Diễn đàn "Đất nhiễm mặn - cùng tìm giải pháp chung: Đối thoại giữa Việt Nam và Hà Lan về vấn đề xâm nhập mặn trong lĩnh vực trồng trọt tại Đồng bằng sông Cửu Long" diễn ra ngày 21-1 tại TP Cần Thơ.

Phát biểu tại đây, ông Vinod Ahuja - Trưởng đại diện FAO (Tổ chức Nông nghiệp và Lương thực Liên hợp quốc) tại Việt Nam - cho biết xâm nhập mặn không còn là cú sốc lâu lâu diễn ra một lần ở Đồng bằng sông Cửu Long mà diễn ra thường xuyên, trong đó năm 2016 đã khiến 160.000ha cây trồng bị thiệt hại.

Hàng chục năm qua vùng này phản ứng với mặn bằng cố gắng ngăn chặn xâm nhập mặn, điều này chỉ cần thiết với một số vùng trọng điểm. Vì vậy cần phải chấp nhận thực tế đây là một phần của môi trường sản xuất và có chiến lược thông qua việc không chỉ phòng chống mặn, mà còn quản lý mặn một cách thông minh hơn như đầu tư hệ thống cảnh báo sớm, trữ nước ngọt và vận hành trên kênh thông minh...

Bà Raissa Marteaux, Tổng lãnh sự Vương quốc Hà Lan tại Việt Nam, cũng cho rằng Đồng bằng sông Cửu Long đang đối mặt thách thức nhưng ngày càng ở cấp độ lớn hơn. Trong đó độ mặn ngày càng gia tăng, nồng độ muối cũng tăng cao trong đất và nước, ảnh hưởng đến sản xuất nông nghiệp và đe dọa an ninh lương thực.

Theo bà, đây là thách thức không quốc gia nào, ngành nào có thể giải quyết một cách đơn độc mà đòi hỏi phải hợp tác, chia sẻ ý tưởng, công nghệ mới. Bà cũng khẳng định "Đồng bằng sông Cửu Long không đơn độc trong cuộc chiến này", đồng thời cho rằng vấn đề trồng trọt bền vững ở vùng này đã trở thành một trụ cột để hợp tác với Hà Lan.

PGS.TS Văn Phạm Đăng Trí, Viện trưởng Viện Mekong, cũng nhận định tình trạng xâm nhập mặn ở Đồng bằng sông Cửu Long ngày càng nhiều, trong đó năm 2015-2016 được xem là năm xâm nhập mặn lịch sử, nhưng lịch sử này không còn duy nhất nữa mà lặp đi lặp lại.

Ông cũng cho rằng cần có các giải pháp thuận thiên nhiều hơn.

Theo đó, từ năm 2017 Chính phủ đã có nghị quyết 120 về phát triển bền vững Đồng bằng sông Cửu Long thích ứng biến đổi khí hậu, trong đó có đề ra yêu cầu phát triển thuận thiên, và đến năm 2024-2025 có nhiều nghị quyết liên quan ứng dụng khoa học công nghệ, hợp tác quốc tế, nâng cao vai trò khối doanh nghiệp tư nhân… và tất cả những nghị quyết này mang lại hy vọng sự thay đổi của Việt Nam nói chung, Đồng bằng sông Cửu Long nói riêng.

"Để giải quyết vấn đề này cần có sự chung tay của toàn xã hội, lấy khoa học làm nền tảng, quan trọng là có sự hợp tác của các chuyên gia quốc tế đưa ra giải pháp cho vùng", ông Trí nói.

Mặn xâm nhập phức tạp, Vĩnh Long phát lệnh trữ nước ngọt toàn tỉnh

Tình hình mặn xâm nhập ở Vĩnh Long đang diễn biến phức tạp nên tỉnh phát lệnh trữ nước ngọt và triển khai đồng bộ các giải pháp bảo đảm nước sinh hoạt, sản xuất mùa khô 2025 - 2026.