Ngày 2-9, Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro đề nghị thẩm phán Mỹ hủy bỏ các cáo buộc về buôn ma túy nhằm vào ông, lập luận rằng ông được hưởng quyền miễn trừ truy tố với tư cách là người đứng đầu một quốc gia có chủ quyền, theo Hãng tin Reuters.

Các cáo buộc được đưa ra tại tòa án liên bang ở Manhattan (bang New York) là cơ sở để quân đội Mỹ tiến hành cuộc đột kích vào Caracas và bắt giữ ông Maduro ngày 3-1-2026. 

Kiến nghị thẩm phán Mỹ hủy bỏ cáo buộc về buôn ma túy

Nhà lãnh đạo Venezuela hiện bị giam tại nhà tù liên bang ở Brooklyn, New York. Ông đã không nhận tội và dự kiến sẽ bị đưa ra xét xử vào ngày 1-6-2027 nếu nỗ lực bác bỏ vụ án không thành công.

Nỗ lực của ông Maduro nhằm thuyết phục thẩm phán liên bang Alvin Hellerstein tại Manhattan hủy bỏ vụ án sẽ thử thách quan điểm lâu nay của các tòa án Mỹ - vốn miễn cưỡng áp dụng luật quốc tế trong các vụ án hình sự.

Ông Barry Pollack, luật sư của ông Maduro, đưa ra lập luận về quyền miễn trừ trong đơn đề nghị bác bỏ bản cáo trạng đối với thân chủ. Thẩm phán Hellerstein đã yêu cầu ông Pollack nộp kiến nghị chậm nhất vào ngày 2-9.

Luật sư Pollack cho rằng thẩm phán Hellerstein không có thẩm quyền xét xử vụ án, bởi các nguyên thủ quốc gia có chủ quyền được hưởng quyền miễn trừ hoàn toàn, đồng thời những hành vi mà ông Maduro bị cáo buộc thực hiện cũng thuộc phạm vi nhiệm vụ chính thức của ông.

"Vụ truy tố chưa từng có tiền lệ này vi phạm quyền miễn trừ tuyệt đối khỏi truy tố hình sự mà các nguyên thủ quốc gia và quan chức nước ngoài khi thực hiện nhiệm vụ chính thức đã được hưởng suốt hàng trăm năm" - ông Pollack viết.

Ông Pollack khẳng định ông Maduro bị cáo buộc không đúng sự thật và "kiên quyết bác bỏ" các cáo buộc này.

Người phát ngôn Văn phòng Công tố Mỹ tại Manhattan, nơi đưa ra các cáo buộc, chưa phản hồi khi được đề nghị bình luận.

Cuộc chiến khó khăn

Nguyên tắc miễn trừ truy tố ở nước ngoài đối với các nguyên thủ quốc gia đương nhiệm là một nguyên tắc lâu đời của luật quốc tế và được xem là nền tảng của hoạt động ngoại giao.

Tuy nhiên, các chuyên gia pháp lý cho rằng ông Maduro sẽ phải đối mặt với một cuộc chiến khó khăn. Mỹ đã không công nhận Maduro là tổng thống Venezuela kể từ năm 2019 do các cáo buộc gian lận bầu cử.

Các tòa án thường tôn trọng quan điểm của tổng thống Mỹ và nội các trong các tranh chấp về việc ai được công nhận là lãnh đạo của một quốc gia.

Các vụ án hình sự tại Mỹ liên quan đến nguyên thủ nước ngoài cực kỳ hiếm, nhưng tiền lệ pháp lý cũng không mang lại nhiều hy vọng cho ông Maduro. 

Năm 1990, thẩm phán liên bang ở Miami bác bỏ lập luận về quyền miễn trừ đối với nguyên thủ quốc gia của cựu lãnh đạo quân sự Panama Manuel Noriega, một phần vì ông chưa từng chính thức giữ chức tổng thống.

Các công tố viên Mỹ có thời hạn đến ngày 2-10 để phản hồi đề nghị của ông Maduro về việc hủy bỏ bản cáo trạng. Sau đó thẩm phán Hellerstein sẽ tổ chức phiên điều trần về kiến nghị này vào ngày 17-11.

Loạt ảnh mới của Tổng thống Venezuela bất ngờ đăng tải trên mạng xã hội

Tổng thống Venezuela Nicolas Maduro bất ngờ xuất hiện trong loạt ảnh mới sau nhiều tháng bị giam giữ tại Mỹ, giữa lúc chính quyền của quyền Tổng thống Delcy Rodriguez đang thúc đẩy quan hệ với Washington.