Siết bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi

Bộ Y tế đang lấy ý kiến dự thảo luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá. Trong đó có nhiều đề xuất liên quan đến việc siết chặt việc bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi.

Ông Nguyễn Trọng Khoa, Phó cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh Bộ Y tế, cho hay quy định thực hiện kiểm tra căn cước công dân gắn chip, ứng dụng định danh quốc gia (VNeID) đối với trường hợp có nghi ngờ người dưới 18 tuổi mua thuốc lá là một trong những đề xuất mới được đề cập trong dự thảo.

Bộ Y tế đề xuất cơ sở bán buôn, bán lẻ thuốc lá bên cạnh việc phải treo biển thông báo không bán thuốc lá cho người chưa đủ 18 tuổi, cần thực hiện kiểm tra căn cước công dân gắn chip, VNeID đối với trường hợp có nghi ngờ người dưới 18 tuổi mua thuốc lá.

Khảo sát của Trường đại học Y tế công cộng năm 2024 cho thấy 30,5% số chủ cửa hàng thừa nhận từng bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi; con số này năm 2017 là 40,8%.

Do đó quy định kiểm tra giấy tờ nhằm hạn chế tình trạng người chưa thành niên vẫn dễ dàng mua hay tiếp cận thuốc lá. Quy định kiểm tra căn cước hoặc VNeID sẽ giúp cơ sở bán lẻ chủ động tuân thủ quy định và tạo căn cứ cho cơ quan chức năng kiểm tra, giám sát.

Dự thảo luật sửa đổi cũng đề xuất "cơ sở bán buôn, bán lẻ không được trưng bày sản phẩm thuốc lá, hình ảnh sản phẩm thuốc lá dưới bất kỳ hình thức nào", thay cho việc "đại lý bán lẻ, điểm bán lẻ thuốc lá không được trưng bày quá một bao, một tút hoặc một hộp của một nhãn hiệu thuốc lá" như quy định hiện hành.

Người dân đồng tình

Ngay khi đề xuất này được đưa ra, nhiều người dân bày tỏ đồng tình và cho rằng quy định cần có chế tài đủ mạnh để luật có thể thực thi, đi vào cuộc sống.

Chia sẻ với Tuổi Trẻ, chị Nguyễn Thị Hạnh (38 tuổi, Hà Nội), có con học lớp 9 bày tỏ đồng tình với đề xuất này. 

"Mỗi lần tôi đón con ở cổng trường vẫn thấy nhiều bạn trẻ phì phèo điếu thuốc. Nếu siết chặt từ nơi bán sẽ giảm đáng kể việc các con mua thuốc lá thoải mái như hiện nay. Bên cạnh đó, các cháu phát triển rất nhanh, nhiều em nhìn bề ngoài như sinh viên nên người bán khó nhận biết.

Nếu chỉ kiểm tra khi nghi ngờ thì cũng không mất nhiều thời gian, lại giúp người bán yên tâm hơn. Quan trọng nhất là hạn chế được việc học sinh mua thuốc lá quá dễ như hiện nay", chị Hạnh chia sẻ.

Theo chị, dù quy định là rất tốt nhưng phải đi kèm kiểm tra, xử phạt. Nếu chỉ treo biển rồi vẫn bán cho trẻ vị thành niên thì cũng như không. Vì vậy cần xử phạt đủ mạnh những cửa hàng cố tình vi phạm để tạo tính răn đe.

Bên cạnh đó các bậc phụ huynh cũng tuyệt đối không nên nhờ trẻ đi mua thuốc lá như thói quen hiện nay.

Còn Minh Quân (20 tuổi, sinh viên tại Hà Nội) cũng cho rằng việc kiểm tra VNeID cũng giống như nhiều nước kiểm tra giấy tờ khi mua thuốc lá hay rượu bia. Người đủ tuổi thì mở điện thoại vài giây là xong. Đổi lại sẽ hạn chế được học sinh cấp hai, cấp ba tiếp cận thuốc lá.

Lo ngại túi ngậm nicotine gây hại Gen Z, Bộ Y tế đề xuất cấm

Ngoài thuốc lá điếu truyền thống, thuốc lá điện tử, một vấn đề đáng lo ngại là xuất hiện các loại thuốc lá mới là túi ngậm nicotine. Sản phẩm không chỉ gây nghiện nicotine, gây tổn thương niêm mạc miệng và có tác động bất lợi lên tim mạch.