sáng 12-11 - Ảnh: BTC
Cần chuyển KPI nghiên cứu từ số lượng sang chất lượng
* Hiện nay có những nhà khoa học vì bị áp lực KPI mà chọn những công trình nghiên cứu dễ làm để công bố đủ số lượng. Với các nhà khoa học Mỹ hiện có chịu áp lực KPI?
- Ở Mỹ, nhà khoa học cũng có KPI, nhưng KPI được giao không theo số lượng nghiên cứu hay công trình thực hiện mà thường giao theo phần việc. KPI tập trung vào chất lượng nhiều hơn số lượng.
Chúng tôi sẵn sàng chọn những chủ đề rất khó, nhiều rủi ro để thực hiện. Khi làm những chủ đề khó nếu thành công sẽ tạo tiếng vang lớn, tăng uy tín học thuật của chúng tôi lên.
* Bà có khuyến nghị nào dành cho các nhà khoa học nữ trẻ ở Việt Nam?
- Phụ nữ nào cũng gặp phải áp lực cuộc sống, công việc, bản thân tôi cũng vậy. Với các nhà khoa học trẻ, lại là nữ, tôi chỉ có một lời khuyên rằng hãy kiên trì và đừng bỏ cuộc. Bởi vì, rõ ràng nghiên cứu không phải lúc nào làm cũng thành công.
Có những nghiên cứu thực hiện thất bại sẽ cảm thấy cực kỳ thất vọng. Nhưng nếu chúng ta bỏ cuộc thì không bao giờ đi lâu dài được trên con đường nghiên cứu khoa học này. Cho nên chị em cứ gục ngã rồi lại tiếp tục đứng lên và đi tiếp, rồi một ngày nào đó thành công sẽ tìm đến với mình.
Tối đa: 1500 ký tự
Hiện chưa có bình luận nào, hãy là người đầu tiên bình luận