Mặt sau chiếc xe lăn lỉnh kỉnh nước uống, thuốc tây. Dưới sân trường, ba mẹ và anh trai cô nóng ruột đi đi lại lại đợi hết giờ thi.

Phóng to

Thơm và mẹ ở sân Trường đại học Kinh tế quốc dân sáng 30-6 - Ảnh: T.Lụa

Cô bé “tí hon” ngồi trong phòng thi hôm ấy là Nguyễn Thị Thơm (nhân vật trong bài viết “Bước chân mẹ, cuộc đời con”, Tuổi Trẻ ngày 17-9-2011). Thơm theo học hệ đào tạo từ xa của trường, cứ hai tháng lại về Hà Nội thi hết môn một lần, mỗi lần đi thi là cả gia đình 3-4 người phải đi kèm.

Con đường dài

Hai tháng tuổi, Thơm bị phát hiện mắc bệnh co rút khớp, bác sĩ bảo lớn lên sẽ không thể đi lại, càng hạn chế cử động càng tốt. Lên 1 tuổi, phổi trái của Thơm bị hỏng nên phần lưng bên trái ngày càng teo tóp, lưng bên phải cứ ngày càng sưng to. Đôi chân cũng teo tóp dần. Mọi sinh hoạt của Thơm đều phải nhờ đến mẹ.

13 năm, dù trường gần hay trường xa, dù mưa hay nắng, lúc rảnh rỗi hay bận rộn Thơm vẫn được mẹ đưa đến trường. Sự học của Thơm chưa bao giờ bị gián đoạn dù sức khỏe rất yếu. Thơm ham học và học rất giỏi. Cấp III, Thơm đỗ vào lớp chọn toán của trường huyện. Căn bệnh khiến Thơm thường xuyên ngất xỉu, phải nhập viện thở oxy nhưng chưa bao giờ Thơm và cả gia đình nghĩ rằng sẽ cho Thơm nghỉ học.

“Thế mà cũng được một năm đại học rồi đấy” - bà Nguyễn Thị Chín (mẹ Thơm) cười, đôi mắt lấp lánh niềm vui. “Hôm thi tốt nghiệp cấp III con ốm một trận rã rời, ngồi trong phòng thi môn toán mà cứ nôn ói liên tục, có lúc mệt quá không ngồi được phải nằm vật trên ghế làm giám thị cũng phải sợ. Thế mà Thơm thi môn toán vẫn được 10 điểm, bằng tốt nghiệp loại khá đấy!” - bà Chín khoe.

Những ngày cuối cấp, thấy bạn bè rộn ràng làm hồ sơ dự thi trường này trường kia, Thơm cũng chạnh lòng. Nhiều bạn khuyên Thơm học khá nên thi đại học kẻo phí, người bảo đừng thi vì thi đại học áp lực, sức khỏe Thơm lại yếu. Biết điều kiện sức khỏe và hoàn cảnh gia đình Thơm, các thầy cô ở Trường THPT Quế Võ 1 đều khuyên Thơm nên theo học hệ đào tạo từ xa. “Tôi biết rằng con rất muốn thi đại học, nhưng nghĩ đậu đại học phải xuống Hà Nội học, tôi phải xuống theo để nuôi con vì mọi sinh hoạt con đều không tự lo được. Hai mẹ con “cùng đi học” thì không ai lo nhà cửa, tiền đâu mà nuôi con. Thơm vì mẹ, vì điều kiện sức khỏe nên cũng chấp nhận học từ xa” - bà Chín nói.

Cả nhà đi thi

Thơm được nhận vào Trường đại học Kinh tế quốc dân Hà Nội và theo học khoa quản trị kinh doanh tổng hợp. Bà Chín gom góp tiền mua cho Thơm một chiếc máy tính xách tay. Cứ hai tháng một lần, Thơm được bố mẹ đưa về Hà Nội thi hết môn. Mỗi lần Thơm đi thi, 3-4 người phải đi kèm. Bố chở Thơm bằng xe máy, mẹ ngồi đỡ Thơm ở phía sau, anh trai nhà bác chở xe lăn để Thơm có xe ngồi trong phòng thi. Từ Bắc Ninh về Hà Nội khoảng 50km, bố Thơm thường chạy mất hai giờ vì Thơm thường bị mệt, phải nghỉ giữa chừng. Bố mẹ Thơm và anh trai thay nhau cõng Thơm lên phòng thi ở tầng 4. Để con yên chỗ xong, bà Chín mới yên tâm ra ngoài hành lang đợi con. Thơm thi xong bà lại tất tả đưa con về kẻo nắng. Có những ngày bố Thơm không biết đường nên bị lạc, loanh quanh mãi ở Hà Nội, may được cảnh sát giao thông dẫn ra đường lớn để về Bắc Ninh.

Thơm kết thúc buổi thi khi nắng bắt đầu gắt. Bố Thơm cõng con từ tầng 4 xuống sân trường, bà Chín chuẩn bị sẵn chiếc xe lăn cho Thơm ngồi. Đặt con trên chiếc xe lăn, bà nhẹ nhàng hỏi đi hỏi lại: “Thế này đã được chưa, con có bị mỏi không?” rồi nhấc con cho đến khi Thơm ngồi ở tư thế thoải mái nhất.

Vợ chồng bà Chín lại tất bật đưa Thơm ra về kẻo trời nắng. Đôi mắt bà Chín thâm quầng vì lo lắng cho con mỗi lần về Hà Nội thi. Bố Thơm vẫn là thợ xây, bà Chín vẫn bám mặt trên mấy sào ruộng rồi đi bán cá thuê ở chợ.

Mẹ kê chiếc máy vi tính cạnh giường Thơm nằm bên cửa sổ. Dù không được chạy nhảy như bạn bè, dù phải đi bằng đôi chân của mẹ, Thơm vẫn say mê học và khám phá thế giới theo cách của riêng mình bên khung cửa ấy suốt 13 năm nay.

Sau gần hai năm gặp lại, Thơm lớn hơn một chút, khối u bên lưng phải sưng to gấp đôi, lưng bên trái teo lại làm cơ thể em bị vẹo, sinh hoạt càng khó khăn hơn. Thơm vẫn hiền lành, cười tươi tắn như ngày nào. “Môn này vừa thi xong chưa có kết quả, còn các môn em thi trước đây đều có kết quả trên tám phẩy hết chị ạ” - Thơm khoe.

Phóng to Nguyễn Minh Trí (trái) và một sinh viên tình nguyện của đội tiếp sức mùa thi Đại học An Giang - Ảnh Đ.VỊNH Học trò nghèo không tay thi vào ĐH An Giang Dự thi đợt 1 tuyển sinh vào ĐH An Giang có Nguyễn Minh Trí - học trò nghèo không có đôi tay ở ấp Tây An, Thạnh Mỹ Tây, Châu Phú (An Giang) - nhân vật trong hai bài viết “Ước mơ được viết bằng chân” và “Không tay, Trí vẫn còn đôi chân” trên Tuổi Trẻ. Sau bài viết, cố Thủ tướng Võ Văn Kiệt đã viết thư động viên, gửi tặng Trí 5 triệu đồng; đồng thời đông đảo bạn đọc Tuổi Trẻ đã đóng góp hỗ trợ gần 50 triệu đồng giúp Trí vượt qua hoàn cảnh khó khăn, có điều kiện học hành tới nơi chốn. Sinh ra không có đôi tay, với nghị lực cao Trí đã biến đôi chân của mình trở nên kỳ diệu, thay thế đôi tay làm được mọi thứ. Trí viết bằng chân và học giỏi, vào tháng 8-2008 Trí nhận được học bổng “Vươn lên” của báo Tuổi Trẻ. Ngày 5-7, kết thúc đợt thi, Trí cho biết mình dự thi vào ngành công nghệ thông tin. Ba đưa cậu xuống TP Long Xuyên dự thi rồi quay về nhà gấp để lo cắt lúa, Trí ở chung với người bạn thân tại một phòng trọ miễn phí. Trí cho biết làm bài khá tốt và hi vọng sẽ đậu. “Em mê ngành công nghệ thông tin và ước mơ trở thành cử nhân ngành này” - Trí tâm sự.