Động thái này phản ánh sự thay đổi rõ rệt trong tư duy phòng thủ dân sự của Nhật Bản trước các mối đe dọa từ Triều Tiên, Trung Quốc và những biến động địa chính trị toàn cầu.

Theo nghiên cứu do Chính phủ Nhật Bản khởi động từ năm 2024, 1.489 địa điểm mới - bao gồm ga tàu điện ngầm và bãi đỗ xe ngầm - đã được xác nhận đủ điều kiện làm nơi bảo vệ người dân trong thời gian ngắn khi xảy ra tấn công.

Các cơ sở này sẽ được tích hợp vào mạng lưới 61.142 điểm trú ẩn trên toàn quốc, giúp bảo vệ khoảng 10,8 triệu người - tương đương 9% dân số.

Giáo sư Stephen Nagy, chuyên gia quan hệ quốc tế tại Đại học International Christian (Tokyo), nói với tờ South China Morning Post rằng mức độ lo ngại của người dân tùy thuộc vào từng khu vực.

"Tôi không nghĩ người dân tại Osaka hay Tokyo quan tâm đến nguy cơ bị tên lửa tấn công, nhưng những người ở vùng được coi là 'tiền tuyến' lại cảnh giác hơn - đặc biệt là các đảo xa thuộc tỉnh Okinawa như Yonaguni, nơi chỉ cách vùng lãnh thổ Đài Loan 111km", ông nói.

Đảo Yonaguni hiện là nơi đặt căn cứ của Lực lượng Phòng vệ Nhật Bản. Tháng 2 vừa qua, Bộ trưởng Quốc phòng Shinjiro Koizumi thông báo Tokyo dự kiến triển khai hệ thống tên lửa đất đối không tầm trung Type-03 tại đây vào năm 2031 - kế hoạch mà Trung Quốc đã công khai phản đối.

Không chỉ miền nam, khu vực phía bắc Nhật Bản cũng từng chứng kiến tên lửa Triều Tiên bay qua lãnh thổ.

Năm 2017, tên lửa Hwasong-12 bay qua Hokkaido, kích hoạt hệ thống cảnh báo sớm J-Alert và gây hoảng loạn trong dân chúng. Tháng 10-2022, một tên lửa đạn đạo khác của Bình Nhưỡng tiếp tục bay qua vùng Tohoku.

Mới đây, Triều Tiên còn phóng ít nhất 10 tên lửa đạn đạo tầm ngắn, song tất cả đều rơi xuống biển Nhật Bản, ngoài vùng đặc quyền kinh tế của Tokyo.

Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae từng cảnh báo tình hình an ninh hiện nay là "nghiêm trọng và phức tạp nhất" kể từ sau Thế chiến 2. 

Giới phân tích nhận định nhận thức tại Tokyo đang thay đổi, khi có dự báo Triều Tiên có thể sở hữu tới 750 đầu đạn hạt nhân vào năm 2035, trong khi Trung Quốc tiếp tục mở rộng năng lực quân sự.

Những bài học từ các xung đột gần đây - từ chiến sự Nga - Ukraine đến xung đột tại Gaza và Iran - càng khiến nhu cầu về nơi trú ẩn trở nên cấp thiết. 

Khu vực tư nhân cũng ghi nhận sự gia tăng mạnh các yêu cầu lắp đặt hầm trú ẩn gia đình.

Hiệp hội Hầm trú ẩn hạt nhân Nhật Bản cho biết sẽ tham gia triển lãm phòng chống thiên tai tại Osaka vào tháng tới để giới thiệu sản phẩm mới. 

Hiệp hội nhấn mạnh các hầm ngầm không chỉ phục vụ mục đích quân sự, mà còn hữu ích khi đối phó thiên tai như động đất và bão - những rủi ro vốn quen thuộc với người dân nước này.

Lo sợ tận thế, người dân ở Mỹ và vùng Vịnh đổ xô đi mua hầm trú bom

Nhu cầu xây dựng hầm trú bom tại Mỹ và các quốc gia vùng Vịnh tăng mạnh, phản ánh tâm lý lo ngại lan rộng của người dân nhiều nước trước nguy cơ chiến sự leo thang.