30/10/2026 10:21 GMT+7

Nữ công nhân dùng máy lập trình cắt laser để tăng năng suất chuyền may

HÀ QUÂN

Quan sát từng thao tác trên chuyền may, chị Trần Thị Vân đã có sáng kiến rút ngắn thời gian hoàn thành một sản phẩm từ 139 giây xuống còn 69 giây, giúp năng suất tăng gấp đôi mà vẫn bảo đảm chất lượng.

Những ngày thu tháng 10, trong phân xưởng rộn ràng tiếng máy của Xí nghiệp Veston May 10 Hà Nội, những chiếc quần âu xuất khẩu lần lượt đi qua các công đoạn, từ may ráp đến hoàn thiện và kiểm tra chất lượng.

Trăn trở làm sao giảm thời gian thao tác

Mỗi thao tác đều đòi hỏi sự tập trung, chính xác đến từng đường kim, mũi chỉ. Chỉ một công đoạn chậm cũng có thể khiến bán thành phẩm ùn ứ, ảnh hưởng đến cả dây chuyền. Làm việc tại tổ tra cạp, chị Trần Thị Vân thường xuyên quan sát từng công đoạn để tìm cách cải tiến.

Chị thấy rằng, nếu thay máy may một kim bằng máy lập trình kết hợp dưỡng cố định sợi dây, thời gian hoàn thành sản phẩm có thể rút ngắn. Cách làm này còn giảm thao tác, không yêu cầu công nhân phải vừa giữ, vừa chỉnh cho sợi dây tích điện rộng chừng 5mm nằm thẳng.

Nếu buông tay, dây có thể co lại, xoắn vào nhau khiến đường may bị lệch, không êm. Từ ý tưởng ấy, thời gian hoàn thành công đoạn giảm từ 139 giây xuống còn 69 giây/sản phẩm.

"Để hoàn thiện một chiếc quần âu cao cấp, từng công đoạn như tra cạp, bổ túi, tra khóa hay diễu đường may đều phải chuẩn xác, bảo đảm phom dáng đứng, êm phẳng, tinh tế. Lúc đường may thử nghiệm đúng ý, chị em phấn khởi, mình cũng vui lây" - chị bộc bạch.

Đó là một trong những sáng kiến của nữ công nhân có 16 năm gắn bó với Xí nghiệp Veston thuộc Tổng công ty May 10. Năm 2026, chị là một trong 10 gương mặt công nhân tiêu biểu toàn quốc.

Được đào tạo nghề bài bản, năm 24 tuổi, chị Vân nộp hồ sơ vào xưởng sản xuất veston chuyên hàng xuất khẩu. Đây là môi trường đòi hỏi người thợ có tay nghề cao, thành thạo những công đoạn phức tạp. Chị dần đảm nhận các phần việc khó như tra cạp, may đệm đũng, quay đầu cạp…

Trực tiếp sản xuất, chị lại băn khoăn làm sao cải tiến công đoạn may dây gấu bằng máy lập trình. Đây là sản phẩm phức tạp nhiều công đoạn, cần tới 184 giây hoàn thành. Để tăng năng suất, chị bàn với đồng nghiệp thử nghiệm máy lập trình tích hợp thao tác, loại đi 3 công đoạn thừa so với thao tác cũ.

Đề xuất máy lập trình cắt laser vào sản xuất

Theo chị Vân, dù "cứng nghề" tới đâu, cũng có lúc sứt chỉ, may chưa đều nên chị luôn mong công nghệ giúp giảm bớt áp lực công việc. Tháng 7 vừa qua, khi là đội trưởng phụ trách các thành viên thi thợ giỏi ngành dệt may lần VII, chị thống nhất cả nhóm phải phân công rõ theo tay nghề để may đúng, may nhanh, tránh chồng chéo thao tác, giảm thời gian công đoạn…

Chị Vân trực tiếp đảm nhận nhiều phần khó như hoàn chỉnh túi hậu, may nhãn, là cạp, may gấu hay hoàn thiện. Với vai trò tổ trưởng, chị mạnh dạn đề xuất đưa máy lập trình cắt laser vào bổ túi quần. Qua đó đường cắt sắc nét giúp sản phẩm đều, đẹp.

Phân công hợp lý, đội quần âu và quần short nam hoàn thành bài thi trong 123 phút 20 giây, vượt thời gian quy định gần 12 phút và ẵm luôn giải "Bàn tay vàng" chung cuộc.

"Công nhân trực tiếp sản xuất là người hiểu rõ nhất những điểm còn bất hợp lý trong sản xuất. Vì vậy, tôi thường xuyên quan sát, phân tích và tìm cách rút ngắn thời gian thao tác, loại bỏ công đoạn không cần thiết, tối ưu đường đi của bán thành phẩm, nâng cao chất lượng sản phẩm" - chị bày tỏ.

Nhờ đó, hiệu suất lao động của chị Vân thường xuyên đạt từ 110-120%, chất lượng sản phẩm thuộc nhóm đầu của xí nghiệp. Làm ở xưởng chuyên xuất khẩu, chị còn tự nhắc mình phải học, sử dụng máy lập trình để giảm thời gian sản xuất.

Chị Vân còn tham gia tổ điều động, nơi tập hợp công nhân có tay nghề tốt, được đào tạo bài bản để có thể đảm nhận nhiều vị trí khác nhau trên chuyền may. Khi thì chị hỗ trợ công đoạn thùa, là, đính điểm; lúc lại hướng dẫn đồng nghiệp ở những vị trí còn thiếu kinh nghiệm.

Mục tiêu là thành thạo tất cả công đoạn để có thể hoàn thiện trọn vẹn một chiếc quần âu, thay vì chỉ làm tốt một khâu quen thuộc.

Chị cũng thường xuyên chia sẻ cách quản lý năng suất theo giờ bởi việc đặt mục tiêu cụ thể cho từng khoảng thời gian giúp người lao động chủ động theo dõi kết quả, kịp thời điều chỉnh thao tác và duy trì năng suất ổn định.

Với công nhân trẻ, chị trực tiếp kèm cặp, hướng dẫn để nắm vững quy trình, rèn tác phong công nghiệp, bớt thao tác lỗi. Với chị Trần Thị Vân, mỗi cải tiến dù nhỏ đều có ý nghĩa khi giúp công việc thuận lợi hơn, sản phẩm tốt hơn.