Trí Dũng tốt nghiệp ngành dược của Trường đại học Nguyễn Tất Thành. Người mẹ đến dự lễ cùng con trai trên xe lăn. Lúc được xướng tên, Dũng liền cõng mẹ lên sân khấu cùng nhận bằng với mình vì "nếu không có mẹ, mình đã không thể đứng ở đây".

Vừa học đại học vừa chăm cha mẹ

Trông Dũng già dặn hơn bạn bè cùng lớp, một phần vì nhiều tuổi hơn, phần khác còn bởi những lo toan, vất vả trong cuộc sống.

Vài năm qua, mỗi buổi sáng Dũng bắt xe từ Gò Công lên TP.HCM học, chiều bắt xe về chăm cha mẹ trong bệnh viện. Đoạn đường ngày nào Dũng còn thấy xa xôi nhưng giờ đã quen thuộc đến lạ.

Sinh ra và lớn lên trong gia đình gắn bó với nghề dược, mẹ Dũng là dược sĩ đã có nhiều năm làm việc cho một nhà thuốc nhỏ tại quê nhà Gò Công (Tiền Giang cũ). Tuổi thơ của Dũng gắn với mùi thuốc cùng những buổi tối phụ mẹ cặm cụi kiểm tra đơn, phân loại từng vỉ thuốc, từng lọ siro.

Tốt nghiệp phổ thông, Dũng không đi học đại học ngay, mà nhập ngũ thực hiện nghĩa vụ quân sự. Hai năm trong môi trường kỷ luật quân đội đã rèn cho Dũng tính bền bỉ, nhưng cũng khiến việc quay lại với sách vở sau đó có phần vất vả hơn.

Dũng chọn ngành dược vì ước mơ dang dở của mẹ "muốn nhìn thấy con trở thành dược sĩ". Nhưng biến cố ập đến vào năm cuối đại học, cha Dũng mắc chứng suy giảm trí nhớ nghiêm trọng, không thể tự chăm sóc bản thân.

Gần như mọi sinh hoạt của cha đều cần có người bên cạnh. Dũng còn chưa kịp thích nghi với việc đó thì mẹ được chẩn đoán mắc bệnh nặng. Việc điều trị kéo dài khiến bà suy kiệt, ăn uống khó khăn, tinh thần không ổn định.

Cuộc sống của Trí Dũng từ đó gần như chia làm hai nửa. Một nửa ở TP.HCM với lịch học, thực tập tại bệnh viện, nhà thuốc, nửa còn lại ở Gò Công với những bữa cơm vội, những lần đưa cha đi vệ sinh, chở mẹ đến bệnh viện điều trị.

"Có ngày tôi đi thực tập từ sáng đến chiều, tối bắt xe về quê, đêm thức canh mẹ, sáng lại bắt xe lên trường. Nhiều hôm mệt đến mức chỉ muốn ngủ một ngày thật dài nhưng mình không cho phép bản thân gục ngã", Dũng chia sẻ.

Nhưng rồi biến cố lớn nhất đã đến. Chỉ một tháng trước ngày bảo vệ khóa luận tốt nghiệp, cha Dũng qua đời. Mọi thứ như sụp đổ, nhưng Dũng luôn tự nhủ không được gục ngã.

Lo xong đám tang cho cha, Dũng vừa chăm mẹ sau các đợt điều trị vừa hoàn thiện khóa luận. Có những đêm phải viết báo cáo bên giường bệnh của mẹ, chờ từng đợt truyền dịch xong để đưa mẹ đi vệ sinh rồi tiếp tục quay lại chiếc máy tính.

Những cố gắng ấy đã được đền đáp bằng kết quả khóa luận xuất sắc. Dũng muốn mẹ cùng mình lên nhận tấm bằng ấy bởi "đây không chỉ là thành quả của bản thân, mà là kết quả của cả một đời hy sinh".

Con sẽ thay ba ở bên mẹ... 

Được chọn đại diện phát biểu, nhiều lúc Dũng nghẹn giọng. Bên dưới, mẹ cậu đã không ít lần lau nước mắt. Còn người anh trai cũng giàn giụa, tay bấu vào chân mẹ...

Bức "tâm thư" Trí Dũng đã chia sẻ trong lễ tốt nghiệp:

"Chỉ khi bước đến ngày hôm nay, con mới hiểu có những hy sinh không ồn ào, không cần ghi nhận nhưng lại nâng đỡ cả một đời người.

Nhớ lại cách đây 5 năm, vào những ngày đầu của mùa dịch COVID-19, khi nhận ra đời người thật mong manh và ngắn ngủi, con quyết định tiếp tục con đường học tập, không chỉ cho riêng mình mà còn để thực hiện ước mơ còn dang dở của mẹ - ước mơ được thấy con trở thành một dược sĩ.

Khoảng một năm trước, biến cố bất ngờ ập đến, cả ba và mẹ cùng lúc lâm bệnh nặng.

Mẹ ơi, con vẫn còn nhớ như in những ngày ba đi chợ với mảnh giấy nhỏ trên tay, ghi chi chít nào là thịt, cá, rau, hành… vì ba hay quên lắm. Có khi phải chạy đi chạy lại bốn, năm lần mới mua đủ một món, có khi lại đứng ngẩn ngơ không nhớ mình đã mua gì hay chưa.

Rồi một ngày, ba không còn đủ sức để đi chợ nữa…

Mẹ thì gầy đi sau từng đợt hóa chất, hết chai truyền này đến chai khác. Không chỉ chịu đựng bệnh tật, mẹ còn phải nằm viện suốt những ngày dài vì tác dụng phụ của thuốc. Có những lúc mẹ yếu đến mức không thể tự ngồi dậy, không thể tự bước đi, mọi sinh hoạt đều cần người bên cạnh.

Nhìn mẹ nằm lặng lẽ trên giường bệnh, con chỉ ước gì có thể gánh thay mẹ một phần đau đớn ấy.

Con cũng không bao giờ quên những ngày sáng đi thực tập, chiều về lo cơm nước, dọn dẹp nhà cửa, rồi sáng hôm sau lại tiếp tục lên đường. Con đường Gò Công - Sài Gòn ngày nào còn thấy xa xôi, vậy mà lúc ấy lại trở nên quen thuộc đến lạ.

Có những trưa vội vàng, con tranh thủ gọi về hỏi:

"Mẹ ăn gì chưa?"

Mẹ chỉ nhẹ nhàng đáp:

"Có nước tương với chuối nè con".

Chỉ nghe vậy thôi mà tim con thắt lại, chỉ muốn bỏ hết mọi thứ để chạy về nhà ngay lúc đó.

Rồi những ngày làm khóa luận, viết báo cáo tốt nghiệp cũng trôi qua. Chỉ còn đúng một tháng nữa thôi… ba đã rời xa, để lại mẹ và hai anh em con trong nỗi trống vắng không gì bù đắp được.

Ba ơi…Mẹ ơi… Hôm nay, con tốt nghiệp rồi.

Mẹ ơi, tấm bằng này không chỉ là thành quả của riêng con mà còn là ước mơ của mẹ, là sự hy sinh lặng thầm của ba, là nước mắt, là những đêm dài trong bệnh viện, là những bữa cơm đạm bạc mẹ nấu cho 2 cha con.

Con biết con đường phía trước vẫn còn rất dài và rất khó nhưng mình cùng cố gắng nhé mẹ. Con sẽ thay ba ở bên mẹ, cùng mẹ chiến đấu với bệnh tật, cùng mẹ bước tiếp, để ba trên cao có thể yên lòng".

Sinh viên tốt nghiệp đại học điểm cao chưa từng có được trường cấp học bổng học thẳng tiến sĩ

Cao Đức Anh tốt nghiệp thủ khoa toàn khóa 2021-2025 với điểm tổng kết 3.9/4.0, mức điểm cao nhất trong lịch sử hơn 40 năm của Trường đại học Luật TP.HCM.