Sau khi Tuổi Trẻ đăng tải nhiều tin, bài về việc lực lượng chức năng ra quân phát hiện, xử phạt, tiêu hủy số lượng lớn hàng hóa giả mạo các thương hiệu được bảo hộ tại Việt Nam, nhiều ý kiến thắc mắc về việc người mua có thể đòi lại tiền khi phát hiện hàng giả hay không?

Việc KOL, blogger quảng cáo các cửa hàng bán sản phẩm giả mạo có trách nhiệm gì khi người mua tin quảng cáo rồi mua phải hàng giả?

Được bồi thường thiệt hại trong trường hợp nào?

Luật sư Trần Huy Hoàng (Đoàn luật sư tỉnh Khánh Hòa) cho rằng người mua phải hàng giả có quyền trả lại hàng đã mua, yêu cầu người bán hoàn lại tiền đồng thời có thể yêu cầu bồi thường thiệt hại phát sinh (nếu có).

Theo luật sư, Điều 439 Bộ luật Dân sự 2015 quy định trường hợp tài sản được giao không đúng chủng loại thì bên mua có quyền nhận và thanh toán theo giá do các bên thỏa thuận.

Yêu cầu giao tài sản đúng chủng loại và bồi thường thiệt hại, trả lại hàng đã mua, nhận lại tiền và yêu cầu bồi thường thiệt hại nếu việc giao không đúng chủng loại làm cho bên mua không đạt được mục đích mua hàng.

Điều 4, Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 cũng quy định người tiêu dùng có quyền được cung cấp hóa đơn, chứng từ, tài liệu liên quan đến giao dịch, thông tin kịp thời, chính xác, đầy đủ về sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, nội dung giao dịch, nguồn gốc, xuất xứ sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ về tổ chức, cá nhân kinh doanh.

Người tiêu dùng có quyền được bồi thường thiệt hại khi hàng hóa không đúng với đăng ký, thông báo, công bố, niêm yết, quảng cáo, giới thiệu, cam kết của người bán.

KOL có nằm ngoài cuộc?

Trong khi đó, một luật sư thuộc Đoàn luật sư TP.HCM cho biết trong trường hợp KOL quảng cáo cho cửa hàng và người tiêu dùng mua hàng giả tại đây, căn cứ quy định pháp luật xảy ra 2 trường hợp.

Thứ nhất, tại điểm c khoản 1 Điều 22 Luật Bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng 2023 có loại trừ trách nhiệm của KOL khi họ chứng minh được đã thực hiện tất cả biện pháp theo quy định để kiểm tra tính chính xác của sản phẩm.

Xét về yếu tố khách quan, nếu sản phẩm do tổ chức, cá nhân kinh doanh chịu trách nhiệm cung cấp cho KOL cùng với thông tin "giả". KOL vẫn có trách nhiệm về việc kiểm tra, xác minh sản phẩm theo quy định pháp luật nhưng họ vẫn chỉ nhận được thông tin "giả", vì vậy KOL cũng là "nạn nhân" của thông tin giả này, do đó sẽ không phải chịu trách nhiệm đối với trường hợp này.

Thứ hai, cũng tại điểm c khoản 1 Điều 22 nêu trên quy định rõ "chịu trách nhiệm liên đới" cùng với tổ chức, cá nhân kinh doanh cung cấp sản phẩm. 

"Trách nhiệm" này được căn cứ vào hành vi, tính chất và mức độ vi phạm có thể sẽ bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự về "tội quảng cáo gian dối" (điều 197 Bộ luật hình sự).

Vụ buôn bán nắp lưng điện thoại Apple bị khởi tố: Cần phân biệt với hàng giả, hàng nhái

Theo luật sư, nếu người kinh doanh sử dụng dấu hiệu trùng hoặc tương tự với nhãn hiệu được bảo hộ mà không được chủ sở hữu cho phép và hành vi đáp ứng đầy đủ các điều kiện quy định tại Điều 226 Bộ luật Hình sự thì có thể xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp đối với nhãn hiệu.