Sinh ra ở vùng đất cuối trời Nam, Lâm Quốc Nhựt - xã Cái Đôi Vàm, tỉnh Cà Mau (31 tuổi), người sáng lập Công ty TNHH Nông nghiệp mặn Halofai - không xa lạ với hình ảnh những bụi ô rô mọc chen chúc ven bờ vuông. Trong ký ức của nhiều nông dân, đây là loại cây dại cần dọn sạch để thuận tiện nuôi tôm.

Sau thời gian rời quê lên TP.HCM làm nhiều công việc khác nhau, Nhựt trở về với mong muốn tìm hướng phát triển nông nghiệp ngay trên vùng đất nhiễm mặn. 

Trong bối cảnh hạn mặn ngày càng gay gắt, con tôm, con cua ngày càng bấp bênh do dịch bệnh, anh bắt đầu nhìn lại những loài cây vốn bị xem là vô dụng.

Cây ô rô trở thành lựa chọn đáng chú ý khi mà loài này có khả năng chịu mặn tốt, sinh trưởng tự nhiên ở môi trường nước lợ, không cần chăm sóc nhiều. Điều quan trọng hơn, theo các tài liệu đông y, ô rô còn có giá trị dược liệu.

Từ ý tưởng đó, Nhựt bắt đầu hành trình nghiên cứu và thử nghiệm. Không có sẵn tài liệu hay công nghệ, anh vừa học vừa làm, từ cách thu hái, sơ chế đến chế biến. Những mẻ thử nghiệm ban đầu thất bại, sản phẩm chưa đạt yêu cầu, nhưng anh vẫn kiên trì điều chỉnh.

Sau gần hai năm, các sản phẩm từ cây ô rô dần hoàn thiện. Từ một loài cây mọc hoang, ô rô được chế biến thành trà, muối thực vật và một số dòng sản phẩm phục vụ nhu cầu chăm sóc sức khỏe.

Không dừng lại ở đó, Nhựt còn xây dựng vùng nguyên liệu bằng cách hợp tác với người dân địa phương. Những bụi ô rô trước đây bị chặt bỏ, nay được giữ lại, chăm sóc có chọn lọc để phục vụ sản xuất.

Sự thay đổi này không chỉ giúp tận dụng nguồn tài nguyên sẵn có, mà còn góp phần tạo thêm thu nhập cho người dân. Thay vì mất công dọn bỏ, nông dân có thể khai thác chính loài cây mọc ven bờ vuông để bán cho anh Nhựt với giá khoảng 10.000 đồng/kg (loại khô).

Theo Nhựt, câu chuyện của cây ô rô cho thấy cách tiếp cận khác trong sản xuất nông nghiệp: không chống lại điều kiện tự nhiên, mà tìm cách thích nghi và khai thác những gì sẵn có.

Hiện nay, các sản phẩm từ ô rô đã bắt đầu có mặt trên thị trường, từng bước được người tiêu dùng đón nhận. Một số đơn vị cũng tìm đến đặt mua nguyên liệu để chế biến sâu hơn.

Hiện tại anh Nhựt đã xây dựng được nhà xưởng và trang thiết bị máy móc khoảng 10 tỉ đồng, mỗi năm lợi nhuận từ bán các sản phẩm ra thị trường khoảng 1 tỉ đồng. 

Anh Nhựt đã xây dựng được vùng nguyên liệu ổn định khoảng 10ha đất trồng cây ô rô dưới bờ vuông tôm, trên bờ anh phát triển thêm cây sơ ri và đưa ra thị trường sản phẩm nước cốt sơ ri nguyên chất.

Từ một loài cây dại từng bị người dân xem như là cỏ dại trên bờ vuông tôm, ô rô đang dần có chỗ đứng mới. Với Nhựt, đó không chỉ là câu chuyện khởi nghiệp, mà còn là cách nhìn lại giá trị của những gì tưởng chừng bị bỏ quên trên chính mảnh đất quê hương.

Kỹ sư về quê trồng nấm sạch

Dãy nhà trồng nấm thoang thoảng mùi mùn cưa, những tai nấm bào ngư xám đang nhú lên đều đặn dưới ánh đèn. Kỹ sư trẻ Đinh Văn Hào (sinh năm 1998) đi dọc các kệ nấm, ân cần cúi xuống kiểm tra từng bịch phôi.